Η αναγκαιότης της κοινωνικότητος

Η αναγκαιότης της κοινωνικότητος

Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

  Στὸ Ψαλτήρι διαβάζουμε ἕνα πολὺ ἐνδιαφέροντα στίχο ποὺ ὅλοι τὸν δέχονται καὶ τὸν ἐπιθυμοῦν στὴν πράξη, ἀλλὰ δύσκολα τὸν βιώνουν: «Τί πιὸ ὡραῖο καὶ τί πιὸ εὐχάριστο ἀπὸ τὸ νὰ κατοικοῦν ἀδελφοὶ μὲ ἀγάπη καὶ ὁμόνοια στὸν ἴδιο τόπο;» (Ψαλ. 132, 1).

  Ἡ κοινωνικότητα εἶναι χαρακτηριστικὸ τῶν ἀνθρώπων καὶ μᾶς ξεχωρίζει ἀπὸ τὰ ζῶα. Ἡ ἁρμονικὴ ὅμως συνύπαρξη προϋποθέτει καλοὺς καὶ καλλιεργημένους ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι θὰ μποροῦν νὰ συνεργάζονται μὲ καλὲς προθέσεις, νὰ ἀγαπάει ὁ ἕνας τὸν ἄλλο καὶ εὔκολα θὰ συγχωροῦν καὶ θὰ ἀνέχονται. Καὶ ὅλα αὐτὰ μὲ ὑπομονὴ καὶ ἀλληλοϋποχωρήσεις.

  Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος μιλάει γιὰ τὴν ἀναγκαιότητα καὶ χρησιμότητα τῆς κοινωνικότητας, γιατί οἱ ἄνθρωποι ὡς μονάδες εἶναι ἀνεπαρκεῖς: «Γι’ αὐτὸ καὶ κτίσαμε πόλεις καὶ ἀγορὲς καὶ   σπίτια, γιὰ νὰ συζοῦμε καὶ νὰ συνδεόμαστε ὄχι μόνο μὲ τὴ συγκατοίκηση, ἀλλὰ καὶ μὲ τὸν σύνδεσμο τῆς ἀγάπης. Ἐπειδὴ δηλαδὴ ἡ φύση μας δημιουργήθηκε ἀπὸ τὸ Θεὸ ἀτελὴς καὶ δὲν εἶναι ἀπὸ μόνη της αὐτάρκης, πρὸς τὸ συμφέρον μας οἰκονόμησε ὁ Θεὸς νὰ διορθώνεται ἡ ἀτέλεια καὶ ἡ ἀνεπάρκεια αὐτὴ μὲ τὴ βοήθεια ποὺ παρέχει ὁ ἕνας στὸν ἄλλον, ὅταν συζοῦμε σὲ ἀνθρώπινες κοινωνίες».

   Γνώρισμα τῆς κοινωνικότητας εἶναι ἡ μεταδοτικότητα. Νὰ ὑπάρχει ἀμοιβαῖο ἐνδιαφέρον, νὰ συνομιλοῦν οἱ ἄνθρωποι καὶ νὰ προσφέρουν στοὺς ἄλλους, κάτι ποὺ δυστυχῶς δὲν συμβαίνει πάντα. Συνήθως κλείνονται στὸν ἑαυτό τους ἢ στὴν οἰκογένειά τους, δὲν ἐπικοινωνοῦν καὶ ἀποφεύγουν νὰ μεταδίδουν. Χάθηκε ἡ εὐαισθησία γιὰ τὸν συνάνθρωπο. Βλέπουν, ἀκοῦν καὶ ἀδιαφοροῦν. Δίπλα τους μπορεῖ νὰ ὑπάρχει ἕνας δυστυχής, ἕνας πτωχός, ἕνας προβληματικός, ἕνας ἀνήμπορος κ.λπ. καὶ τὸν προσπερνοῦν. Ἔτσι δὲν γεύονται τὴ χαρὰ τῆς ἐπικοινωνίας καὶ προσφορᾶς.

  Πολλὲς φορὲς οἱ σχέσεις τῶν ἀνθρώπων διαταράσσονται ἀπὸ ἀσήμαντες αἰτίες, ποὺ ἂν τὶς ἐλέγξει κανεὶς μὲ ψυχρὸ καὶ ἀντικειμενικὸ τρόπο, θὰ τὶς θεωρήσει παράλογες καὶ μικροπρεπεῖς. Διαφωνοῦν καὶ ἀντιμάχονται οἱ ἄνθρωποι χωρὶς νὰ ἔχουν πνεῦμα ἀνοχῆς καὶ ὑπομονῆς. Αὐτὸ συμβαίνει μὲ τοὺς γείτονες καὶ τοὺς συγκατοίκους τῆς πολυκατοικίας. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, ὅπου οἱ ἄνθρωποι, ἐνῶ εἶναι τόσο κοντὰ ὁ ἕνας μὲ τὸν ἄλλο, πνευματικὰ εἶναι σὲ μεγάλη ἀπόσταση. Δὲν ἐπικοινωνοῦν χωρὶς νὰ ὑπάρχει σοβαρὸς λόγος. Δὲν λείπουν καὶ οἱ περιπτώσεις, ὅπου οἱ σχέσεις τους εἶναι ἐχθρικὲς γιὰ ἄγνωστους λόγους. Ὁ ἕνας θέλει νὰ εἶναι ὅλοι οἱ ἄνθρωποι ἴδιοι μὲ αὐτόν, ὁ ἄλλος ἀπαιτεῖ νὰ τὸν ἐξυπηρετοῦν ὅλοι, ἐνῶ ὁ ἴδιος δὲν ἔχει παρόμοια διάθεση, ὁ τρίτος ὅλους τούς θεωρεῖ κατώτερούς του, ὁ τέταρτος θέλει νὰ τοῦ ἀναγνωρίζουν τὸν πλοῦ­το του καὶ νὰ ὑποκλίνονται μπροστά του, νὰ τὸν ἐπαινοῦν γιὰ τὰ χαρίσματα καὶ τὶς ἀρετές του, ποὺ φυσικὰ δὲν ὑπάρχουν. Δὲν ἔχουν τελειωμὸ οἱ ἐπιθυμίες καὶ οἱ ἀπαιτήσεις τῶν ἀνθρώπων!

  Ὁ συνειδητὸς χριστιανὸς δὲν ἐνοχλεῖται ἀπὸ τοὺς συνανθρώπους του, ὅταν ἀκόμα ἐκεῖνοι ἔχουν προκλητικὴ συμπεριφορὰ ἀπέναντί του. Τοὺς ἀνέχεται, βάζει καλοὺς λογισμοὺς γιὰ ἐκείνους καὶ προσπαθεῖ νὰ τηρεῖ τὸ λόγο τοῦ ἱεροῦ Χρυσοστόμου: «Ὁ καθένας πρέπει νὰ χρησιμοποιεῖ τὰ χαρίσματα ποὺ ἔχει πρὸς τὸ κοινὸ συμφέρον. Εἴτε σοφία ἔχεις, εἴτε ἐξουσία, εἴτε πλοῦτο, εἴτε ὁποιοδήποτε ἄλλο χάρισμα, μὴ τὸ χρησιμοποιεῖς, γιὰ νὰ βλάψεις τοὺς συν­ανθρώπους του, οὔτε γιὰ νὰ καταστρέψεις τὸν ἑαυτό σου».

  Τὸ ἐπιχείρημα πολλῶν χριστιανῶν ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπικοινωνοῦν μὲ ἁμαρτωλοὺς ἀνθρώπους δὲν εὐσταθεῖ. Ἡ ἀπομόνωση βλάπτει σοβαρὰ τὴν ἀγάπη. Ὁ χριστιανὸς διατηρεῖ ἀγαθὲς σχέσεις μὲ τὸν πλησίον του, μένοντας σταθερὸς στὶς ἀρχές του καὶ ἡ συμπεριφορὰ του εἶναι πάντα εἰλικρινής, καθαρὴ καὶ ἀνιδιοτελής. Καὶ δὲν λησμονεῖ ὅτι ὁ Κύριός μας ἔτρωγε καὶ συνομιλοῦσε μὲ τοὺς ἁμαρτωλοὺς τελῶνες, ἐπικοινωνοῦσε μὲ καλοπροαίρετες ἁμαρτωλὲς γυναῖκες καὶ συναναστρεφόταν μὲ ὅλους ἀδιάκριτα τούς ἀνθρώπους προκειμένου νὰ δεχτοῦν τὸ σωτήριο μήνυμά του.

orthodoxostypos