ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΛΑΒΕΙ ΔΥΣΤΥΧΩΣ ΜΕΓΑΛΗ
ΕΚΤΑΣΗ, ΩΣ ΝΟΣΟΣ ΛΟΙΜΙΚΗ.
Φώτιος
Μιχαήλ, ἰατρός-12.4.2026
Ἐρώτημα γιά νά
προβληματισθοῦμε:
Καλοί μου ἀδελφοί, γιατί σέ πολλούς ἱερούς ναούς κατά τήν Πασχαλιάτικη Παννυχίδα γίνεται ἕνας ἀγῶνας δρόμου ταχυτήτων (ψαλίδισμα ἀκολουθίας, γρήγορες κινήσεις, ἀσθμαίνοντες ἱερεῖς καί ἱεροψάλτες);
Θά συμμετεῖχαν ἄραγε σέ μία τέτοια κουτσουρεμένη
Πασχαλιάτικη Παννυχίδα ἕνας παπα-Πλανᾶς, ἕνας Ἰάκωβος Τσαλίκης, ἕνας
παπα-Δημήτρης Γκαγκαστάθης, ἕνας Ἐπίσκοπος Σιατίστης Ἀντώνιος, ἕνας
παπα-Γιάννης Καλαΐδης;
Πληροφοροῦμαι, ὅτι ἡ Πασχαλιάτικη Παννυχίδα, προσφερόμενη σέ
πακέτο «φάστ φούντ», ἔχει προκαλέσει μεγάλη δυσφορία στούς πιστούς πού
προετοιμάζονται γι’ αὐτήν ἐπί 40 ὁλόκληρες ἡμέρες.
Εἶναι σάν νά ἔχουν προσκληθεῖ σέ ἕνα πλούσιο καί μοναδικό
οὐράνιο τραπέζι, καί ὅταν ἔρχεται ἡ ὡρα νά παρατεθεῖ, τούς λένε νά κάνουν
γρήγορα, γιατί βιάζονται νά πλύνουν τά πιάτα!
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
ΑΛΗΘΩΣ ΑΝΕΣΤΗ!
5 σχόλια:
Αν κάποιος διαβάσει την ακολουθία της Πασχαλινής Παννυχιδος, θα καταλάβει την πνευματική και πραγματική γενναιοδωρία του Δεσπότη Χριστού προς τα παιδιά Του, με την Ανάσταση Του. Αγαπητοί αδελφοί η μαγειρίτσα είναι περισσότερο νόστιμη μετά το πνευματικό γεύμα που παρέχεται χωρίς βιασύνη.
Χριστός Ανέστη - Αληθώς Ανέστη.
Το κατανοώ απόλυτα αυτό που λέτε. Αλλά προτιμώ μια Ανάσταση όπου θα μείνουν περισσότεροι άνθρωποι και θα πάρουν έστω ένα άγγιγμα Χριστού, παρά μια “τέλεια” ακολουθία με ελάχιστους παρόντες. Το ζητούμενο δεν είναι να δικαιωθεί το τυπικό, αλλά να σωθεί ο άνθρωπος. Βέβαια, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να καλλιεργούμε σιγά-σιγά και τον λαό σε βαθύτερη συμμετοχή. Δηλαδή:
– να εξηγούμε,
– να δίνουμε νόημα,
– να ανεβάζουμε λίγο-λίγο το «μέτρο».
Καταθέτω μια μικρή εμπειρία από την ενορία μου:
Την πρώτη χρονιά που πήγα ως νέος ιερεύς στη Θεία Λειτουργία της Αναστάσεως έμειναν περίπου 20 άνθρωποι ηλικιωμένοι. Με απλή εξήγηση και λίγη διάκριση (και το να τελειώνουμε πιο νωρίς), σιγά-σιγά έφτασαν να παραμένουν πάνω από 150 (οι περισσότεροι νέοι), σε χωριό 300 κατοίκων.
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ!
Αγαπητέ αδερφέ, αν είσαι ιερέας μόνο εσύ το ξέρεις, ο Θεός και όσοι σε γνωρίζουν. Εγώ ξέρω ότι οι ιερείς προσφωνούνται με το όνομά τους, π.χ. πάτερ Γεώργιος. Τέλος πάντων το προσπερνάω.
Το έχετε πιάσει τελείως λάθος αγαπητέ πάτερ. Δεν είναι θέμα τέλειας ακολουθίας ή δικαίωσης του τυπικού. Το τυπικό υπάρχει και πρέπει να τηρείται, γιατί αποτελεί γραπτή θεολογία της πίστεώς μας. Από το τυπικό εμπνέονται και φωτίζονται άνθρωποι, γιατί μέσα από αυτό τους μιλάει ο ίδιος ο Χριστός. Το τυπικό δεν είναι απλά γράμματα που πρέπει να τα διαβάζουμε γρήγορα ή να τα περικόπτουμε. Το τυπικό είναι θεόπνευστο. Το τυπικό είναι προσευχή.
Το άλλο θέμα να έρχονται περισσότεροι άνθρωποι στην Πασχαλινή Παννυχίδα και γενικότερα στην Εκκλησία, είναι θέμα κατήχησης και όχι χρονικής διάρκειας της ακολουθίας. Πόσα από τα 150 άτομα που λέτε ότι έρχονται την Ανάσταση, έρχονται κάθε Κυριακή; Δηλαδή ο Χριστός έρχεται μόνο στην Ανάσταση και όχι κάθε Κυριακή; Η ακολουθία είναι συγκεκριμένη, έχει συγκεκριμένο χρόνο διάρκειας και μόνο με την συνειδητή συμμετοχή του πιστού, φωτίζεται και σώζεται ο πιστός.
Χάνουμε σε ποιότητα πιστών (χλιαροί - ευκαιριακοί) αν οικονομούμε την ωραιότερη ακολουθία του έτους σε διάρκεια 2 ωρών. Και για να έχεις ποιότητα πιστών, χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια και άπειρες ώρες κατήχησης για να μεταδόσεις στον πιστό ότι το μόνο που μετράει σε αυτήν την ζωή, είναι ο ίδιος ο Χριστός. Όλα τα άλλα είναι μάταια. Και το τυπικό είναι και αυτό κατήχηση.
Χριστός Ανέστη - Αληθώς Ανέστη.
Σε ευχαριστώ για την τοποθέτησή σου και κυρίως για την αγάπη που εκφράζεις προς το τυπικό και τη λατρεία της Εκκλησίας. Σε αυτό δεν διαφωνούμε καθόλου. Πράγματι, το τυπικό είναι συμπυκνωμένη θεολογία, είναι προσευχή, είναι η φωνή της Εκκλησίας μέσα στους αιώνες.
Εκεί που ίσως διαφέρουμε λίγο είναι στον τρόπο με τον οποίο οδηγούμε τον άνθρωπο μέσα σε αυτήν την εμπειρία.
Γιατί στην πράξη, δεν έχουμε απέναντί μας έτοιμους “κατηχημένους” ανθρώπους, αλλά ψυχές κουρασμένες, απομακρυσμένες, πολλές φορές άπειρες πνευματικά. Αν τους ζητήσουμε εξαρχής το πλήρες μέτρο, υπάρχει ο κίνδυνος να μη μείνουν καθόλου. Κι αν δεν μείνουν, δεν θα ακούσουν ποτέ ούτε το τυπικό, ούτε τη θεολογία του.
Η Εκκλησία όμως πάντοτε πορεύτηκε και με την οἰκονομία, όχι ως έκπτωση της αλήθειας, αλλά ως δρόμο σωτηρίας του ανθρώπου.
Δεν είναι λοιπόν το ζητούμενο να “κόψουμε” το τυπικό, αλλά να βρούμε τον τρόπο να κρατήσουμε τον άνθρωπο μέσα στην Εκκλησία, ώστε σιγά-σιγά να αγαπήσει αυτό που σήμερα ίσως δεν αντέχει ακόμη.
Η εμπειρία που ανέφερα δεν είναι θρίαμβος, αλλά μαρτυρία μιας πορείας: άνθρωποι που δεν έμεναν καθόλου, άρχισαν να μένουν. Και από εκεί και πέρα, ανοίγεται ο δρόμος της κατήχησης, της Κυριακάτικης ζωής, της βαθύτερης συμμετοχής.
Συμφωνώ απολύτως μαζί σου ότι η κατήχηση είναι το κλειδί. Αλλά πολλές φορές η αρχή της κατήχησης δεν γίνεται στο κατηχητικό, αλλά εκείνη τη μία νύχτα της Αναστάσεως, που κάποιος θα συγκινηθεί, θα σταθεί λίγο παραπάνω… και ίσως κάνει το πρώτο του βήμα.
Αν κρατήσουμε αυτό το “λίγο”, τότε μπορεί να γίνει “πολύ”.
Εύχομαι ο Κύριος να φωτίζει όλους μας, ώστε και το τυπικό να διαφυλάσσουμε, αλλά και τον άνθρωπο να μην χάνουμε.
Αληθώς Ανέστη!
Πάτερ μου, την ευχή σου. Σε ευχαριστώ πολύ για την απάντησή σου. Την περίμενα. Κανένας άνθρωπος δεν γεννιέται κατηχημένος. Κατηχήται στην διάρκεια της ζωής του. Το ιδανικό είναι η κατήχηση να ξεκινάει από την μικρή, παιδική ηλικία, τότε που τα παιδιά μιλούν με τους Αγγέλους. Έτσι θα μάθουν να στηρίζονται στο Χριστό και να αντιμετωπίζουν κάθε δυσκολία της ζωής, μαζί με τον Χριστό. Για τους υπόλοιπους που δεν κατηχήθηκαν μικροί, θα πρέπει η εκάστοτε Μητρόπολη να φροντίσει να κατηχηθούν, έτσι ώστε να ανάψει η φλόγα της πίστης.
Είναι μεγάλη η ευθύνη της διοικούσας εκκλησίας στο θέμα της κατήχησης των ενηλίκων. Θα πρέπει να συμμετέχει ενεργά στην καθημερινότητα των ανθρώπων. Πρέπει να σημειωθεί εδώ κάτι σημαντικό. Ο ενήλικος κουρασμένος, δυσκολεμένος για να κατηχηθεί, είναι και θέμα προαίρεσης. Νομίζω ότι οι περισσότεροι έχουν αυτή την καλή προαίρεση και εκεί είναι που θα πρέπει να εστιάζουν οι ιερείς, ώστε αυτή να καλλιεργείται και να αυξάνει.
Φυσικά θα τους πας σιγά - σιγά και δεν θα τους ρίξεις από την αρχή στα βαθειά. Εκεί έρχεται η οικονομία, στην σταδιακή και αυξητική κατήχηση σε βάθος χρόνου και όχι οικονομία στα τελούμενα στον ναό. Έτσι σιγά - σιγά τρώγοντας έρχεται και η όρεξη. Και έτσι από την οικονομία περνάμε στην ακρίβεια.
Αυτό που ήθελα να γίνει κατανοητό στο προηγούμενο μήνυμά μου είναι ότι η δυσκολία, η κούραση, η αδιαφορία του κόσμου να μην είναι προσπάθεια να αλλάξει η Εκκλησία, με την πρόφαση να τους κερδίσουμε. Ο κόσμος δεν αλλάζει την Εκκλησία. Η Εκκλησία αλλάζει τον κόσμο. Μην καταντήσουμε παπικοί ή προτεστάντες στο τέλος.
Χριστός Ανέστη - Αληθώς Ανέστη.
Δημοσίευση σχολίου