Η παθοκτόνος Νηστεία των Χριστουγέννων – Πείνα για Θεό και καθαρισμός της ψυχής!

Σαραντάριο Όρος -Το μοναστήρι των Πειρασμών.Το παλαιότερο μοναστήρι κατασκευάστηκε από τους Βυζαντινούς τον 6ο αιώνα μ.Χ. πάνω από το σπήλαιο που παραδοσιακά λέγεται ότι ο Ιησούς πέρασε σαράντα μέρες και σαράντα νύχτες νηστείας και προσευχής κατά τον Πειρασμό του Σατανά,περίπου τρία χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Ιεριχώ.

Η ΠΑΘΟΚΤΟΝΟΣ ΝΗΣΤΕΙΑ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ – ΠΕΙΝΑ ΓΙΑ ΘΕΟ ΚΑΙ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ!

ΠΡΟΣΟΧΗ! ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ «ΣΕΝΤΟΝΙ»! Όσοι αναζητούν αναρτήσεις των δύο γραμμών, μπορούν να προσπεράσουν. Για τους υπόλοιπους, ακολουθεί ένας "μικρός" προβληματισμός για τη νηστεία, την πίστη και την πνευματική μας κατάσταση.

Σαράντα ημέρες πνευματικού αγώνα, εγκράτειας και προετοιμασίας για τη Γέννηση του Θεανθρώπου. Γιατί δεν αρκεί να ετοιμάσουμε το γιορτινό τραπέζι, εάν προηγουμένως δεν έχουμε προετοιμάσει την καρδιά μας.

«Τοῦτο τό γένος ἐν οὐδενί δύναται ἐξελθεῖν εἰ μή ἐν προσευχῆ καί νηστεία»(Μάρκος θ΄, 29).

~Ανέφωνησε ο Κύριος Ιησούς Χριστός όταν οι μαθητές του απέτυχαν να εκβάλουν το δαιμόνιο~

«Nηστεία όπλον εστί προς την κατά των δαιμόνων στρατιάν.»

~Μέγας Βασίλειος~

«Νηστεία γὰρ ἀπὸ δουλείας εἰς ἐλευθερίαν μεθίστησιν, ἀπὸ αἰχμαλωσίας εἰς τὴν πατρίδα ἐπανάγει· νηστεία τὰ τραύματα τῆς ψυχῆς ἰᾶται, νηστεία σαθρωθεῖσαν ψυχὴν ταῖς ἁμαρτίαις ἀνακαινίζει, νευροῖ τὴν ψυχὴν, ἀνδρειοῖ τὸ φρόνημα, τὸν φόβον τοῦ Θεοῦ εἰσάγει, ἐκπορθεῖ τὰ πάθη, γαληνιᾷ τοὺς λογισμούς. Ἐν ἡμέραις νηστειῶν ἡδοναὶ σβέννυνται, καὶ ἀρεταὶ ἀνθοῦσι, καὶ σωφροσύνης τὸ κάλλος καθαρώτατον δείκνυται, καὶ σῶμα εἰς ψυχὴν μεταβαίνει, πνευματικὸν γενόμενον ὑπὲρ φύσιν»

~Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος~

Αύριο, 15 Νοεμβρίου, αρχίζει η Νηστεία των Χριστουγέννων, το λεγόμενο Σαρανταήμερο. Μια περίοδος σαράντα ημερών κατά την οποία η Ορθόδοξη Εκκλησία μάς καλεί να προετοιμαστούμε σωματικά και πνευματικά για το κορυφαίο γεγονός της Ενανθρωπήσεως του Κυρίου μας Ιησού Χριστού.

Δεν πρόκειται για μια απλή αλλαγή διατροφικών συνηθειών, ούτε για έναν τυπικό θρησκευτικό κανόνα που επαναλαμβάνουμε κάθε χρόνο από συνήθεια. Είναι μια πρόσκληση σε πνευματική αναμέτρηση. Ένας αγώνας εναντίον των παθών, του εγωισμού, της φιλαυτίας και όλων εκείνων που κρατούν τον άνθρωπο δέσμιο των επιθυμιών του. Η νηστεία είναι παθοκτόνος και όχι σωματοκτόνος!

Αξίζει να θυμηθούμε ότι η νηστεία των Χριστουγέννων έχει βαθιές ιστορικές ρίζες στην εκκλησιαστική μας παράδοση. Η μορφή και η διάρκειά της διαμορφώθηκαν σταδιακά στους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, ενώ κατά τη βυζαντινή περίοδο παγιώθηκε η σαρανταήμερη προετοιμασία, την οποία διατηρεί μέχρι σήμερα η Ορθόδοξη Εκκλησία. Δεν είναι, επομένως, μια πρόσκαιρη θρησκευτική συνήθεια, αλλά μια παράδοση αιώνων, συνδεδεμένη με την προσευχή, την εγκράτεια, την ελεημοσύνη και την πνευματική προετοιμασία για τη Γέννηση του Χριστού.

Από την πρώτη στιγμή της βιβλικής ιστορίας, η εγκράτεια έχει ιδιαίτερη θέση στη σχέση του ανθρώπου με τον Θεό. Ακόμη και στον Παράδεισο, η εντολή προς τον Αδάμ να μη γευθεί από το δέντρο της γνώσεως του καλού και του κακού ανέδειξε τη σημασία της υπακοής και της αυτοσυγκράτησης. Αργότερα, ο ίδιος ο Κύριος, πριν αρχίσει τη δημόσια δράση Του, αποσύρθηκε στην έρημο και νήστευσε σαράντα ημέρες και σαράντα νύχτες, αντιμετωπίζοντας τους πειρασμούς του διαβόλου. Η νηστεία, λοιπόν, δεν είναι απλή περιφρόνηση του σώματος. Το σώμα αποτελεί δημιούργημα του Θεού και είναι μέρος της ανθρώπινης ύπαρξης. Είναι η άσκηση που διδάσκει στον άνθρωπο να μην υποδουλώνεται στις επιθυμίες του, να αποκτά αυτοκυριαρχία και να ελευθερώνεται από την τυραννία των παθών.

Ωστόσο εδώ χρειάζεται να ξεκαθαρίσουμε κάτι που στις ημέρες μας επιχειρείται συχνά να παρουσιαστεί με έναν εντελώς διαφορετικό τρόπο.Η σωματική νηστεία δεν είναι κάτι περιττό, ούτε υποδεέστερο μιας γενικής και αόριστης επίκλησης της καλοσύνης. Δεν μπορούμε να απαξιώνουμε την έμπρακτη άσκηση της εγκράτειας, επικαλούμενοι ότι δήθεν αρκεί να είμαστε καλοί άνθρωποι. Βεβαίως, η αγάπη, η ελεημοσύνη, η συγχώρεση και η αποφυγή της κατάκρισης αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία της χριστιανικής ζωής. Όμως η μία άσκηση δεν ακυρώνει την άλλη. Η νηστεία του σώματος και η νηστεία της ψυχής συμπορεύονται.

Εάν δεν μπορούμε να πειθαρχήσουμε ακόμη και στις απλές επιθυμίες μας, πώς θα μάθουμε να τιθασεύουμε τον εγωισμό μας; Εάν δεν μπορούμε να στερηθούμε συνειδητά κάτι από το τραπέζι μας, πώς θα εκπαιδεύσουμε τη θέλησή μας να αντιστέκεται σε δυσκολότερους πειρασμούς;

Προσοχή όμως δεν ισχυρίζεται κανείς ότι όποιος δυσκολεύεται στη διατροφική νηστεία αδυνατεί να αγωνιστεί πνευματικά. Ούτε ότι η σωματική αποχή εξασφαλίζει αυτομάτως την αγιότητα. Η νηστεία είναι μέσο και όχι αυτοσκοπός. Είναι ένα από τα μεγάλα όπλα της πνευματικής ζωής και σαφώς όχι υποκατάστατο της μετάνοιας και της αγάπης.

Πάντως αξίζει να αναρωτηθούμε με ειλικρίνεια άραγε πόσοι άνθρωποι προσέχουν αμέσως τη διατροφή τους όταν πληροφορούνται ότι αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα υγείας; Πόσοι άλλοι επιλέγουν να γίνουν χορτοφάγοι ή vegan για χρόνια, ακόμη και για ολόκληρη τη ζωή τους, εξαιτίας μιας ιδεολογικής ή ηθικής πεποίθησης; Επίσης πόσο συχνά ακούμε από ανθρώπους που δηλώνουν Ορθόδοξοι ότι η νηστεία είναι δήθεν πολύ δύσκολη, ξεπερασμένη ή χωρίς ιδιαίτερη σημασία;

Δεν είναι παράλογο λοιπόν να αναρωτηθούμε γιατί ο άνθρωπος μπορεί να επιδείξει πειθαρχία για τόσους διαφορετικούς λόγους, αλλά δυσκολεύεται να αφιερώσει μέρος αυτής της προσπάθειας στην αγάπη του προς τον Θεό;

Το ακόμη πιο λυπηρό είναι ότι τέτοιες αντιλήψεις συναντώνται ορισμένες φορές ακόμη και μέσα στους κόλπους της Εκκλησίας. Ακούμε διαρκώς το επιχείρημα: «Δεν έχει σημασία τι τρως, αρκεί να είσαι καλός άνθρωπος, να κάνεις έργα αγάπης και να μην κατακρίνεις». Ασφαλώς και έχουν σημασία όλα αυτά. Αλλά από πότε η πνευματική ζωή έγινε υπόθεση επιλογής ανάμεσα στην εγκράτεια και την αγάπη; Από πότε η αδυναμία μας να ασκηθούμε μετατράπηκε σε επιχείρημα για να απαξιώσουμε την ίδια την άσκηση;

Η απάντηση δεν βρίσκεται στην κατάκριση κανενός, αλλά στην αυτοκριτική όλων μας.

Γιατί μπορεί κάποιος να απέχει από το κρέας, τα γαλακτοκομικά και τα αυγά, αλλά να κατασπαράζει καθημερινά τον συνάνθρωπό του με τη γλώσσα του. Να νηστεύει από τις τροφές, αλλά να τρέφει μέσα του τον φθόνο, την κακία, τη μνησικακία και την υπερηφάνεια. Να τηρεί με ακρίβεια το διατροφικό τυπικό, αλλά να αδυνατεί να συγχωρήσει ακόμη και τον πλησιέστερο άνθρωπό του. Αυτή προφανώς δεν είναι η ολοκληρωμένη νηστεία που μας διδάσκει η Εκκλησία. Η αληθινή νηστεία πρέπει να αγγίζει ολόκληρη την ύπαρξή μας. Να νηστεύει το στόμα από την κατάκριση, ο νους από τους πονηρούς λογισμούς, η καρδιά από τον φθόνο και η ψυχή από την κακία. Να μάθουμε να μη μιλάμε όταν τα λόγια μας πληγώνουν, να μη χαιρόμαστε με την πτώση του άλλου, να μην επιζητούμε πάντοτε το δίκιο μας και να μην περιμένουμε ανταπόδοση για κάθε καλό που προσφέρουμε.

Μα πάνω απ' όλα, να θυμόμαστε ότι η περίοδος της νηστείας είναι και περίοδος ελεημοσύνης. Δεν έχει ολοκληρωθεί ο πνευματικός μας αγώνας επειδή απλώς στερηθήκαμε ορισμένες τροφές. Εκείνο που εξοικονομούμε από τη δική μας στέρηση οφείλουμε να το μετατρέπουμε, όσο μπορούμε, σε προσφορά προς εκείνον που στερείται ακόμη και τα στοιχειώδη.

Ο φτωχός δεν χρειάζεται να ακούσει πόσο αυστηρά νηστεύουμε αλλά να μη μείνει νηστικός.

Ο μοναχικός άνθρωπος δεν χρειάζεται τις δημόσιες διακηρύξεις της ευαισθησίας μας. Χρειάζεται την παρουσία μας όπως και ο πληγωμένος συνάνθρωπος δεν χρειάζεται τα μεγάλα λόγια περί αγάπης παρά να του απλώσουμε το χέρι.

Τέλος ας μην ξεχνάμε τον πραγματικό προορισμό αυτής της πορείας. Η νηστεία μάς προετοιμάζει για τη μετάνοια, την εξομολόγηση και την ουσιαστικότερη συμμετοχή μας στη μυστηριακή ζωή της Εκκλησίας. Η Θεία Κοινωνία, το Σώμα και το Αίμα του Χριστού, δεν είναι μια εορταστική συνήθεια που συνοδεύει το χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Είναι το μέγα Μυστήριο της ενώσεώς μας με τον Χριστό, για το οποίο καλούμαστε να προετοιμαζόμαστε με πίστη, μετάνοια και πνευματική καθοδήγηση. Αύριο, λοιπόν, ας ξεκινήσουμε αυτό το ταξίδι με διαφορετική διάθεση. Όχι με την αγωνία του τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται να φάμε, αλλά με την απόφαση να αλλάξουμε κάτι ουσιαστικό μέσα μας.

Ας σηκώσουμε το πνευματικό μας όπλο. Ας πολεμήσουμε τα πάθη μας, ας περιορίσουμε τις επιθυμίες μας, ας συμφιλιωθούμε με ανθρώπους που πληγώσαμε, ας ζητήσουμε συγχώρεση και ας μάθουμε να προσφέρουμε χωρίς να περιμένουμε ανταλλάγματα.

Ας μη φτάσουμε στα Χριστούγεννα έχοντας απλώς προετοιμάσει το σπίτι, τα δώρα και το γιορτινό τραπέζι. Ας έχουμε προετοιμάσει πρωτίστως την ψυχή μας για να υποδεχθεί τον Χριστό. Γιατί το μεγαλύτερο παράδοξο θα ήταν να γιορτάζουμε τη Γέννηση Εκείνου που γεννήθηκε μέσα στην απόλυτη ταπείνωση, παραμένοντας εμείς αιχμάλωτοι της υπερηφάνειας μας.

Σαράντα ημέρες δεν είναι τίποτα μπροστά στην αιωνιότητα. Είναι όμως αρκετές για να κάνουμε την αρχή μιας ουσιαστικής αλλαγής.

Καλή, φιλότιμη και ευλογημένη Νηστεία των Χριστουγέννων και καλό πνευματικό αγώνα σε όλους!

facebook