4 Μαΐ 2009

ΤΑ ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ (Κριτικὴ προσέγγιση)


Ἡ πρώτη ἐπαφὴ μὲ τὰ νέα ἐγχειρίδια Θρησκευτικῶν τοῦ Γυμνασίου πρὸ δύο περίπου ἐτῶν πρέπει νὰ προκάλεσε σὲ ὅλους ὅσους διακονοῦμε ὡς δάσκα­λοι στὴ σχολικὴ τάξη θετι­κὲς ἐντυπώ­σεις.
Τὰ καινούργια βιβλία ἔχουν ἀσφαλῶς ἑλκυ­στικώτερη μορφὴ καὶ δομὴ ἀπὸ τὰ προηγούμενα. Πέραν τῶν ἄλλων ἀρετῶν τους ποὺ μπορεῖ νὰ ἐπισημά­νει κα­νείς, ἰδίως ἐκδοτικῶν, ὑπογραμ­μί­ζουμε ἐδῶ ἰδιαιτέρως τὴ συνε­τὴ καὶ ἀποδοτι­κὴ τακτικὴ ποὺ ἀκο­λου­θοῦν οἱ συγγραφεῖς τῶν βιβλίων τῆς Α΄ καὶ Β΄ Γυμνασί­ου-καὶ φαίνεται ὅτι πρὸς αὐτὴ τὴν κατεύ­θυνση ἐπηρέασε σοβαρὰ τὸ προηγηθὲν ἐπιτυχη­μένο ἐγχει­ρίδιο τῆς Β΄-, νὰ ἐπιμέ­νουν στὴν ἐπικέντρω­ση τοῦ μα­θήματος στὰ αὐτού­σια βι­βλικὰ κείμενα. Ὅπως ἐπίσης ἱκανοποιεῖ τὸ γεγονὸς ὅτι τὸ βι­βλίο τῆς Γ΄ θίγει καὶ ὁρισμένα θέματα ἐκ­κλησιαστικῆς ἱστορίας πολὺ σημαντι­κά, ἀλλὰ ἀπροσέγ­γιστα μέ­χρι σήμερα γιὰ τὰ σχολικὰ δεδομένα. Γενικὰ ὀφεί­λου­με νὰ ὁμολογή­σουμε ὅτι οἱ συν­άδελφοι ποὺ ἀνέλαβαν τὸ ἀπαιτητικὸ ἔργο τῆς συγγραφῆς προσπάθησαν νὰ εἶναι συ­νεπεῖς μὲ τὴ δέσμευσή τους. Θὰ ἀποτε­λοῦσε δὲ πραγματικὴ παράλειψη, ἂν δὲν τονίζαμε πόσο χρήσιμη εἶναι ἡ συνέκ­δοση τοῦ πολὺ λεπτομεροῦς Βιβλίου ἐκπαιδευτικοῦ, πού, ἐξ ὅσων γνωρί­ζουμε, εἶναι ἡ πρώτη στὰ χρονικὰ τοῦ μαθήματος.
Ἡ συστηματικὴ ὡστόσο μελέτη τοῦ περιεχομένου τους δὲν ὁδηγεῖ δυστυχῶς σὲ ἀνάλογα ἐνθαρρυντικὰ συμπεράσματα. Ἂν κανεὶς ἤθελε νὰ χαρακτηρίσει τὸ γενικὸ ἐννοιολογικὸ πλαίσιο στὸ ὁποῖο κινοῦνται τὰ καινούργια σχολικὰ βι­βλία, θὰ μποροῦ­σε νὰ ὑποστηρίξει χωρὶς ἴχνος ὑπερβολῆς ὅτι δὲν διαπνέεται ἀ­πὸ τὴν ὀρθόδο­ξη πνευματικότητα˙ ἀπέχει ἀρκετὰ ἀπὸ τὰ πρότυπα ποὺ ἔχει κα­τὰ νοῦ ὁ ὀρ­θόδοξος θεολόγος. Τὰ νέα ἐγχειρίδια ἐκ­φράζουν ἐν πολλοῖς θεολο­γικὲς ἀ­πόψεις ἄσχετες ἢ καὶ ἀνατρεπτικὲς ὡς πρὸς τὴν πίστη καὶ τὴν ἐμ­πειρία τῆς Ὀρ­θόδοξης Ἐκ­κλησίας. Καὶ τοῦτο βεβαίως ὄχι ἁπλῶς μειώνει αἰσθητὰ τὴν προσφορά τους, ἀλλὰ θέτει ἐκ τῶν πραγμάτων σὲ δεύτερη μοῖρα κάθε ἄλλη θε­τικὴ ἀπο­τίμησή τους.
Ἡ παροῦσα κριτικὴ προσέγγιση, ἡ ὁποία ἀπηχεῖ καὶ εὐρεῖες σχετικὲς συζη­τήσεις μεταξὺ πολλῶν συναδέλφων, στοχεύει ἀκριβῶς–ἂν καὶ δὲν μπορεῖ νὰ καυχηθεῖ γιὰ τὴν πληρότητά της–στὴν κατάδειξη τῶν προβλημάτων αὐτῶν. Καὶ πράττει τοῦτο ὄ­χι ἀσφαλῶς γιὰ νὰ ἀκυρώσει τὸ ἔργο τῶν συναδέλ­φων συγγρα­φέων, ἀλλὰ γιὰ νὰ βοηθήσει στὴν ἀποκατάσταση τῶν ζημιωθέντων. Πό­σο ἀνα­γκαῖες καὶ ἐπεί­γουσες εἶναι τέτοιες προσπάθειες ἰδίως τώρα, μετὰ ἀπὸ τὴν διετῆ δο­κιμασία τῶν νέων βιβλίων στὴν τάξη, πιστεύουμε ὅτι θὰ φανεῖ ξεκά­θαρα ἀ­πὸ τὸ ἀ­ναλυτι­κὸ ὑπόμνημα παρατηρήσεων καὶ στὰ τρία ἐγχειρίδια, καὶ στὰ ἀ­ντίστοι­χα βοη­θήματα γιὰ τὸν ἐκπαιδευτικό, ποὺ ἀκολουθεῖ[1].

Α΄ Γυμνασίου
(Παλαιὰ Διαθήκη: Ἡ προϊστορία τοῦ Χριστιανισμοῦ)

1. Περὶ τὴν ἱστορία τῶν βιβλίων τῆς Π. Διαθήκης

α.
Ε,49: «Ποιὰ εἶναι ἡ ἐποχὴ τῆς Ἐξόδου; Οἱ περισσότεροι ἐρευνητὲς τὴν τοποθετοῦν στὸ τέλος τοῦ 13ου αἰ. π.Χ…. Δὲν ξεχνᾶμε βέβαια ὅτι τὰ περισσό­τερα κείμενα τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης τὰ σχετικὰ μὲ τὴν Ἔξοδο γράφτηκαν πολὺ ἀργότερα ἀπὸ τὴν ἐποχὴ ποὺ συνέβησαν τὰ γεγονότα».
β. Ε,69: «Στὴν ἐποχὴ τῶν βασιλέων καὶ στὸ χῶρο τῆς βασιλικῆς αὐλῆς, κά­ποιοι μορφωμένοι ἄνθρωποι ἄρχισαν νὰ συγκεντρώνουν τὶς παλιὲς παραδόσεις τῆς ἱστορίας τῶν Ἰσραηλιτῶν καὶ νὰ τὶς καταγράφουν μὲ στόχο νὰ τὶς διασώ­σουν. Τὰ κείμενα αὐτὰ ἀποτέλεσαν τὸ πρῶτο ὑλικὸ γιὰ τὴ σύνθεση καὶ τὴ συγ­γραφὴ τῶν βιβλίων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ποὺ θὰ ὁλοκληρωθεῖ αἰῶνες ἀργό­τερα».
γ. Ε,114: «…Σ’ αὐτὰ τὰ χρόνια της (βαβυλώνιας) αἰχμαλωσίας καθιέρωσαν ἐπίσημα (οἱ Ἑβραῖοι) καὶ τὸ Σάββατο ὡς μέρα ἀφιερωμένη στὸ Θεό».
δ. Ε,121: «Αὐτὴ τὴν ἐποχὴ (4ος-5ος αἰ. π.Χ.) συγκέντρωσαν καὶ κατέγρα­ψαν (οἱ Ἑβραῖοι) τὶς παλιὲς θρησκευτικὲς παραδόσεις, ποὺ ἀποτέλεσαν τὰ πέ­ντε πρῶτα βιβλία τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης (Πεντάτευχος)».
ε. Ε,123: «Στὴ συνέχεια φρόντισε (ὁ Ἔσδρας) νὰ συγκεντρωθοῦν ὅλα τὰ θρησκευτικὰ κείμενα καὶ νὰ καταγραφοῦν. Σημαντικὸ μέρος ἀπ’ αὐτὰ προέρ­χονταν ἀπὸ τὴν ἐποχὴ τοῦ Μωυσῆ…Ἀπὸ τὴν ἐργασία αὐτὴ προέκυψαν τὰ πέ­ντε πρῶτα βιβλία τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ὅπως τὰ ξέρουμε σήμερα (=Πεντάτευ­χος)».
στ. Ε,128: «Στὰ χρόνια λοιπὸν τῆς βαβυλώνιας αἰχμαλωσίας κάποιοι-μᾶλ­λον ἱερεῖς-συνέθεσαν ἕνα κείμενο ποὺ μιλοῦσε γιὰ τὴ δημιουργία τοῦ κόσμου καὶ τοῦ ἀνθρώπου ἀπὸ τὸ Θεό. Ὅταν τελικὰ ἐπέστρεψαν στὴ χώρα τους καὶ κατέγραψαν συστηματικότερα τὶς ἱερές τους παραδόσεις, τοποθέτησαν τὶς διη­γήσεις γιὰ τὴ δημιουργία τοῦ κόσμου καὶ τοῦ ἀνθρώπου στὴν ἀρχὴ τῶν ἱερῶν τους γραφῶν. Εἶναι αὐτὲς ποὺ βρίσκουμε στὰ τρία πρῶτα κεφάλαια τοῦ βιβλί­ου τῆς Γενέσεως».
Στὰ ἀνωτέρω θὰ μποροῦσε κανεὶς νὰ διακρίνει τὰ ἑξῆς: i) Τὰ περὶ τοῦ χρό­νου σύνταξης τῆς Πεντατεύχου εἶναι ἀσαφῆ καὶ συγκεχυμένα. Νὰ ὑποθέσουμε ὅτι κατὰ τὰ α καὶ ε κάποια κείμενά της συντάχθηκαν πρώιμα, ἐπὶ Μωυσῆ, καὶ κάποια 10 περίπου αἰῶνες ἀργότερα; Τὸ β ἐννοεῖ ὅτι τὸ ἀρχικὸ γραπτὸ παλαι­οδιαθηκικὸ ὑλικὸ καταρτίσθηκε στὴν περίοδο τῶν βασιλέων; Τὸ γ ἀμφισβητεῖ ὅτι ὁ Δεκάλογος ἀνάγεται στὴν ἐποχὴ τοῦ Μωυσῆ; Τὰ δ καὶ στ τοποθετοῦν τὴν πρώτη καταγραφὴ βιβλικῶν προφορικῶν παραδόσεων γιὰ νὰ ἀποτελέσουν κείμενα, στὴν περίοδο περὶ τὴ βαβυλώνια αἰχμαλωσία; Καὶ τί τελικὰ ἰσχύει; Ὑπ’ ὄψιν ὅτι στὴν Ε,14 λέγεται πὼς ὅλες οἱ πληροφορίες πρὶν ἀπὸ τὴν ἐφεύρε­ση τῆς τυπογραφίας (15ος αἰ. μ.Χ.) «μεταδίδονταν μὲ τρόπους ποὺ ἦταν εὔκολο νὰ ἀπομνημονευθοῦν: διηγήσεις, εἰκόνες, ἀποφθέγματα, ποιήματα»˙ δηλ. δεν καταγράφονταν;(!). ii) Ὅ,τι καὶ ἂν θέλουν νὰ ποῦν οἱ συγγραφεῖς (στὸ ἑξῆς σ.), τὸ βέβαιο εἶναι ὅτι ἡ μω­σαϊκὴ καταγωγὴ τῆς Πεντατεύχου κατὰ τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλ­λο τρόπο ἀπορρίπτε­ται καὶ ἀντ’ αὐτῆς υἱοθετοῦνται ἀνεπιφύλακτα νεώτερες καὶ σύγχρονες θεωρίες περὶ ποικίλων πηγῶν καὶ φάσεων σύνθεσης (βλ. ΒΕ,66-67 [ὅπου οἱ σ. γίνονται σαφέστεροι]˙ 93˙ 99). Διαψεύδεται μὲ ἄλλα λόγια χωρὶς τὸν πα­ραμικρὸ δισταγμὸ-ἐπὶ τῇ βάσει, ὑπογραμμίζουμε, ὑποθέσεων-ὄχι μόνον ὅλη ἡ ἑβραϊκὴ καὶ ἡ χριστια­νικὴ ἱστορικὴ παράδοση ἐπὶ τοῦ θέματος, ἀλλὰ καὶ οἱ σχετικὲς ἀναφορὲς τοῦ Χρι­στοῦ καὶ γενικὰ τῆς Καινῆς Διαθήκης, ποὺ ἐννο­οῦν σαφῶς τὰ ἀντίθετα (βλ. π.χ. Μρ 12,18-27˙ Ἰω 5,46 καὶ Ῥω 10,5).
Πρέπει βέβαια πρὸς ἀποφυγὴν παρεξηγήσεων νὰ τονίσω ἐδῶ –καὶ αὐτὸ ἀ­φορᾶ σὲ ὅλες τὶς παρατηρήσεις μου– ὅτι δὲν θὰ μ’ ἐνδιέφερε προσωπικὰ μία ἀ­ντιπαράθε­ση μὲ τὸν χῶρο τῆς ἔρευνας. Κάθε ἄλλο˙ ἀναγνωρίζω ἀνενδοίαστα τὴν ἀνα­γκαιότητα τῆς ἀπροκατάληπτης ἔρευνας˙ ἄλλωστε ἡ Ἁγ. Γραφὴ δὲν ἔχει τίποτε νὰ φοβηθεῖ ἀπ’ αὐτήν. Τὸ ἀνεπίτρεπτο εἶναι νὰ προωθοῦμε στὰ μαθητι­κὰ βιβλί­α –καὶ μάλιστα ἐπὶ τόσο σοβαρῶν θεμάτων– ὄχι τεκμηριωμένη ἐπιστη­μονικὴ γνώση, ἀλλὰ ἐπιστημονικὰ «τετελεσμένα».

2. Περὶ τὴ θεοπνευστία καὶ ἑρμηνεία τῆς Π. Διαθήκης

α. ΒΕ,32: «Ἡ θεοπνευστία δὲν εἶναι μία ἔκτακτη ἐνέργεια τοῦ Ἁγίου Πνεύ­ματος καὶ τὰ ἁγιογραφικὰ κείμενα δὲν εἶναι κατὰ γράμμα θεόπνευστα».
Οἱ σ. συγχέουν τὴν ἔννοια τῆς θεοπνευστίας, ποὺ εἶναι ἔκτακτη ἐνέργεια τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, μὲ τὴν προβληματικὴ πράγματι ἀντίληψη ἀρχαίων καὶ νεωτέρων ὅτι τὸ Ἅγιο Πνεῦμα κατηύθυνε ἀκόμη καὶ τὴν ἐπιλογὴ τῶν λέξεων τοῦ ἱεροῦ κειμένου. Ὅτι ἡ θεοπνευστία τῆς Γραφῆς-δηλαδὴ τῶν νοημάτων της-ἀποτελεῖ ὄντως ἔκτακτη ἐνέργεια τοῦ Θεοῦ φαίνεται ξεκάθαρα, πέραν ὅλων τῶν ἄλλων, καὶ ἀπὸ τὴ διαχρονική, ἀνυποχώρητη ἐπιμονὴ τῆς Ἐκκλησίας νὰ διαφυλάσσει κλειστὸ τὸν Κανόνα καὶ νὰ τὸν προβάλλει ὡς μοναδικὸ ὑπογραμ­μὸ γιὰ τὴ σωτηρία μας (βλ. ἐντελῶς πρόχειρα Μ. Ἀθανασίου, Ἑορταστ. ἐπιστ. ΛΘ΄, 27-28˙ τοῦ αὐτοῦ, Κατὰ Ἑλλήνων 1˙ Ἰω. Χρυσοστόμου, Εἰς Ματθαῖον 1). Ἄλλωστε τὸ ΒΕ ὑπογραμμίζει ἀμέσως τὰ ἑξῆς: «Ἡ θεοπνευστία σχετίζεται μὲ τὴ δύναμη ποὺ χαρίζεται ἀπὸ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα σὲ κάποιους νὰ ἀναγνωρίζουν τὸ Θεὸ μέσα ἀπὸ ἐμπειρίες καὶ γεγονότα». Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἡ θεοπνευστία ἀποτε­λεῖ χάρισμα ποὺ δίδεται σὲ λίγους, τί ἄλλο μπορεῖ νὰ εἶναι ἐκτὸς ἀπὸ ἔκτακτη ἐνέργεια τοῦ Ἁγ. Πνεύματος;
β. ΒΕ,33: «(ἀναφερόμενοι στὴ θεοπνευστία) Ἴσως χρειαστεῖ (μόνο ἂν δια­τυπωθοῦν σχετικὰ ἐρωτήματα) νὰ μιλήσουμε γιὰ τὸ Ἅγιο Πνεῦμα. Ἐπικεντρω­νόμαστε στὸ ἁγιαστικὸ καὶ μεταμορφωτικό του ἔργο. Μποροῦμε νὰ στηριχτοῦ­με στὴν εἰκόνα τῆς πνοῆς μὲ τὴν ὁποία ὅλα ἀναπνέουν καὶ ζοῦν. Ὅτι εἶναι μία χάρη ποὺ ἁπλώνεται σ’ ὅλο τὸν κόσμο, σὲ ὅλη τὴν Ἐκκλησία, θυμίζει στοὺς ἀν­θρώπους τὰ χαρίσματα καὶ τὸν προορισμό τους…καὶ τοὺς φέρνει πιὸ κοντὰ στὸ Θεό. Μποροῦμε νὰ στηρίξουμε τὴν προσπάθειά μας καὶ σὲ μία δραστηριότητα ποὺ ἔχει ὡς στόχο νὰ κατανοήσει τὴ δυναμικὴ καὶ τὴν ἀλλαγὴ ποὺ ἐπιφέρει στὰ μέλη της τὸ ‘πνεῦμα μιᾶς ὁμάδας’. Π.χ. φανταστεῖτε τὸν ἑαυτό σας ὡς μέλος μιᾶς ὁμάδας ποὺ ἐμπνέεται ἀπὸ κάποιον σκοπό, ἰδανικό, πρόσωπο. Τί δυναμι­κὴ ἀποκτᾶται, τί ἀλλαγὲς συμβαίνουν κ.ἄ.».
Πραγματικὰ ἀπορεῖ κανεὶς πῶς μπορεῖ νὰ γίνει λόγος γιὰ τὴ θεοπνευστία τῆς Γραφῆς χωρὶς ἀναφορὰ στὸ Ἅγ. Πνεῦμα (βλ. Β΄ Πέ 1,21). Καὶ πῶς μπορεῖ ἕ­νας Ὀρθόδοξος θεολόγος νὰ εἰκονίσει τὸ Ἅγ. Πνεῦμα, τὸ τρίτο πρόσωπο τῆς Ἁγ. Τριάδος, τὸν αἰώνιο Θεό, ὡς «χάρη» ἢ ὡς τὸ «πνεῦμα μιᾶς ὁμάδας». Πρό­κειται, τοὐλάχιστον ὅσον ἀφορᾶ στὴ Γραφὴ καὶ στὴν Ὀρθόδοξη πίστη, γιὰ ἀ­νατρεπτικὲς ἀπόψεις. Καὶ οὔτε γίνεται ἀντιληπτὸ τί σχέση ἔχουν ὅλα αὐτὰ μὲ τὴ θεοπνευστία τῆς Βίβλου.
γ. Ε,108: «Ὁ Ἠσαΐας θεωρεῖται ὁ σημαντικότερος προφήτης τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἐξαιτίας τῆς τεράστιας σημασίας τῶν μηνυμάτων του. Ὅλο τὸ διά­στημα τῆς δράσης του ἦταν πάντα παρὼν καὶ στὰ πολιτικὰ πράγματα τῆς χώ­ρας…».
Μὲ ἄλλα λόγια ὁ Ἠσαΐας, ὁ «εὐαγγελιστὴς» κατὰ τὸ προηγούμενο ἐγχειρί­διο, ὀφείλει τὸ ὄντως μοναδικὸ μεγαλεῖο του στὴν πολιτικοθρησκευτική του δράση(!).
Γενικὰ οἱ προφῆτες παρουσιάζονται μόνον ὡς ἐθνικοθρησκευτικοὶ καὶ κοι­νωνικοὶ ἀγωνιστές. Τὸ ἔντονο μεσσιακὸ στοιχεῖο τῶν προφητειῶν τους καὶ ἡ ἐκπλήρωσή του στὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ μόλις ποὺ θίγεται-γριφωδῶς πάντο­τε˙ βλ. π.χ. Ε,110, ἄσκ. 6: «Αἰῶνες μετά, στὴ Ναζαρέτ, ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς μιλώ­ντας γιὰ τὸ ἔργο του διάβασε μία προφητεία τοῦ Ἠσαΐα γιὰ τὸ Μεσσία (Λκ 4,16-21). Τί δείχνει αὐτὸ γιὰ τὸν Ἠσαΐα;»˙ ἐπίσης, ἄσκ. 7: «Διαβάστε τὴ φράση στὸ εἰλητάριο ποὺ κρατάει ὁ προφήτης («Ἰδοὺ ἡ παρθένος…», πρόκειται γιὰ λε­πτομέρεια ψηφιδωτοῦ τοῦ Ἠσαΐα). Δικαιολογῆστε τὸν τίτλο τοῦ μαθήματος». Ὁ τίτλος τοῦ συγκεκριμένου μαθήματος εἶναι: «Ἠσαΐας: ὁ προφήτης τοῦ Ἐμμα­νουήλ». Ἀλλὰ γιὰ τὸν Ἐμμα­νουὴλ γίνεται λόγος σχεδὸν ἐκ παραδρομῆς σ’ ἕνα ἐπίθημα (Ε,108), ὡς ἑξῆς: «Ἐμμανουὴλ εἶναι ἕνα ἑβραϊκὸ ὄνομα, ποὺ σημαίνει ‘ὁ Θεὸς εἶναι μαζί μας’. Ὁ Ἠσαΐας ὀνομάζει ἔτσι τὸ Μεσσία. Στὴν Καινὴ Δια­θήκη ἀποδόθηκε τὸ ὄνομα αὐτὸ στὸν Ἰησοῦ Χριστό, ἀφοῦ αὐτὸς εἶναι ὁ Μεσ­σίας».
Ἡ βιβλικὴ προφητεία ἀπογυμνώνεται ἀπὸ κάθε τι τὸ ὑπερφυσικό. Ἁπλῶς «οἱ προφῆτες, μὲ τὴ φώτιση τοῦ Θεοῦ, μποροῦσαν νὰ βλέπουν σὲ βάθος τὰ πρά­γματα καὶ νὰ συνειδητοποιοῦν τί πραγματικὰ συνέβαινε στὴν ἐποχή τους. Ἀ­ντιλαμβάνονταν δηλαδὴ τὰ σημάδια τοῦ ἠθικοῦ ξεπεσμοῦ καὶ τῆς διαφθορᾶς, ἀκόμη κι ὅταν ὅλες οἱ συνθῆκες τῆς ἐποχῆς φαίνονταν ἰδανικές. Ἀναγνώριζαν τί δὲν πήγαινε καλὰ καὶ ποιοὶ κίνδυνοι παραμόνευαν τοὺς Ἰσραηλῖτες. Ἐπιπλέ­ον, συναισθάνονταν τὶς καταστροφικὲς συνέπειες ποὺ θὰ ἀκολουθοῦσαν γιὰ τὴ ζωὴ τοῦ κράτους καὶ τῶν ἀνθρώπων» (Ε,94). Ἡ προφητεία ὑπὸ τὴν ἔννοια τῆς πρόγνωσης χαρακτηρίζεται ὡς «χρησμὸς» (Ε,95), ὁ ὁποῖος χρησίμευε στοὺς προφῆτες γιὰ τὴν τόνωση τῆς παραστατικότητάς τους(!;). Στὴν ἀρχὴ δὲ τῆς σελ. 94 λέγεται ὅτι «γιὰ πολλοὺς σύγχρονους ἀνθρώπους προφήτης εἶναι ἕνας ἄν­θρωπος ποὺ ‘διαβάζει τὸ μέλλον’ καὶ προλέγει τί θὰ συμβεῖ. Ὅμως ἡ Ἁγία Γρα­φὴ μᾶς παρουσιάζει τελείως διαφορετικὰ τὸ ρόλο καὶ τὸ ἔργο τῶν προφητῶν». Βλ. ἐπίσης Ε,118, ἄσκ. Γ: «Μετὰ ἀπὸ ὅσα μάθατε γιὰ τοὺς προφῆτες τῆς Παλαι­ᾶς Διαθήκης τί θὰ εἴχατε νὰ πεῖτε σὲ κάποιον ποὺ τοὺς θεωρεῖ λιγάκι ‘μά­γους’;».
Συνεπῶς, ὅταν ἐπὶ παραδείγματι οἱ εὐαγγελιστὲς ὑπογραμμίζουν ξανὰ καὶ ξανὰ ὅτι «Τοῦτο δὲ ὅλον γέγονεν ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν ὑπὸ τοῦ Κυρίου διὰ τοῦ προφήτου λέγοντος…», δύο τινὰ μπορεῖ νὰ συμβαίνουν: ἢ νὰ πρόκειται γιὰ ἀποβλητέα χωρία ἢ ἡ Καινὴ Διαθήκη νὰ ἑρμηνεύει τὴν Παλαιὰ κατανοώντας την ὡς μαγικὸ σύγγραμμα.
δ. Ε,53: «Πολλὰ συμβάντα πρὶν ἢ μετὰ τὴν Ἔξοδο ἀναγνωρίστηκαν ὡς θαύματα. Αἰῶνες μετὰ ὅλες αὐτὲς οἱ διηγήσεις καταγράφηκαν μὲ στόχο ὄχι νὰ περιγράψουν τί ἀκριβῶς ἔγινε τότε ἀλλὰ νὰ βροντοφωνάξουν τὴν πίστη τῶν ἀνθρώπων στὴ δύναμη τοῦ μοναδικοῦ Θεοῦ καὶ νὰ δώσουν τὸ μήνυμα ὅτι δὲν εἴμαστε μόνοι μας στὸν κόσμο. Γι’ αὐτὸ κι ἐμεῖς ποὺ σήμερα διαβάζουμε τὶς διη­γήσεις δὲν ἔχει νόημα νὰ ψάχνουμε νὰ βροῦμε σ’ αὐτὲς τί ἀκριβῶς ἔγινε τότε, ἀλλὰ τί νόημα εἶχαν γιὰ τὴ ζωὴ ἐκείνων τῶν ἀνθρώπων τότε…».
Πρόκειται γιὰ τὴν παράγραφο «Τὰ θαύματα στὴν Παλαιὰ Διαθήκη», ποὺ εἶναι γενικώτερα ἀπὸ τὶς πιὸ δυσνόητες καὶ ἀσαφεῖς ἀκόμη καὶ γιὰ τοὺς διδά­σκοντες. Ὁ στόχος της ὡστόσο διαγράφεται εὐκρινῶς: αὐτὸ ποὺ πρέπει νὰ κα­ταδειχθεῖ εἶναι ὅτι τὰ θαύματα τῆς Π. Διαθήκης δὲν εἶναι θαύματα, ἀλλὰ θεο­λογικὲς (=μυθολογικές, βλ. κατωτέρω) προσεγγίσεις «συμβάντων». Ὡς θαύματα «ἀναγνωρίστηκαν» ἐκ τῶν ὑστέρων.
ε. Ε,19: «Πάντα βέβαια ὡς κύριο σκοπὸ εἶχαν (οἱ συγγραφεῖς τῶν βιβλίων τῆς Π. Δ.) νὰ ἐκφράσουν στὰ κείμενά τους τὶς θεόπνευστες ἀλήθειες, ὅσο καλύ­τερα γινόταν. Πῶς τὸ πετύχαιναν αὐτό; Κάτι ποὺ ἔχει σημασία νὰ καταλάβου­με ἐμεῖς σήμερα εἶναι ὅτι οἱ ἄνθρωποι ἐκείνης τῆς ἐποχῆς-καὶ ἰδιαίτερα οἱ Ἀνα­τολῖτες-ἀγαποῦσαν πολὺ τὶς ἱστορίες. Ἔτσι, λοιπόν, καὶ οἱ συγγραφεῖς τῆς Πα­λαιᾶς Διαθήκης χρησιμοποίησαν ἱστορίες ποὺ γνώριζαν ἀπὸ τοὺς παλαιότε­ρους ἢ τὶς συνέθεταν οἱ ἴδιοι». Βλ. καὶ Ε,20, ἄσκ. 3: «Ὑποθέστε ὅτι θέλετε νὰ ἐ­ξηγήσετε στὸν πεντάχρονο ἀδελφό σας τὶς κακὲς συνέπειες τῆς τεμπελιᾶς ἢ τῆς λαιμαργίας. Σὲ συνεργασία μὲ τὸν διπλανό σας ἐπινοῆστε μία ἱστορία, εἰκόνα ἢ ὅ,τι ἄλλο θὰ σᾶς βοηθοῦσε νὰ τὸ πετύχετε καὶ ἀνακοινῶστε το στὴν τάξη».
στ. «…Στοὺς πολέμους αὐτοὺς (Ἰσραηλῖτες-Φιλισταῖοι κλπ.) ὁ Θεὸς παρου­σιάζεται νὰ παίρνει τὸ μέρος τῶν Ἰσραηλιτῶν καὶ νὰ φέρεται σκληρὰ στοὺς ἐ­χθρούς τους. Πῶς ἐξηγεῖται αὐτό; Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔχουμε ὑπόψη μας ὅτι γιὰ αἰῶνες οἱ ἀρχαῖοι πίστευαν ὅτι κάθε λαὸς ἔχει τὸ δικό του θεό, ποὺ τοῦ χαρίζει τὴ νίκη ἐνάντια στοὺς ἐχθρούς του (χαρακτηριστικὸ παράδειγμα ὅσα βλέπουμε στὴν Ἰλιάδα καὶ στὴν Ὀδύσσεια τοῦ Ὁμήρου). Ἔτσι καὶ οἱ Ἰσραηλῖτες κάθε τους νίκη τὴν ἀπέδιδαν στὸν Κύριο. Γι’ αὐτὸ καὶ διαβάζουμε στὴν Παλαιὰ Δια­θήκη: ‘ὁ Θεός μας νίκησε’…».
ζ. Ε,139: «Γιὰ νὰ καταλάβουμε τὴν παραπάνω ἱστορία (τῆς πτώσεως) θὰ πρέπει νὰ τὴ φανταστοῦμε σὰν ἕνα δρᾶμα ποὺ παίχτηκε στὴν καρδιὰ τοῦ ἀν­θρώπου, μιὰ «ἐσωτερικὴ σύγκρουση», ὅπως λέμε. Γιὰ νὰ μᾶς τὸ δείξει αὐτὸ ὁ συγγραφέας τῆς Γενέσεως χρησιμοποίησε ἰδιαίτερα ἐκφραστικὲς εἰκόνες. Κατ’ ἀρχὴν τὸ ἀπαγορευμένο δέντρο καὶ τὴν ἐντολή. Μ’ αὐτὲς τὶς εἰκόνες καταλα­βαίνουμε ὅτι ὁ ἄνθρωπος δημιουργεῖται ἐλεύθερος. Ὁ ἴδιος θὰ ἀποφασίσει ἂν θὰ συνεχίσει νὰ ἐμπιστεύεται τὸ δημιουργό του καὶ νὰ ἔχει σχέση μαζί του ἢ ὄχι. Στὴ συνέχεια ὑπάρχει τὸ φίδι. Εἶναι μία εἰκόνα ποὺ περιγράφει τὸν πειρα­σμό, ὁ ὁποῖος φωλιάζει ὕπουλα στὴν ψυχὴ τοῦ ἀνθρώπου σπέρνοντας ἀμφιβο­λία καὶ δυσπιστία πρὸς τὸ δημιουργὸ Θεό…Ὁ διάλογος τοῦ φιδιοῦ μὲ τὴ γυναί­κα μᾶς θυμίζει τὸ διάλογο ποὺ ὁ καθένας ἀνοίγει μὲ τὸν ἑαυτό του πρὶν πάρει μία μεγάλη ἀπόφαση. Καὶ ὁ ἀπαγορευμένος καρπὸς ποὺ τελικὰ γεύονται οἱ ἄν­θρωποι εἶναι ἡ ἀπόφαση ποὺ πῆραν ἐλεύθερα…».
η. Ε,143: «Ἡ Παλαιὰ Διαθήκη στὴν προσπάθεια νὰ περιγράψει τὶς σχέσεις τῶν ἀνθρώπων μὲ τὸ Θεὸ καὶ μεταξύ τους χρησιμοποιεῖ τὴν εἰκόνα ἑνὸς ζευγα­ριοῦ. Ἐπειδὴ τοὺς παρουσιάζει ὡς κοινοὺς προγόνους ὅλων τῶν ἀνθρώπων, γι’ αὐτό…». Βλ. καὶ ΒΕ,104: «…ἐπιχειρεῖται (στὸ Ε) καὶ τὸ ξεκαθάρισμα πὼς τὸ ζευ­γάρι Ἀδὰμ-Εὔα εἶναι μία ἀρχετυπικὴ εἰκόνα ποὺ ἐκφράζει τὶς σχέσεις τοῦ ἀν­θρώ­που μὲ τὸ Θεὸ καὶ μεταξύ τους καὶ δὲν μπορεῖ βέβαια νὰ ἐκλαμβάνεται ὡς ‘φυσικὴ’ καταγωγὴ ὅλων τῶν ἀνθρώπων».
Τὰ ἀνωτέρω ἀποκαλύπτουν ἐπαρκῶς τὴν κύρια ὀπτικὴ τοῦ ἐγχειριδίου, ποὺ δὲν εἶναι ἄλλη ἀπὸ τὴν ἀντίληψη ὅτι ἡ Παλαιὰ Διαθήκη ἀποτελεῖ ἕνα σύ­νολο ἐπινενοημένων διηγήσεων, συμβόλων καὶ ἀνατολίτικων παραμυθιῶν (!!!) (βλ. καὶ τὶς ἀντί­στοι­χες ἑνότητες τοῦ ΒΕ). Ἀλλὰ ἔστω. Ἐν τοιαύτῃ ὅμως πε­ριπτώσει πῶς τελικὰ ὁ ἄνθρωπος σχετίσθηκε μὲ τὸν Θεό; Ἐκτὸς τῆς ἱστορίας; Ἢ μήπως στὰ πλαίσια τῶν ψυχολογικῶν ἐμπειριῶν; Φρονοῦν δηλαδὴ οἱ σ. ὅτι τὸ σχέδιο τῆς Θείας Οἰ­κονομίας πραγματώθηκε περίπου «κατὰ δόκησιν»; Καὶ δὲν ἀντιλαμβάνονται ἆ­ραγε ὅτι ἔτσι «διαψεύδουν» τόσο τὴν Καινὴ Διαθήκη, ποὺ ἀντιμετωπίζει τὴν Παλαιὰ ὡς ἱστορία (βλ. π.χ. Λκ 3,38˙ Πρξ 17,26˙ Ῥω 5,14˙ Α΄ Κο 15,22˙ Β΄ Κο 11, 3˙ Α΄ Τι 2,12-14˙ Ἰδ, 14 κ.ἄ.), ὅσο καὶ ὅλους τοὺς ὁμόφρονές της καὶ ἐκφρα­στὲς τῆς συνείδησης τῆς Ἐκκλησίας ἁγίους πατέρες; Καὶ ποῦ τερματίζεται αὐτὸ τὸ ἐγχείρημά τους νὰ ‘ἀπομυθοποιηθεῖ’ ἡ Γραφή; Μήπως εἶναι μῦθος καὶ τὸ Εὐαγ­γέλιο τῆς σωτηρίας μας; Μήπως θὰ πρέπει νὰ ἐκλαμβάνεται στὸ ἑξῆς ὡς ἕνα θρησκευτικὸ σύμβολο καὶ αὐτὸς ὁ Χριστός; Καὶ ποιὰ εἶναι τὰ κριτήρια μιᾶς τέ­τοιας ἀξιολόγησης; Πρόκειται γιὰ πολὺ σημαντι­κὰ ἐρωτήματα, στὰ ὁποῖα θεω­ροῦμε ὅτι οἱ φίλοι συνάδελφοι ὀφείλουν νὰ ἀπα­ντήσουν πειστικά.

3. Περὶ τὴ θεολογία τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης

Παρότι τόσο τὸ Ε ὅσο καὶ τὸ ΒΕ ὑπογραμμίζουν μὲ τὸν πιὸ ἔντονο τρόπο ὅτι «Ὁ Χριστὸς μὲ τὴ διδασκαλία καὶ τὴ ζωὴ του ἑρμήνευσε στοὺς ἀνθρώπους τὰ γεγονότα τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης» (Ε,15) καὶ ὅτι «Ἀναδεικνύουμε τὴν Πα­λαιὰ Διαθήκη ὡς τμῆμα τῆς Ἁγίας Γραφῆς ὀργανικὰ καὶ ἀναπόσπαστα δεμένο μὲ τὴν Καινὴ Διαθήκη. Τὴ θεωροῦμε καὶ τὴν ἐπεξεργαζόμαστε μὲ θεολογικὰ ἐκ­κλησιαστικὰ κριτήρια. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ὅλα τὰ θεολογικὰ θέματα τῆς ΠΔ προβάλλονται πάνω στὸ φόντο τῆς Καινῆς» (ΒΕ,13), δὲν γίνεται εὔκολα ἀντι­ληπτὸ κάτι τέτοιο. Πιὸ συγκεκριμένα:
α.
Πῶς ἀναδεικνύει τὸ ἐγχειρίδιο τὴν ἑρμηνεία τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης ἀπὸ τὸν Χριστὸ καὶ τὴν Ἐκκλησία του; Οἱ συνήθεις ἀναφορὲς ἐπ’ αὐτοῦ εἶναι τοῦ τύπου: «Οἱ Χριστιανοὶ ὅταν γιορτάζουν τὸ δικό τους Πάσχα, θυμοῦνται τὸν Ἰ­ησοῦ Χριστό, ποὺ μὲ τὴ Σταύρωση καὶ τὴν Ἀνάστασή του τοὺς ἐλευθέρωσε ἀ­πὸ κάθε κακὸ» (Ε,54) ἢ «Ἡ χριστιανικὴ Ἐκκλησία θεωρεῖ ὅτι ὁρισμένα γε­γονότα τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης μοιάζουν μὲ κάποια γεγονότα τῆς Καινῆς Δια­θήκης ποὺ βέβαια θὰ συμβοῦν πολὺ ἀργότερα» (Ε,64˙ βλ. καὶ 34,38,51[!] κ.ἀ.). Ὑποστηρίζεται μὲ ἄλλα λόγια ὅτι, ὅταν οἱ Χριστιανοὶ γιορτάζουν τὸ Πάσχα, «θυμοῦνται» τὸν Ἰησοῦ Χριστό, ὅπως οἱ Ἑβραῖοι θυμοῦνται τὴν Ἔξοδο˙ καὶ αὐτό, ἐνῶ ἡ μυστικὴ προφητικὴ σχέση ποὺ συνδέει τὰ δύο Πάσχα ἢ δὲν θίγεται καθόλου ἢ προσεγγίζεται ὀρθολογιστικὰ καθὼς οἱ προεικονίσεις τῆς Καινῆς Διαθήκης ἀπὸ τὴν Παλαιὰ ἀντιμετωπίζονται ὡς θεωρίες τῆς «Χριστιανικῆς Ἐκ­κλησίας». Ἀλλὰ ἔτσι «προβάλλονται τὰ θεολογικὰ θέματα τῆς ΠΔ πάνω στὸ φόντο τῆς Καινῆς» σύμφωνα μὲ τὰ «θεολογικὰ ἐκκλησιαστικὰ κριτήρια»;
Καὶ κάτι ἀκόμη: γιατί ἡ χριστιανικὴ πίστη ἀντιμετωπίζεται τόσο ἀποστασι­οποιημένα; Σὲ ποιοὺς ἀπευθύνεται τὸ βιβλίο;
β. Τὰ πράγματα ὁδηγοῦνται σὲ μεγαλύτερη σύγχυση ὅταν γίνεται λόγος γιὰ τὴ Θ. Εὐχαριστία. Στὴν Ε,115 λέγεται ὅτι «Τὰ λόγια αὐτὰ τοῦ Ἰερεμία γιὰ τὴν ‘Καινὴ Διαθήκη’ αἰῶνες ἀργότερα ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς θὰ τὰ συνδέσει μὲ τὴ θυ­σία του. Στὸ Μυστικὸ Δεῖπνο προσφέροντας κρασὶ στοὺς μαθητές του θὰ πεῖ: ‘Αὐτὸ τὸ ποτήρι εἶναι ἡ Καινούργια Διαθήκη, ποὺ ἐπισφραγίζεται μὲ τὸ αἷμα μου τὸ ὁποῖο χύνεται γιὰ χάρη σας’ (Λκ 22,20)», ἐνῶ στὴν Ε,135 ὅτι «Ὅσοι εἶ­ναι χριστιανοὶ γνωρίζουν ὅτι αὐτὸ ποὺ κάνουν ὅταν μαζεύονται γιὰ νὰ λα­τρεύσουν τὸν Θεὸ τὸ ὀνομάζουν Θεία Εὐχαριστία. Σ’ αὐτὴ τὴ σύναξη προσεύ­χονται γιὰ ὅλη τὴν κτίση, προσφέρουν στὸ Θεὸ ὡς δῶρα ψωμὶ καὶ κρασὶ καὶ τὸν εὐχαριστοῦν ἀναγνωρίζοντας ὅσα τοὺς χαρίζει». Πρόκειται γιὰ διατυπώ­σεις ποὺ ‘ἡμι-πληροφοροῦν’ καὶ γι’ αὐτὸ παραπληροφοροῦν. Αὐτὸ ποὺ κατά­λαβαίνει κανεὶς ἐν τέλει ἀπὸ τὰ ἀνωτέρω-καὶ μάλιστα οἱ μαθητὲς τῆς Α΄ Γυ­μνα­σίου- εἶναι ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὅτι ἡ Καινὴ Διαθήκη συμβολίσθηκε(;) ἀπὸ τὸν Χρι­στὸ μ’ ἕνα ποτήρι κρασὶ ποὺ πρόσφερε στοὺς μαθητές του κατὰ τὸν Μυστικὸ Δεῖ­πνο, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὅτι ἡ χριστιανικὴ λατρεία εἶναι ἁπλῶς εὐχαριστήρια προ­σευχὴ καὶ προσφορὰ στὸν Θεὸ ψωμιοῦ καὶ κρασιοῦ ὡς δώρων.
γ. Ἡ πιὸ ὀδυνηρὴ πάντως ἔκπληξη πού μᾶς ἐπεφύλασσε τὸ συγκεκριμένο ἐγχειρίδιο ἐντοπίζεται στὴν Ε,143, ὅπου, στὴν ἄσκ. 2 τοῦ Προσπαθῶ νὰ κατά­λαβω περισσότερο, λέγονται ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Οἱ χριστιανοὶ πιστεύουν ὅτι ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς ἔζησε ἀγαπώντας ἀληθινὰ τὸ Θεό, τοὺς ἀνθρώπους καὶ τὸν κό­σμο ὁλόκληρο. Ὁ Χριστός, δηλαδή, κατάφερε αὐτὸ ποὺ δὲν κατάφερε ὁ ἄν­θρωπος: νὰ ζεῖ μακριὰ ἀπὸ κάθε ἁμαρτία». Συνεπῶς ἡ ἀναμαρτησία τοῦ Χρι­στοῦ ἦταν κατὰ τοὺς σ. ἀποτέλεσμα προσπάθειας. Ὁ Χριστὸς δηλαδὴ δὲν ἦταν ἐξ ἀρχῆς ἀναμάρτητος λόγω τῆς ἕνωσης τῆς θείας μὲ τὴν ἀνθρώπινη φύση στὸ πρόσωπο τοῦ Θεοῦ Λόγου, ἀλλὰ «κατάφερε» νὰ γίνει. Νὰ ὑποθέσουμε ὅτι αὐτὴ ἡ, τοὐλάχιστον, νεστοριανίζουσα ἔκφραση ὀφείλεται σὲ ἀπροσεξία; Ἢ μήπως στὴν ὀρθολογιστικὴ ἑρμηνευτικὴ ποῦ κυριαρχεῖ στὸ βιβλίο; Ἀλλά, ὅπως ἐπιση­μαίνει ὁ ἅγ. Κύριλλος Ἀλεξανδρείας καὶ μαζί του ἡ Γ΄ Οἰκ. Σύνοδος, «Εἰ προέ­κοψεν (ὁ Χριστός), ποῦ κεκένωται καὶ ἐπτώχευσεν (Φι 2,7˙ Β΄ Κο 8,9); Εἰ τετε­λείωται κατ’ ἀρετήν, ἐξ ἀτελοῦς δηλονότι καὶ ἐν χρόνῳ γέγονε τέλειος˙ τὸ δὲ ἀ­τελὲς ἅπαν εἰς ἀρετὴν ὑπὸ μώμου γραφὴν καὶ τὸ ὑπὸ μῶμον ὑφ’ ἁμαρτίαν. Πῶς οὖν γέγραπται περὶ αὐτοῦ ὅτι ἁμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν (Ἠσ 53,9˙ Α΄ Πέ 2,22);»[2]. Δὲν καταλαβαίνουμε. Ἂν μή τι ἄλλο, τὸ πρόσωπο τοῦ Κυρίου θὰ ἔπρεπε νὰ δι­αφυλαχθεῖ μακριὰ ἀπὸ τὴν ‘ἀπομυθοποιητικὴ’ ἰσοπέδωση ποὺ ἐπιχειρεῖ τὸ ἐν λόγῳ βιβλίο.

Β΄ Γυμνασίου
(Καινὴ Διαθήκη: Ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς καὶ τὸ ἔργο του)
[3]

1. Ὁ κόσμος στὰ χρόνια τοῦ Χριστοῦ

Πρέπει νὰ ἐπισημανθεῖ ὅτι, ὅπως ἔδειξε ἡ ἐμπειρία τῆς τάξης, οἱ παρεχόμε­νες πληροφορίες στὸ κεφάλαιο αὐτό, παρότι πολὺ ἐνδιαφέρουσες ἀκόμη καὶ γιὰ τοὺς ἐκπαιδευτικούς, εἶναι ὑπερβολικὰ πολλὲς γιὰ μαθητὲς τῆς Β΄ Γυμνασί­ου.
Ἐπίσης πρέπει νὰ ἀναθεωρηθοῦν ὅσα λέγονται γιὰ τοὺς Φαρισαίους κατὰ τὴν ἐποχὴ αὐτὴ (Ε,16). Τὸ ΒΕ εἶναι ἐπ’ αὐτοῦ πληρέστερο.

2. Περὶ τὴ σύνθεση καὶ ἱστορία τῶν Εὐαγγελίων καὶ γενικὰ τοῦ κανόνα τῆς Καινῆς Διαθήκης

Ἀπὸ τὸ πολύπτυχο αὐτὸ θέμα ὅπως ἀναπτύσσεται ἐν Ε καὶ ΒΕ, ἐπισημαί­νουμε ἐδῶ δύο μόνον κρίσιμα σημεῖα του:
α. Μαζὶ μὲ τὴν a priori υἱοθέτηση τῆς νεώτερης θεωρίας ὅτι πρῶτο χρονο­λογικὰ Εὐαγγέλιο εἶναι τὸ κατὰ Μᾶρκον, παρόλο ποὺ ὅλη ἀνεξαιρέτως ἡ ἀρ­χαία παράδοση τοποθετεῖ στὴ θέση αὐτὴ τὸ κατὰ Ματθαῖον, υἱοθετεῖται καὶ ἡ ἄποψη νεωτέρων ἐπίσης ἐρευνητῶν ὅτι ὁ Μᾶρκος «διατήρησε τὴν πρώιμη μορ­φὴ κατανόησης τοῦ Χριστοῦ»˙ τὸν «πρωταρχικὸ καὶ αὐθεντικὸ Ἰησοῦ» (ΒΕ,21˙ ἐν Ε,20 λέγεται ὅτι ὁ Μᾶρκος εἶναι «πιὸ κοντὰ στὰ γεγονότα, ὅπως αὐτὰ ἔγι­ναν»).
Πρέπει συνεπῶς νὰ ὑποθέσουμε, καὶ προφανῶς νὰ διδάξουμε, ὅτι οἱ ὑπό­λοιποι εὐαγγελιστές, ὁ Παῦλος, οἱ συγγραφεῖς τῶν καθολικῶν ἐπιστολῶν, οἱ ἀ­ποστολικοὶ πατέρες καὶ ὅλη ἡ ἑπομένη πατερικὴ παράδοση μᾶς παραδίδουν ἕ­ναν περίπου μεταγενέστερο, «νόθο» Ἰησοῦ(!). Θὰ ἔπρεπε ὡστόσο νὰ παρατί­θενται ἐν προκειμένῳ τὰ κριτήρια αὐτῆς τῆς διάκρισης. Πῶς δηλ. διαχωρίζει κανεὶς τὸν «αὐθεντικὸ» ἀπὸ τὸν «νόθο» Ἰησοῦ, καὶ μάλιστα στὴν Καινὴ Διαθή­κη;
β. Ἐντελῶς ἀπροσδόκητα ἐτέθη ἐν Ε,26 ζήτημα «Δευτεροπαύλειων ἐπιστο­λῶν» καὶ ζήτημα γνησιότητας τῶν καθολικῶν ἐπιστολῶν. Πρὸς τί ὅμως αὐτὴ ἡ κίνηση νὰ ἐκθέσουμε σ’ ἕνα σχολικὸ ἐγχειρίδιο ἕναν πολὺ εἰδικὸ προβληματι­σμὸ ὁρισμένων–ἔστω τῶν περισσοτέρων, ὅπως ὑποσημειώνεται–καινοδιαθηκο­λόγων; Διότι ἂν μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ ἐπιστημονικὴ πληρότητα τῶν νέων βιβλίων, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθεῖ ἡ ἴδια τακτικὴ καὶ σὲ ἄλλα θέματα˙ κάτι ποὺ ὡστόσο δὲν τηρεῖται. Καὶ τὸ κυριώτερο: δὲν μειώνουμε ἔτσι στὴ συνείδηση τῶν μαθη­τῶν τὸ κύρος τῆς σχετικῆς, σαφῶς ἀντίθετης–καὶ πάντοτε σταθερῆς, ἀνεξάρτη­τα ἀπὸ προσωπικὲς ἐκτιμήσεις ὁρισμένων–ἐκκλησιαστικῆς παράδοσης; Ὅσον ἀφορᾶ δὲ σὲ ὅσα λέγονται ἐν ΒΕ,21-22 γιὰ τὰ κριτήρια τῆς ἀνωτέρω ἀμφισβή­τησης ἢ καὶ ἀπόρριψης, πρόκειται γιὰ ἐπιχειρήματα εἴτε ὑποκειμενικοῦ χαρα­κτήρα εἴτε ἀβάσιμα. Ἀλήθεια, γνωρίζουμε τόσα πολλὰ γιὰ τὶς πρῶτες αἱρέσεις, ὥστε νὰ χρονολογοῦμε μία ἐπιστολὴ τῆς Καινῆς Διαθήκης ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ κρι­τηρίου αὐτοῦ ὄχι στὸ 65 μ.Χ., ἀλλὰ στὸ 100;

3. Ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς

α. Τὸ πρῶτο ποὺ θὰ μποροῦσε κανεὶς νὰ παρατηρήσει γιὰ τὴν παρουσίαση ἀπὸ τὸ βιβλίο τοῦ προσώπου τοῦ Χριστοῦ εἶναι ὅτι οἱ ἀναφορὲς στὴ θεότητά του εἶναι τόσο περιορισμένες, ὥστε νὰ δίδεται ἡ ἐντύπωση πὼς πρόκειται γιὰ ἕ­να πολὺ δευτερεῦον στοιχεῖο–σχεδὸν ἀμελητέο. Ἀπὸ τὴ μελέτη μας διαπιστώ­σαμε ὅτι ἡ πρώτη φορὰ ποὺ ὁ Χριστὸς λέγεται «Θεὸς»–ἀναφερόμαστε πάντοτε στὸ κύριο μέρος τῶν ἑνοτήτων–εἶναι σ’ ἕνα ἑρμηνευτικὸ σχόλιο γιὰ τοὺς συμ­βολισμοὺς ποὺ «δόθηκαν» στὰ δῶρα τῶν μάγων (Ε,34), ἐνῶ στὴ συνέχεια οἱ πε­ριπτώσεις ποὺ ἀπαντῶνται ἔστω παρόμοιες, ἐντελῶς τυπικές, ἐκφράσεις εἶναι ἐ­λάχιστες (βλ. π.χ. Ε,35˙ 50˙ 87 καί τινες ἄλλες).
Τὸ πιὸ ἐντυπωσιακὸ εἶναι ὅτι συρρικνώθηκαν καὶ οἱ λίγες σχετικὲς ἐπιση­μάνσεις τοῦ προηγουμένου βιβλίου, τοῦ ὁποίου τὸ παρὸν ἀποτελεῖ καταφανῶς ἐλαφρὰ διασκευή˙ ἀποσιωπήθηκαν ἐπὶ παραδείγματι:
–Η ἀναφορὰ στὸν πρόλογο τοῦ προηγουμένου ἐγχειριδίου ὅτι «Ὁ Ἰησοῦς Χριστὸς εἶναι ὁ Θεός, ποὺ κατέβηκε στὴ γῆ κι ἔγινε ἄνθρωπος γιὰ νὰ μᾶς συνα­ντήσει. Περπάτησε ἀνάμεσά μας καὶ μίλησε μαζί μας. Συμμερίστηκε τὴ δική μας ζωή».
–Ὁ ὅρος «Θεοτόκος» ἀπὸ τὸν τίτλο τῆς ἑνότητας γιὰ τὸν Εὐαγγελισμό. Τὸ καινούργιο ἐγχειρίδιο ἔχει «Ὁ Εὐαγγελισμὸς τῆς Μαρίας». Σημειωτέον ὅτι στὸ ΑΠΣ διατηρεῖται ὡς τίτλος τοῦ μαθήματος ἐκεῖνος τοῦ Π: «Τὸ ἀγγελικὸ μήνυμα στὴν Θεοτόκο γιὰ τὴ Γέννηση τοῦ Χριστοῦ»[4].
–Ἡ φράση «ὁ Θεὸς ἔρχεται ἀνάμεσα στοὺς ἀνθρώπους ὡς ἐλευθερωτὴς καὶ σωτήρας» (Π,49˙ Ε,31).
Στὴν ἴδια ἐπίσης κατεύθυνση, ἡ παράγραφος τοῦ παλαιοῦ ἐγχειριδίου «Τὸ θαῦμα τῶν θαυμάτων ἦταν καὶ εἶναι ὁ ἴδιος ὁ Χριστός. Ἂν καὶ Θεός, ἔγινε ἄν­θρωπος γιὰ χάρη μας. Σταυρώθηκε γιὰ χάρη μας καὶ ἀναστήθηκε. Στέκεται μὲ ἀγάπη δίπλα στὸν ἄνθρωπο ποὺ πάσχει καὶ κινδυνεύει. Νοιάζεται γιὰ τὰ δεινὰ ποὺ προέκυψαν μετὰ τὸ προπατορικὸ ἁμάρτημα. Ἐλευθερώνοντάς τον ἀπ’ αὐ­τὰ συνεχίζει τὸ ἔργο τῆς Δημιουργίας» (Π,174), διατυπώνεται στὸ νέο ὡς ἑξῆς: «(Τὰ θαύματα τοῦ Χριστοῦ φανέρωναν) κάτι ἀπὸ τὴ θεϊκή του δύναμη. Ὁ Ἴ­διος ἦταν τὸ θαῦμα τῶν θαυμάτων. Δὲν ἔκανε θαύματα γιὰ ἐντυπωσιασμὸ καὶ γιὰ νὰ ἀποδείξει τὴ θεότητά του. Ὅλα τὰ ἔκανε γιὰ τοὺς ἄλλους κανένα γιὰ τὸν ἑαυτό του» (Ε,87)˙ κ.ἄ.
β. Ὁ Χριστὸς καὶ στὸ παλαιό, ἀλλ’ ἰδίως στὸ καινούργιο ἐγχειρίδιο σκια­γραφεῖται κυρίως ὡς ἄνθρωπος. Εἶναι ὁ προσδοκώμενος Μεσσίας, ὁ Σωτήρας (στὴν ἑνότητα 10 λέγεται καὶ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ), ὁ ἀρχηγὸς τοῦ καινούργιου κό­σμου τοῦ Θεοῦ, ἔχει ξεχωριστὲς ἰδιότητες καὶ ἱκανότητες (μία ἢ δύο φορές, ὅπως ἀνωτέρω, χαρακτηρίζονται «θεϊκές»), διδάσκει νέα, «ἀνατρεπτικά» πρά­γματα γιὰ τὴ σχέση Θεοῦ-ἀνθρώπων, ἀλλὰ τίποτε περισσότερο. Στὶς ἐρωτήσεις ποὺ θέτουν οἱ σ. τοῦ τύπου: «Τελικὰ τί ἦταν (ὁ Ἰησοῦς);» (πρόλογος˙ Ε,88), «Τί… φανέρωσε γιὰ τὸν ἑαυτό του καὶ γιὰ τὴ σχέση του μὲ τὸν Θεό;» (Ε,43˙ βλ. καὶ 44), «Βρεῖτε στὸ κείμενο λόγια καὶ πράξεις, ποὺ νὰ δείχνουν τί εἴδους ἀρ­χηγὸς αὐτῆς τῆς ἀνθρωπότητας θὰ εἶναι» (Ε,49), κ.ο.κ., πολὺ δύσκολα θὰ μπο­ροῦσε νὰ ἀπαντήσει κανείς, καὶ μάλιστα οἱ μαθητὲς τῆς Β Γυμνασίου, ὅτι ὁ Ἰη­σοῦς εἶναι ὁ Θεὸς ποὺ ἔγινε ἄνθρωπος. Πουθενὰ στὸ ἐγχειρίδιο δὲν λέγεται κά­τι τέτοιο.
γ. Ὑποθέτουμε ὅτι ἡ ἀπάντηση στὶς ἀνωτέρω ἐνστάσεις δίδεται ἐν ΒΕ,6, ὅ­που γίνεται λόγος περὶ ἀποφυγῆς «δογματικῶν θεμάτων», μὲ τὰ ὁποῖα οἱ μαθη­τὲς «θὰ ἀσχοληθοῦν στὸ Λύκειο». Νὰ θεωρήσουμε λοιπὸν τὴν κορυφαία ἀλή­θεια ὅτι «ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο» (Ἰω 1,14) ὡς ἕνα δογματικὸ θέμα ἄσχετο μὲ τὸ Εὐαγγέλιο; Ἔτσι κατανοοῦν τὸ μυστήριο καὶ τὴν προσωπικότητα τοῦ Χριστοῦ οἱ ἀπόστολοι; Αὐτὴ εἶναι ἡ συνείδηση τῆς Ἐκκλησίας; Ἐκτὸς ἂν τελικὰ δὲν ἐνδιαφέρει τί φρονεῖ ἡ Ἐκκλησία γιὰ τὴν Καινὴ Διαθήκη–ἄλλωστε τὸ ἐγχει­ρίδιο ἀναφέρεται στὴν Ἐκκλησία παρεμπιπτόντως μία ἢ δύο φορές. Καὶ ἐπειδὴ γίνεται καὶ σ’ αὐτὸ τὸ βιβλίο, ὅπως σ’ ἐκεῖνο τῆς Α΄, ἐπίκληση τῆς ἱστορίας, ἀ­νακύπτει καὶ ἐδῶ εὔλογα τὸ ἐρώτημα: ὅταν ἀναφερόμαστε στὴν ἐνανθρώ­πηση τοῦ Θεοῦ, θέτουμε ἑαυτοὺς ἐκτὸς ἱστορίας; Πρέπει τέλος νὰ σημειωθεῖ ὅτι, πα­ρὰ τὰ ὅσα λέγονται ἀνωτέρω, μὲ τὰ δογματικὰ θέματα δὲν θὰ ἀσχοληθοῦν οἱ μαθητές, ὡς γνωστόν, μόνο στὸ Λύκειο, ἀλλὰ καὶ στὴ Γ΄ Γυμνα­σίου˙ ἐὰν λοι­πὸν δὲν συνειδητοποιήσουν ἐκ τῶν προτέρων ποιὸς εἶναι ὁ Χριστός, θὰ καταλά­βουν ἐπαρκῶς τί φέρ’ εἰπεῖν διδάσκουν οἱ Οἰκ. Σύνοδοι γιὰ τὶς αἱρέσεις (ἑνότ. 14˙ 18-19);

4. Τὸ ἔργο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ

Ἀκολουθώντας τὴ δομὴ τοῦ βιβλίου (διδασκαλία-θαύματα-πάθη-ἀνάσταση -ἀνάληψη) θὰ μπορούσαμε νὰ παρατηρήσουμε τὰ ἑξῆς:
α. Ὅσον ἀφορᾶ στὴν παρουσίαση τῆς διδασκαλίας τοῦ Κυρίου, δύσκολα θὰ μποροῦσε νὰ διαφωνήσει ἕνας παιδαγωγὸς μὲ τὴν ἐπιλογὴ νὰ δοθεῖ ἰδιαίτε­ρη ἔμφαση στὶς παραβολές. Ἀλλὰ καὶ γενικώτερα τὰ θέματα τῶν σχετικῶν ἑ­νοτήτων ἱκανοποιοῦν. Ὡστόσο:
–Ἐντυπωσιάζει τὸ γεγονὸς ὅτι ἀπὸ ὅλα τὰ στοιχεῖα τῆς διδασκαλίας τοῦ Χριστοῦ ἐπιλέγεται καὶ τονίζεται μὲ ξεχωριστὴ ἐπιμονὴ ἡ ἀγάπη. Καὶ βέβαια κανεὶς δὲν θὰ εἶχε ἀντίρρηση ἐπ’ αὐτοῦ, ἂν τηροῦνταν παράλληλα καὶ κάποιες αὐτονόητες προϋποθέσεις. Διότι τὸ νὰ διαβλέπει κάποιος στὴν παραβολὴ τοῦ Ἀσώτου μόνον τὸ θέμα τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ (μέχρι τοῦ σημείου νὰ μιλᾶ περὶ τῆς παραβολῆς «τοῦ σπλαχνικοῦ πατέρα») καὶ ὄχι τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς μετά­νοιας–το ζήτημα δηλ. τῆς εὐθύνης τοῦ ἀνθρώπου ἀπέναντι στὴν ἀγάπη τοῦ Θε­οῦ–, σημαίνει τὸ λιγότερο μονομέρεια. Στὴν πραγμάτευση ἐπίσης τῆς παραβο­λι­κῆς διδαχῆς γιὰ τὴ μέλλουσα κρίση ἡ ἀγάπη θεωρεῖται ὡς «τὸ κριτήριο ἢ τὸ μέ­τρο γιὰ νὰ μετρᾶμε τὴν παντοτινὴ ποιότητα καὶ ἀξία τῆς ζωῆς» (Ε,70)˙ οἱ ἔν­νοιες «αἰώνια ζωή», «αἰώνια κόλαση», «Δευτέρα παρουσία», «ἀνάσταση νε­κρῶν» οὔτε κἂν ἀναφέρονται, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ μὴ γίνεται εὔκολα ἀντιληπτὸ τὸ γεγονὸς γιὰ τὸ ὁποῖο μιλᾶ ὁ Κύριος. Ἐπειδὴ μάλιστα στὸν τίτλο τῆς ἑνότη­τας καὶ στὴ συνέχεια χρησιμοποιεῖται ὁ ἁπλουστευτικὸς ὅρος «Ἡ παραβολὴ τῆς τελικῆς κρίσης», νομίζει κανεὶς ὅτι πρόκειται γιὰ ἀκόμη μία παραβολὴ περὶ ἀγάπης˙ ἐνῶ πρόκειται σαφῶς γιὰ προφητεία, ἡ ὁποία ἐκφράζεται μὲ παραβο­λικὰ στοιχεῖα.
Παρεμπιπτόντως: Κατὰ τὸν σχολιασμὸ τῆς περικοπῆς γιὰ τὴν τελικὴ κρίση εἶναι, ἂν δὲν κάνουμε λάθος, ἡ πρώτη καὶ τελευταία φορὰ ποὺ στὴν ὕλη τῶν Θρησκευτικῶν τοῦ Γυμνασίου γίνεται λόγος γιὰ τὸν Σατανᾶ καὶ τοὺς δαίμονες (ἐννοεῖται μόλις καὶ μετὰ βίας [σ’ ἕ­να ἑρμηνευτικὸ σχόλιο [Ε,71]). Προηγουμέ­νως καὶ ἔκτοτε ἡ ὕπαρξή τους ἁγνοεῖται[5]. Σημειωτέον δὲ ὅτι στὸ μάθημα γιὰ τὴν Κυριακὴ προσευχὴ ἡ φράση «ῥῦσαι ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ πονηροῦ», ἡ ὁποία στὸν χῶ­ρο τῆς πατερικῆς ἑρμηνείας κατανοεῖται πάντοτε σχεδὸν ὡς ἀναφερόμενη στὸν Διάβολο[6], μεταφράζεται: «γλύτωσέ μας ἀπὸ τὸ κακὸ» (Ε,81), ἐνῶ παρα­λείφθηκε ἡ παράγραφος γιὰ τοὺς πειρασμοὺς καὶ ἡ ἑνότητα γιὰ τὸν δαιμονι­σμένο τῶν Γαδαρηνῶν, ποὺ ὑπῆρχαν στὸ προηγούμενο ἐγχειρίδιο (Π,86˙ 177-181). Καὶ ὅλα αὐτὰ τὴ στιγμὴ ποὺ στὴν Ἁγ. Γραφὴ λέγεται ρητῶς ὅτι «ἐφανε­ρώθη ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ, ἵνα λύσῃ τὰ ἔργα τοῦ Διαβόλου» (Α΄ Ἰω 3,8). Τὸ πρᾶ­γμα παίρνει μάλι­στα καὶ ἄλλες διαστάσεις, πολὺ ἐπίκαιρες, ἂν σκεφθοῦμε τὴ θραύση τοῦ σατα­νισμοῦ τὰ τελευταῖα χρόνια στὸν χῶρο ἰδίως τῆς νεολαίας.
–Εἶναι ἐντυπωσιακὸ ἐπίσης καὶ τὸ ὅτι ἡ ἀναφορὰ στὴ μετάνοια ἀπουσιάζει καὶ ἀπὸ τὸν σχολιασμὸ τοῦ περιστατικοῦ τῆς συνάντησης τοῦ Χριστοῦ μὲ τὸν Ζακχαῖο. Ἀντ’ αὐτοῦ τοῦ πολὺ εὐνόητου συνάγεται ὅτι ὁ Ζακχαῖος προσφέ­ροντας τὸ μισό της περιουσίας του στοὺς φτωχοὺς «ἀποδεικνύεται ἰδιαίτερα εὐσεβής» (Ε,78).
–Τέλος, ἔχουμε τὴ γνώμη ὅτι ἀποτελεῖ σημαντικὴ ἔλλειψη ἡ μὴ ἀξιοποίηση τῶν παραβολικῶν διδαχῶν τοῦ Κυρίου περὶ τοῦ προσώπου του, ποὺ διασώζει τὸ κατὰ Ἰωάννην Εὐαγγέλιο (ἡ θύρα τῶν προβάτων καὶ ὁ καλὸς ποιμὴν [Ἰω 10,1 κ.ἑ.], ἡ ἀληθινὴ ἄμπελος [Ἰω 15,1 κ.ἑ.]), οἱ ὁποῖες θὰ ἔδιναν τὴ δυνατότητα στοὺς μαθητὲς νὰ πλησιάσουν ἐγγύτερα καὶ πληρέστερα τὴν προσωπικότητα τοῦ Χριστοῦ. Δὲν μποροῦμε νὰ μὴν ἐπισημάνουμε ἐδῶ ὅτι τὸ μόνο σημεῖο δι­δα­σκαλίας ποὺ ἀξιοποιεῖται ἀπὸ τὸ τέταρτο Εὐαγγέλιο εἶναι ἡ περικοπὴ τῆς μοι­χαλίδας (Ἰω 8,3-11), ἕνα κείμενο ὄχι ἁπλῶς ἀμφισβητούμενο γιὰ τὴ γνησιό­τητά του, ἀλλά, ἐπὶ τῇ βάσει πλήθους στοιχείων, ἀπορριπτέο[7]. Καὶ αὐτό, ἐνῶ, ὅ­πως προαναφέραμε, ἀμφισβητεῖται ἀπὸ τὸ ἐγχειρίδιο ἐπὶ τῇ βάσει εἰκασιῶν καὶ μό­νον ἡ προέλευση πολλῶν παύλειων ἐπιστολῶν(!).
β. Ὅσον ἀφορᾶ στὰ θαύματα ἢ ἀκριβέστερα στὰ σημεῖα:
–Στὴν ἑνότητα 21 γίνεται προσπάθεια νὰ ἐξαχθοῦν νοήματα ἐντελῶς δια­φορετικὰ ἀπ’ αὐτὰ ποὺ δηλώνει τὸ κείμενο. Πιὸ συγκεκριμένα στὸν λόγο τοῦ Ἰησοῦ πρὸς τὸν παραλυτικὸ «τέκνον, ἀφέωνταί σοι αἱ ἁμαρτίαι σου» (Μρ 2,5), αὐτὸ ποὺ διακρίνεται εἶναι ὅτι ὁ Χριστὸς «τὸν ἀπελευθέρωσε (τὸν παραλυτι­κό) ἀπὸ τὴν ἀντίληψη ὅτι οἱ ἁμαρτίες του ἔφταιγαν γιὰ τὴν ἀναπηρία του» (Ε,91). Μὲ ἄλλα λόγια ἀπορρίπτει τὸ ἐγχειρίδιο τὴν «ἀντίληψη» ὅτι ἡ ἁμαρτία εἶναι νοσογόνος παράγοντας ὡς μὴ ὀρθή. Ἀπὸ ποῦ συνάγεται ὅμως αὐτὸ τὸ συμπέρασμα; Γιὰ ἑλληνικὰ δὲν πρόκειται; Αὐτὸ λέει ὁ Χριστός; Ἔχουμε τὴ γνώμη ὅτι θὰ πρέπει νὰ ξαναδιαβασθεῖ τὸ κείμενο, σὲ συνδυασμὸ μάλιστα μὲ τὰ Λκ 13,11˙ 16˙ Ἰω 5,14.
Εἶναι ἐνδιαφέρον ἀκόμη ὅτι τὸ βιβλίο ἀποφορτίζει τὴν ἔννοια τῆς ἁμαρτίας ἀπὸ τὴ θεολογική της σημασία–καὶ αὐτὸ τηρεῖται σὲ ὅλη τὴν ἔκτασή του–καὶ μιλᾶ γιὰ «σφάλματα» καὶ «λάθη», ἀδιάφορα γιὰ τὸν Θεό. Ἐνῶ ἀντιθέτως στὸ προηγούμενο ἐγχειρίδιο ὑπῆρχε ἕνα πολὺ ἀξιόλογο–ἐν μέρει ἔστω–σχόλιο ἐπ’ αὐτοῦ (Π,183), τὸ ὁποῖο ἐξηγοῦσε ποιὲς ἦταν οἱ συνέπειες τῆς πτώσης τοῦ Ἀ­δὰμ στὴ ζωὴ τοῦ ἀνθρώπου. Ἀλλὰ φυσικά, ἀφοῦ τὸ γεγονὸς τῆς πτώσης δὲν δι­δάσκεται κατ’ οὐσίαν στὴν Α΄ Γυ­μνασίου, ἀγνοεῖται καὶ στὴ Β΄. Ἐν πάσῃ περι­πτώσει τὸ συγκεκριμένο ἐγχειρίδιο ἀποφεύγει ὁποιαδήποτε συζήτηση ἐπὶ τοῦ θέματος. Αὐτὸ ποὺ προβάλλει κατὰ κόρον εἶναι ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Μία ἀγάπη ὅμως ποὺ ἐπιβάλλεται σχεδὸν στανικά, ἀφοῦ ἡ «ἀντίληψη» ὅτι ὁ ἄνθρωπος δύ­ναται νὰ τὴν ἀρνηθεῖ, δηλαδὴ ἀκριβῶς νὰ ἁμαρτήσει, καὶ νὰ γευθεῖ τὶς συνέ­πειες αὐτῆς τῆς στάσης του θεωρεῖται «ἀπάνθρωπη». Κι ἂς φωνάζει ὁ ἀπ. Παῦ­λος ὅτι «τὰ γὰρ ὀψώνια τῆς ἁμαρτίας θάνατος» (Ῥω 6,23). Ἐν κατακλεῖδι, τὸ παρὸν βιβλίο, παρόλο ποὺ τὸ ἀρνεῖται διαρρήδην, ἀγαπολογεῖ καὶ ἠθικολογεῖ, δὲν θεολογεῖ.
–Το κορυφαῖο ὅμως σημεῖο ποὺ φανερώνει ἀπροκάλυπτα καὶ ξεκάθαρα ποιὰ νοοτροπία καὶ ἀντίληψη ὑπηρετεῖ τὸ ἐν λόγῳ ἐγχειρίδιο εἶναι μία ἐκτετα­μένη ἐπισήμανση τοῦ ΒΕ γιὰ τὴν ἑρμηνεία τῶν θαυμάτων τοῦ Κυρίου˙ παρα­θέτουμε τὸ κυριώτερο μέρος της αὐτούσιο:
«Ἀπὸ τὰ σημειούμενα στὸ Α (Ἑρμ.-θεολ.) θὰ μποροῦσε ἴσως νὰ μεταβληθεῖ κάπως ἡ ἐνημέρωση καὶ ἄποψή μας γιὰ τὴν ἰδιοτυπία καὶ σημασία τῶν διηγή­σεων γιὰ τὰ θαύματα τοῦ Ἰησοῦ καὶ ἀπὸ αὐτὰ νὰ προκύψουν ἀνανεωτικὰ ἐρε­θίσματα γιὰ τὴ διδακτικὴ πράξη. Ἀναλυτικότερα:
1) Θαυματουργικὰ γεγονότα καὶ πράξεις εἶναι πανθρησκειακὸ φαινόμενο (Μωυσῆς, Προφῆτες, Βούδδας, Λαοτσέ, Ἀσκληπιός, Ἀπολλώνιος Τυαννεύς, Μωάμεθ, Ἀπόστολοι, Ἅγιοι κ.ἄ.).
2) Ἡ ὀρθολογικὴ στάση ἀπέναντι στὶς διηγήσεις θαυμάτων δὲν εἶναι κατ’ ἀνάγκην βλάσφημη. (Ἡ θαυματολογία καὶ μυθολογία δὲν ἀποτελοῦν τὰ καλύ­τερα μέσα συνάντησης μὲ τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια. Ἄλλωστε ὄχι σπάνια τὰ μυ­στηριώδη θαυματολογικὰ στοιχεῖα χρησιμοποιήθηκαν γιὰ καταπτόηση ἀνθρώ­πων).
3) Κατανόηση: Νὰ μὴν πληγώνονται ἄνθρωποι ποὺ πιστεύουν ἀφελῶς σὲ διηγήσεις θαυμάτων. Αὐτοὶ ὅμως ἂς μὴν ἀγανακτοῦν ὅταν ἄλλοι ἔχουν ἀπορίες καὶ ἀμφιβολίες…» (ΒΕ,70).
Τί νὰ πρωτοσχολιάσουμε στὰ ἀνωτέρω; Καὶ πῶς στ’ ἀλήθεια νὰ σκε­φθοῦμε γιὰ ὅλα αὐτά; Πραγματικὰ ἀπορεῖ κανείς, καταπλήσσεται. Ὁ ὑποφαινόμενος πά­ντως δη­λώνει γιὰ ὅποιον ἐνδιαφέρεται, ὅτι σὲ ὅ,τι ἀφορᾶ τὴ χριστιανικὴ πί­στη συμπα­ρατάσ­σεται ἀνεπιφύλακτα μὲ τοὺς ἀφελεῖς…
γ. Ἀπὸ ὅσα λέγονται γιὰ τὸ πάθος τοῦ Χριστοῦ προκαλεῖ ἰδιαίτερη ἐντύ­πω­ση τὸ ὅτι ὁ Ἰούδας ἐμφανίζεται, «κατὰ τὴν ἐπικρατέστερη ἑρμηνεία», νὰ προδίδει τὸν Ἰησοῦ σχεδὸν ἀπὸ πατριωτισμό, ἐπειδὴ δῆθεν ἦταν Ζηλωτὴς καὶ ὁ Ἰησοῦς διέψευσε τὶς μεσσιανικές του προσδοκίες. Οὔτε μία μικρὴ ἀναφορὰ στὴ φιλαργυρία του˙ κι ἂς ἐπιμένουν ἐπ’ αὐτοῦ ἡ ἴδια ἡ Κ. Διαθήκη, σύνολη ἡ πατερικὴ ἑρμηνευτικὴ παράδοση καὶ ἡ σχετικὴ ὑμνογραφία. Προκρίνεται καὶ ἐδῶ ὄχι τὸ μαρτυρούμενο καὶ παραδιδόμενο, ἀλλὰ ἡ ὑπόνοια, ἡ εἰκασία.

5. Ὁ καινούργιος κόσμος τοῦ Θεοῦ

Καὶ ἕνα σχόλιο γιὰ τὴ χρήση τοῦ ὅρου «ὁ καινούργιος κόσμος τοῦ Θεοῦ» ἢ «ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ» κ.τ.ὅ.: τελικά, ποιὸς εἶναι αὐτὸς ὁ καινούργιος κόσμος ποὺ ἔφερε στὴ γῆ μας ὁ Χριστός; Γιατί δὲν προσδιορίζεται ἀκριβῶς; Γιατί ἡ καίρια αὐτὴ ἀλήθεια μένει μετέωρη; Τὸ ἐγχειρίδιο ὑποστηρίζει πάντοτε καὶ ποικιλοτρόπως ὅτι ὁ καινούργιος αὐτὸς κόσμος εἶναι «ἕνας κόσμος μὲ λιγότερα βάσανα, μὲ δημιουργικὰ ἔργα, μὲ περισσότερη ἀνθρωπιὰ καὶ εὐτυχία» (Ε,6). Ἀλλὰ ἂν τὰ πράγματα εἶναι ἔτσι, τότε θὰ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσουμε ξεκά­θαρα: ὁ Ἰησοῦς ἀπέτυχε. Ἕνας τέτοιος κόσμος ὑπάρχει μόνο στὴ φαντασία με­ρικῶν. Σήμερα ὁ πλανήτης μας εἶναι πιὸ κοντὰ στὸν ὄλεθρο ἀπὸ ὅσο ποτὲ ἄλ­λοτε.
Ἀλλὰ βεβαίως δὲν εἶναι ἔτσι τὰ πράγματα. Ἡ Βασιλεία ποὺ ἐγκαινίασε ὁ Ἰ­ησοῦς Χριστὸς ὑπάρχει, ζεῖ, ἀναπτύσσεται, ἁπλώνεται σιγὰ-σιγὰ–ὄχι «μετὰ πα­ρατηρήσεως» (Λκ 17,20)–σὲ ὅλη τὴ γῆ˙ καὶ ἡ παρουσία της κρίνει τὸν καθένα μας. Εἶναι ἡ ὀρθόδοξη Ἐκκλησία Του, «τὸ μικρὸν ποίμνιον» (Λκ 12,32), τὸ ὁ­ποῖο ἐν τούτοις «τὴν οἰκουμένην ἐστήριξεν». Μιὰ κοινωνία ἀνθρώπων ἀδύνα­μων, ἀτελῶν καὶ ἁμαρτωλῶν, ποὺ ὡστόσο μετανοώντας καὶ παραδίδοντας τὸν ἑαυτό της ὁλοκληρωτικά στὸν Χριστό, τὸν Κύριό της, πορεύεται πρὸς τὴν ἄνω Ἱε­ρουσαλήμ, «ἐν ᾗ δικαιοσύνη κατοικεῖ» (Β΄ Πέ 3,13). Καὶ ἔτσι ἀλλάζει ὁ κό­σμος. Ἀντιμετωπίζοντας θετικὰ ἡ ἀρνητικὰ αὐτὴ τὴ φοβερὴ πρόκληση. Ἡ εὐερ­γετικὴ δυναμικὴ τῆς Ἐκκλησίας γιὰ τὴν ἀνθρωπότητα στοὺς τομεῖς τῆς φτώ­χειας, τῆς εἰρήνης, τῶν κοινωνικῶν προβλημάτων, εἶναι ἀσφαλῶς οὐσιώ­δης, πο­λὺ σημα­ντική˙ ὡστόσο ἀποτελεῖ συνέπεια αὐτῆς τῆς πορείας, ὄχι ὁ σκο­πός. Ἀλ­λὰ ὅλα αὐτὰ εἶναι ἁπλῶς ἀδιανόητα γιὰ τὴ λογικὴ τοῦ συγκεκριμένου βιβλίου.

6. Ἐσφαλμένες ἱστορικὲς πληροφορίες

-Ἐν Ε,22 λέγεται ὅτι στὰ πλαίσια τῆς χριστιανικῆς τέχνης ὁ εὐ. Λουκᾶς συμβολίζεται μὲ μοσχάρι «γιατὶ στὸ πρῶτο κεφάλαιο διηγεῖται τὴ θυσία τοῦ μοσχαριοῦ στὸ Ναὸ ἀπὸ τὸν ἱερέα Ζαχαρία, πατέρα τοῦ Προδρόμου». Πρό­κειται ἀσφαλῶς γιὰ σύγχυση, ἀφοῦ ὁ Ζαχαρίας λέγεται ρητῶς ὅτι προσέφερε τὴ θυσία τοῦ θυμιάματος (βλ. Λκ 1,9 κ.ἑ. Γιὰ τὰ σύμβολα τῶν εὐαγγελιστῶν, ἕνα θέμα ποὺ ἔχει πρωτίστως σχέση μὲ τὴ θεολογία καὶ ὄχι μὲ τὴν τέχνη, βλ. κα­λύτερα Εἰρηναίου, Ἔλεγχος 3,11).
-Ἐν Ε,46 λέγεται γιὰ τὸν βαπτιστὴ Ἰωάννη ὅτι «Τὸν ὀνόμασαν ἔτσι (Ἰωάν­νη), διότι οἱ γονεῖς του-γιὰ πολλὰ χρόνια ἄτεκνοι-θεώρησαν τὴν γέννησή του ὡς δῶρο καὶ χάρη ἀπὸ τὸν Θεό». Ποιοὶ τὸν ὀνόμασαν Ἰωάννη; Οἱ γονεῖς του; Κάποιοι ἄλλοι; Ἄγνωστο. Ἄγνωστο ἐπίσης μένει καὶ τὸ πῶς κατέληξαν οἱ γο­νεῖς του στὸ συμπέρασμα ὅτι τὸ παιδί τους ἦταν δῶρο τοῦ Θεοῦ. Πάντως κα­τὰ τὴν Κ. Διαθήκη ὁ Ζαχαρίας ἔμαθε ὅτι θὰ ἀποκτήσει παιδὶ ἀπὸ τὸν ἄγ­γελο Γα­βριήλ, ὁ ὁποῖος τοῦ ἀνακοίνωσε τότε καὶ τὸ θεόδοτο ὄνομά του (βλ. Λκ 1,11-13).

Γ΄ Γυμνασίου
(Θέματα ἀπὸ τὴν ἱστορία τῆς Ἐκκλησίας)

Γιὰ τὸ ἐγχειρίδιο τῆς Γ΄ Γυμνασίου πρέπει ἐξ ἀρχῆς νὰ λεχθεῖ ὅτι δὲν συμμε­ρίζεται τὸν τρόπο ἀνάλυσης καὶ τὴν κατευθυντήρια γραμμὴ ποὺ ἀκολουθοῦν τὰ δύο προηγούμενα. Φρονοῦμε ὅτι ἔχει δομηθεῖ πιὸ στέρεα στὸν θεμέλιο λίθο τῆς Ὀρθόδο­ξης θεολογίας. Ὡστόσο:
α. Ἡ πρώτη πηγὴ ἐκκλησιαστικῆς ἱστορίας ποὺ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναφερθεῖ, ἀλλὰ δὲν μνημονεύεται καθόλου στὴ σχετικὴ ἑνότητα (Ε,12-13), εἶναι ἀσφαλῶς τὸ βιβλίο τῶν Πράξεων τῶν ἀποστόλων. Σ’ αὐτὸ ἄλλωστε στηρίζονται σχεδὸν ἐξ ὁλοκλήρου οἱ ἑνότητες 3-8.
β. Πρέπει νὰ δοθεῖ ἰδιαίτερη προσοχὴ στὴν ἀκρίβεια τῶν πληροφοριῶν καὶ τῶν θεολογικῶν ἐκφράσεων. Ἐπὶ παραδείγματι:
–Ὅπως ἔχει ἐπισημανθεῖ ἤδη καὶ ἀπὸ τὴν Ἱ. Σύνοδο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλ­λάδος στὴν ὑπ’ ἀριθμ. 5080/27-11-2006 ἐπιστολή της πρὸς τὴν τότε Ὑπουργὸ Παι­δείας κ. Γιαννάκου, α) ὁ διάκονος Παρμενᾶς (Πρξ 6,5) ἀναφέρεται ὡς Παρ­μενί­ωνας (Ε,19), β) στὴν Ε,23 συγχέεται ἡ ἐκτέλεση τοῦ ἀποστόλου Ἰ­α­κώβου, τοῦ ἀ­δελφοῦ τοῦ εὐαγγελι­στῆ Ἰωάν­νου (Πρξ 12,1-2), μὲ τὴν ἐκτέλεση τοῦ Ἰα­κώβου τοῦ Ἀ­δελφοθέου[8], καὶ γ) ἀπα­ντῶνται δο­γματικῶς προβληματικὲς ἐκ­φράσεις, ὅ­πως ἡ χρήση τοῦ ὅρου «Θεῖος Λό­γος» (Ε,54) ἀντὶ τοῦ «Θεὸς Λό­γος» (Ἰω 1,1) ἢ «Λό­γος τοῦ Θεοῦ» (τὸ λῆμμα «Λόγος Θεῖος» στὸ Γλωσσάρι πρέ­πει νὰ ἐπανεξε­τασθεῖ˙ δὲν ἰ­σχύουν οἱ παραπομπὲς στὴν Καινὴ Διαθήκη ἐπ’ αὐτοῦ).
–Στὶς ἑνότητες 4-8 ὑπάρχει σοβαρὸ πρόβλημα μὲ τὴ χρήση τῶν ὅρων «ἑλλη­νιστές», «ἰουδαϊστές», «ἰουδαιοχριστιανοί». Στὴν Ε,18 λέγεται ὅτι τὴν πρώτη Ἐκκλησία ἀποτέλεσαν οἱ ἑλληνιστές, οἱ ὁποῖοι ἦταν «Ἰουδαῖοι ποὺ μιλοῦσαν ἑλληνικὰ καὶ εἶχαν ἐπηρεαστεῖ ἀπὸ τὸν ἑλληνικὸ πολιτισμό», καὶ οἱ ἰουδαϊστές, ποὺ ἦταν «Ἰουδαῖοι ποὺ μιλοῦσαν μόνο ἑβραϊκὰ καὶ παρέμεναν πιστοὶ στὶς ἐ­θνικές τους παραδόσεις». Στὴν Ε,29 πάλι γίνεται λόγος περὶ ἑλληνιστῶν καὶ ἰ­ουδαιοχριστιανῶν. Δὲν φαίνεται ὅμως ὅτι ἔχει ἔτσι τὸ πρᾶγμα. Ἀρκεῖ νὰ λεχθεῖ ἐδῶ ὅτι ὁ ὅ­ρος «ἰουδαῖος», ὅταν ἀναφερόμαστε στοὺς ἰουδαιοχριστιανοὺς (κα­λύτερα «ἰ­ουδαΐζοντες χριστιανοί»˙ πρβλ. Γα 2,14), εἶναι θρησκευτικὸς καὶ ὄχι ἐθνικὸς ἢ πολιτισμικός. Καὶ ἑλληνιστὲς θὰ μποροῦσαν νὰ εἶναι ἰουδαιοχριστια­νοί. Ἄλλω­στε οἱ πρῶτοι ποὺ ἐπιδίωξαν νὰ δολοφονήσουν τὸν Παῦλο στὴν Ἰε­ρουσαλὴμ ὑπερασπιζόμενοι φανατικὰ τὴν πατρώα πίστη τους, τὸν Ἰουδαϊ­σμό, ἦταν ἑλλη­νιστὲς (Πρξ 9,29).
–Ὅτι ὁ Μ. Κωνσταντῖνος (ἑνότ. 12) εἶναι ἅγιος τὸ πληροφορούμαστε ἀπὸ τὴν ὑποσημείωση σὲ μία εἰκόνα του (Ε,46), ἐνῶ ἡ ἴδια τακτικὴ ἀκολουθεῖται καὶ ἀλλοῦ (βλ. τὴν περίπτωση τῶν ἁγ. Κυρίλλου καὶ Μεθοδίου [Ε,86]). Καὶ αὐ­τὸ τὴ στιγμὴ ποὺ γίνεται ἐπισήμως λόγος γιὰ τὸν «ἅγιο Φραγκίσκο τῆς Ἀσί­ζης»(!) (Ε,92).
Παρεμπιπτόντως: στὴν ἀνωτέρω ἑνότητα γιὰ τὸν Μ. Κωνσταντῖνο παρατί­θεται μία φωτογραφία ψηφιδωτοῦ ποὺ παρουσιάζει τὸν ἅγιο αὐτοκράτορα νὰ βαπτίζεται ἀπὸ τὸν ἅγ. Σίλβεστρο, πάπα Ρώμης (Ε,45)˙ ἐμφανίζεται δηλ. τὸ ἐγ­χειρίδιο νὰ υἱοθετεῖ τοὺς μύθους περὶ τὸν ἅγ. Σίλβεστρο (Vita Silvestri, «Κων­σταντίνειος Δωρεά» κλπ.), ποὺ ἀποτελοῦν κατασκευάσματα τῆς Ρώμης προκει­μέ­νου νὰ στηριχθεῖ ἡ παντοκρα­τορία τοῦ πάπα[9].
–Στὸ μεταφρασμένο ἀπόσπασμα ἀπὸ τὴν Περὶ ἐνανθρωπήσεως πραγματεία τοῦ Μ. Ἀθανασίου ἐν Ε,57 λέγεται ὅτι «Ὁ Χριστὸς ἔγινε ἄνθρωπος, γιὰ νὰ γί­νουμε ἐμεῖς Θεοί»˙ ὁ Μ. Ἀθανάσιος ὡστόσο γράφει «...ὁ τοῦ Θεοῦ Λόγος...γὰρ ἐ­νηνθρώπησεν, ἵνα ἡμεῖς θεοποιηθῶμεν»[10].
–Στὴν Ε,73 λέγεται ὅτι οἱ ἀκραῖοι εἰκονόφιλοι «Κατέληξαν νὰ λατρεύουν τὸ ξύλο, τὸ χρῶμα καὶ τὸ ὑλικὸ τῆς εἰκόνας, τὰ ὁποία θεωροῦσαν φορεῖς τῆς θείας χάριτος καὶ μέσον ἁγιασμοῦ τῶν πιστῶν». Πρόκειται γιὰ διατύπωση πο­λὺ κοινὴ στὰ ἱστορικὰ ἐγχειρίδια. Ὡστόσο τὸ ὅτι ἡ ὕλη γίνεται φορέας τῆς θεί­ας χάριτος καὶ μέσο ἁγιασμοῦ δὲν ἀποτελεῖ αἱρετικὴ διδασκαλία, ὅπως παρου­σιάζεται ἐν προκειμένῳ, ἀλλὰ κατὰ πάντα ὀρθόδοξη. Διότι ὁ Θεὸς ἔγινε ἄν­θρωπος, δηλ. ἐνυλώθηκε˙ καὶ ἔτσι ἐμεῖς σωζόμαστε: ἐπειδή, παρὰ τὰ ὅσα δίδα­σκε ἡ ἑλληνικὴ φιλοσοφία, ὁ Θεὸς «ἐμίγη ἀνθρώπῳ». Ἂν ἀρνηθοῦμε τὴ δυνατό­τητα τῆς ὕλης νὰ γίνεται μέσο ἁγιασμοῦ, τότε ἀρνούμαστε καὶ τὴν ἐνανθρώπη­ση τοῦ Θεοῦ Λόγου καὶ τὴ σωτηρία μας. Ὑπῆρχε βέβαια στὴν ἐποχὴ τῆς εἰκονο­μαχίας ἕνα πρόβλημα, ὅπως ὑπάρχει καὶ σήμερα: Ὅτι πολλοὶ χριστιανοὶ θεω­ροῦν καὶ λατρεύουν τὴν ὕλη (ἱ. εἰκόνες, ἅγ. λείψανα κλπ.) ὡς αὐτόνομη πηγὴ ἁ­γιασμοῦ. Ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι ἄλλο (βλ. προσεκτικὰ τὰ κείμενα τοῦ ἁγ. Ἰω. Δαμα­σκηνοῦ ἐν Ε,76).
–Ἐκκλησιολογικὰ εἶναι ἐντελῶς ἀπαράδεκτη ἡ χρήση τοῦ ὅρου «Ἐκκλη­σία», ὅσον ἀφορᾶ στὸν παπισμὸ καὶ τὸν προτεσταντισμό. Ἐκτὸς ἂν μᾶς ἐνδια­φέρει περισσότερο ὄχι ἡ θεολογικὴ ἀκρίβεια, ἀλλὰ ἡ λεγόμενη ἐκκλησιαστικὴ διπλωματία. Τὸ ἴδιο ἀπαράδεκτη εἶναι καὶ ἡ ἀποσιώπηση τῆς ἀλήθειας ὅτι οἱ ἐν λόγῳ χριστιανικὲς ὁμολογίες ἀποτελοῦν αἱρέσεις.
γ. Πρέπει νὰ γίνει καλύτερη ἱεράρχηση προτεραιοτήτων. Ἀναφέρουμε ὁρι­σμένα παραδείγματα:
–Δὲν εἶναι κατανοητὴ ἡ ἰδιαίτερη ἔμφαση ποὺ δίδεται στὴ διδασκαλία τοῦ ἁγ. Ἰγνατίου Θεοφόρου-γιὰ κανένα ἄλλον ἅγιο διδάσκαλο δὲν ἐπιφυλάσσεται παρόμοια ἀντιμετώπιση-καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη πλευρὰ ἡ παραδρομὴ κατ’ οὐσίαν τῆς διδασκαλίας τοῦ ἀπ. Παύλου˙ ὅσα λέγονται γιὰ τὶς ἐπιστολὲς τοῦ ἀποστό­λου στὴν περίοδο πέντε σειρῶν «Κάποιες φορὲς ἐπισκέπτονταν ξανὰ τὶς ἐκκλη­σίες...μέχρι καὶ σήμερα στὶς ἐκκλησίες» [Ε,33-34], ὅτι ὁ Παῦλος μέσω αὐτῶν κα­θοδηγεῖ, διαπαιδαγωγεῖ, ἁπαντᾶ κττ., εἶναι γενικόλογα καὶ ἐντελῶς ἐπουσιώδη.
–Ἐπαναλαμβάνουμε καὶ ἐδῶ ὅτι ἡ ἀπάλειψη τῶν ἑνοτήτων γιὰ τὸν ἅγ. Γρη­γόριο Θεολόγο καὶ τὸν ἅγ. Ἰω. Χρυσόστομο ἦταν κίνηση ἄστοχη καὶ βεβιασμέ­νη. Ὑποστηρίχθηκε ἀπὸ τὸ Παιδαγωγικὸ Ἰνστιτοῦτο (ΔΤ 10/26-4-06) ὅτι γιὰ τοὺς Τρεῖς Ἱεράρχες ἔγινε λόγος στὸ Δημοτικό. Ἀλλὰ τέτοιου εἴδους ἐπιχειρή­ματα δὲν ἀντέχουν καὶ στὴ μετριοπαθέστερη κριτική. Σημειωτέον ὅτι στὴ ΒΕ,47 προτείνεται «Νὰ διαβαστοῦν κείμενα Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας ποὺ ἀποδει­κνύουν τὴν ἐπιρροὴ τοῦ ἑλληνικοῦ πολιτισμοῦ στὸν Χριστιανισμὸ (π.χ. Γρ. Θε­ολόγου: ποιητικὸ ἔργο, ἐπιτάφιος λόγος στὸ Μ. Βασίλειο, Ι. Χρυσοστόμου: ὁμι­λίες κ.ἄ.)» (!).
- Ἕνα ἄλλο σημεῖο ποὺ φρονοῦμε ὅτι πρέπει νὰ ἐπανεξετασθεῖ, εἶναι ἡ ἀ­ναφορὰ τοῦ ἐγχειριδίου-ἐγχειρίδιο ποὺ ἀπευθύνεται σὲ ἑλληνόπουλα-στὴν ἱ­στορικὴ διαδρομὴ καὶ παρουσία τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος. Διότι αὐτὸ τελι­κὰ ποὺ ἀποκομίζει ὁ ἀναγνώστης του εἶναι ὅτι ἡ ἑλλαδικὴ Ἐκκλησία μετὰ τὴν αὐτοκεφαλία της-ἕνα σημεῖο τοῦ ὁποίου ἡ ἀνάπτυξη καταλαμβάνει ἐντελῶς ἀ­δικαιολόγητα τὰ 3/4 τῆς σχετικῆς ἑνότητας (31)-δὲν ἔχει τίποτε τὸ ἀξιόλογο νὰ ἐπιδείξει. Στὸ πλαίσιο αὐτὸ ἀγνοοῦνται πλήρως οἱ μεγάλες μορφὲς καὶ τὸ ἔργο σπουδαίων ἀρχιεπισκόπων, ἐπισκόπων καὶ γενναίων κληρικῶν της, ὅπως ἐπί­σης ἀγνοεῖται ἡ ὁμόθυμη καὶ ἄκρως σημαντικὴ προσφορὰ τῆς Ἐκκλησίας μας στοὺς νεώτερους ἀγῶνες τοῦ γένους˙ μόνο γιὰ τὴν τιτάνια ἐθνεγερτικὴ καὶ ἀντι­στασιακή της δράση κατὰ τὴν περίοδο 1940-44 ὑπάρχει πλουσιώτατη σχετικὴ βιβλιογραφία. Καὶ πέρα ἀπ’ αὐτὰ ἀγνοεῖται ὅτι ἂν σήμερα ἡ ὀρθόδοξη Θεολο­γία ἔχει ἀπαλλαγεῖ ἀπὸ τὰ βαρίδια τοῦ παρελθόντος καὶ τρέφεται ἀπὸ τὶς αὐ­θεντικὲς πηγές της, τοῦτο ὀφείλεται ἀναμφισβήτητα στὴν ἀναγέννηση τῶν πα­τερικῶν σπουδῶν στὸν τόπο μας˙ ἀναγέννηση ποὺ θεμελιώθηκε ἀ­πὸ ὀρθόδοξες ἱεραποστολικὲς κινήσεις ἤδη στὴν προπολεμικὴ περίοδο, καὶ ἀ­ποδίδει πλούσι­ους καρποὺς στὴν ἐποχή μας. Καὶ τί νὰ πεῖ κανεὶς γιὰ τὴν προσ­φορὰ τῆς ἑλλα­δικῆς Ἐκκλησίας στὴν ἐξωτερικὴ ἱεραποστολὴ ἢ γιὰ τὴν ποικίλη καὶ πολύπλευ­ρη συνδρομή της πρὸς τὶς ἄλλες ἀδελφὲς Ἐκκλησίες καὶ πρὸς αὐ­τὸ τὸ Οἰκουμε­νικὸ Πατριαρχεῖο; «Ἐπιλείψει γάρ με διηγούμενον ὁ χρόνος…». Καὶ οὔτε βέβαι­α ἔχει νόημα νὰ προβάλουμε ἐδῶ τὰ πασίγνωστα. Ἐν πάσῃ περι­πτώσει οἱ πά­ντες γνωρίζουν ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία τῆς πατρίδας μας δὲν ἀποτελεῖ πα­ρωνυχίδα στὸ σῶμα τῶν Ὀρθοδόξων. Ἀντίθετα, ἔχει ἀναγνωρισθεῖ σὲ πανορ­θόδοξο ἐπίπεδο ὅτι κατέχει ἐδῶ καὶ δεκαετίες ἰδιαιτέρως νευραλγικὴ θέση.
Τέλος, δὲν μπορεῖ νὰ μὴν παρατηρήσει κανεὶς τὴν ξεχωριστὴ προβολὴ ἀπὸ τὸ ἐγχειρίδιο τοῦ Παπισμοῦ καὶ τοῦ Προτεσταντισμοῦ ἔναντι τῆς Ὀρθοδοξίας στὴ μετὰ τὸ σχίσμα περίοδο. Γιὰ τὶς δυὸ πρῶτες ὁμολογίες-αἱρέσεις ἀφιερώνο­νται πέντε λεπτομερεῖς καὶ ἀναλυτικὲς ἑνότητες (27, 28, 29, 32, 33), ἐνῶ γιὰ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία τρεῖς καὶ ἀποσπασματικὲς (30, 31, 34). Ἔτσι ὁ μαθητὴς καλεῖται νὰ οἰκειωθεῖ ἕνα πλῆθος λεπτομερειῶν, ἐπὶ παραδείγματι γιὰ τὴ σύ­νοδο τοῦ Τριδέντου καὶ τὴ νύχτα τοῦ Ἁγίου Βαρθολομαίου-πράγματα ποὺ θὰ τὰ διδαχθεῖ καὶ στὸ μάθημα τῆς γενικῆς ἱστορίας-, ἀλλὰ δὲν θὰ μάθει ποτὲ γιὰ τὴν ἐποποιία, τὸ μαρτύριο καὶ τὴ μαρτυρία τῶν ἀνατολικοευρωπαϊκῶν Ὀρθο­δόξων Ἐκκλησιῶν, ποὺ διάνυσαν ὑπὸ τὸ τυραννικὸ πέλμα ἀθεϊστικῶν καθε­στώτων ὅλο σχεδὸν τὸν 20ο αἰ. Γιατί; (Τὸ ἐρώτημα αὐτὸ εἶναι βέβαια «ἀφε­λὲς»-καὶ δὲν χρειάζονται, νομίζω, ἐξηγήσεις ἐπ’ αὐτοῦ-, δὲν θὰ μποροῦσα ὅμως νὰ μὴν τὸ ἐπισημάνω.)
δ. Ἐνίοτε χωλαίνει καὶ ἡ διατύπωση. Βλ. π.χ. Ε,30: «Στὰ Ἰεροσόλυμα συγκε­ντρώθηκαν οἱ Ἀπόστολοι καὶ οἱ πρεσβύτεροι. Πρῶτος μίλησε ὁ Ἀπόστολος Πέ­τρος, ποὺ ὑπενθύμισε ὅτι Αὐτὸς εἶχε φανερώσει καὶ στὸν ἴδιο ὅτι ὁ Θεὸς προ­σκάλεσε...»˙ ποιὸς εἶναι «Αὐτός»;
ε. Ἀπουσιάζουν ἐντελῶς τροπάρια καὶ ὕμνοι τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἀκολου­θιῶν, τὰ ὁποῖα ἐκτὸς ἀπὸ ζωντανοὶ ἐκφραστὲς τῆς Ὀρθόδοξης Θεολογίας εἶναι ὄχι σπάνια καὶ ἱστορικὲς πηγὲς (βλ. ἐξάλλου Ε,13, ὅπου ὡς πηγὲς τῆς ἐκκλησια­στικῆς ἱστορίας ἀναγνωρίζονται καὶ «τὰ λατρευτικὰ κείμενα»). Σημειωτέον ὅτι τὰ περὶ τῆς Βαβὲλ ἐν Ε,16 στηρίζονται σαφῶς στὸ κοντάκιο τῆς ἑορτῆς τῆς Πε­ντηκοστῆς «Ὅτε καταβὰς τὰς γλώσσας συνέχεε...», τὸ ὁποῖο στὸ παρὸν ἐγχειρί­διο ἀντικαταστάθηκε ἀπὸ ἕνα ἀπόσπασμα εἰσήγησης στὸ λεγόμενο «Παγκό­σμιο Συμβούλιο Ἐκκλησιῶν».

Εὐάγγελος Ἀ. Δάκας
Δρ Θεολογίας
Θεσσαλονίκη

[1]. Ε=Ἐγχειρίδιο, ΒΕ=Βιβλίο ἐκπαιδευτικοῦ. Σημειωτέον ὅτι ἡ πλάγια γραφὴ ἐ­ντὸς τῶν ἀ­ποσπασμάτων ἐκ τῶν Ε και ΒΕ ποὺ ἀντιγράφω, εἶναι πάντοτε τῶν συγγραφέ­ων.
[2]. ACO 1.1.6,141.
[3]. Π=τὸ προηγούμενο ἐγχειρίδιο
[4]. ΦΕΚ 303/Β/13-3-03, 3899.
[5]. Καὶ ἐν Ε,87 λέγεται ὅτι ὁ Χριστὸς «ἐλευθέρωσε (ἀνθρώπους) ἀπὸ δυνάμεις τοῦ κακοῦ (δαιμο­νισμένους)».
[6]. Βλ. π.χ. Δίδυμο, PG 39,1100˙ Ἐφραίμ, 5,283-284 Φραντζολᾶς˙ Γρηγόριο Νύσσης, 312 Oeh­ler˙ Χρυ­σόστομο, PG 57,282˙ Μάξιμο Ὁμολ., 705 κ.ε. Van Deun˙ Ἀμβρόσιο, PL 16,454˙ Ἱερώ­νυμο, PL 24,86, κ.ἄ. Καὶ ἡ μετάφραση τῆς Κ. Διαθήκης ποὺ χρησιμοποιεῖται ἀπὸ τοὺς σ. ἔχει «γλύτω­σέ μας ἀπὸ τὸν πονηρό».
[7]. Πλήρη παρουσίαση τῶν δεδομένων ποὺ ἀποδεικνύουν τὴν ὀρθότητα αὐτῆς τῆς θέσεως βλ. ἐν B. M. Metzger, A Textual Commentary on the Greek New Testament, Stuttgart 21994 (ἀ­νατ. 2005), σ. 187-189˙ ὁ ἐν λόγῳ ἐρευνητὴς σημειώνει χαρακτηριστικὰ ὅτι “The evidence for the non-origin of the perico­pe of the adulteress is o­verwhel­ming” (αὐτόθι, 187). Βλ. ἐπίσης Στ. Σάκ­κου, Εἰσαγωγὴ εἰς τὴν Καινὴν Διαθήκην, Θεσ­σαλονίκη 21984, σσ. 118-121.
[8]. Βλ. Ἡγή­σιππο παρ’ Εὐσεβίου, Ἐκκλ. ἱστ. 2, 23˙ Ἰωσήπου,Ἰ­ουδ. ἀρχ. 20,200-201.
[9]. Βλ. πρόχειρα J. Patinot, «Σίλβε­στρος», ἐν ΘΗΕ. Ἡ σημαντικὴ αὐτὴ παρατήρηση ὀφείλε­ται κατὰ πρῶτον στὸν φίλο συνάδελφο κ. Κ. Ἀντωνόπουλο.
[10]. PG 25,192B. Βλ. ἐπ’ αὐτοῦ καὶ τὴν ἀνωτέρω ἐπιστολὴ τῆς Ἱ. Συν­όδου.

Από το περιοδικό της ΠΕΘ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ», 2008 τεύχος 4 - 2009 τεύχος 1.

Δείγμα θρησκευτικής ημιμάθειας.


Γνωστός δημοσιογράφος σε άρθρο του στο «Βήμα» 29/4/2009 με τίτλο «Μαρία Μαγδαληνή» αναφέρεται σε ένα πολιτικό θέμα (ενδεχόμενη παραπομπή Παυλίδη).Εκτός του άσχετου τίτλου, το άρθρο τελειώνει «Γι΄ αυτό είναι μάλλον προκλητικό να υποδύονται τώρα τη Μετανοούσα Μαγδαληνή που κατάλαβε το λάθος της». Να, λοιπόν, γιατί χρειάζονται τα Θρησκευτικά. Η ημιμάθεια είναι ό,τι χειρότερο. Όταν οι θρησκευτικές μας γνώσεις προέρχονται από τηλεοπτικές ταινίες και βιβλία με απόκρυφο περιεχόμενο τα αποτελέσματα είναι από γελοία μέχρι επικίνδυνα.
Μια σύγχυση που ξεκίνησε το Μεσαίωνα από τη Δύση, μπερδεύει ακόμη πολλούς αγνοούντες την Αγία Γραφή. Αυθαίρετα, ταυτίζουν την ανώνυμη αμαρτωλή γυναίκα του Ευαγγελίου με την μεγάλη Αγία και Ισαπόστολο Μαρία Μαγδαληνή την Μυροφόρο, τη θαρραλέα και έντιμη μαθήτρια του Χριστού μας, που και στη Σταύρωσή Του παρέστεκε παρά τον φόβο των Ιουδαίων και πρώτη έτρεξε να μυρώσει άφοβα μέσα στη νύχτα το Σώμα Του στον Πανάγιο Τάφο, ανταμειβόμενη με την είδηση της Ανάστασής Του! Και είναι εκείνη που αξιώθηκε πρώτη να τον δει Αναστημένο και θριαμβευτή εναντίον του θανάτου!
Μάλιστα στη Δύση αναπτύχθηκε ολόκληρη φιλολογία γύρω από την Αγία Μαρία, λεγόμενη Μαγδαληνολογία.
Γράφτηκαν επίσης και διάφορα μυθιστορήματα, με φανταστικό περιεχόμενο γύρω από τη υποτιθέμενη ανήθικη ζωή της, επιτείνοντας έτσι μέχρι σήμερα αυτή τη σύγχυση.
Δυστυχώς, όταν η ημιμάθεια επεμβαίνει «ευθαρσώς» σε θέματα που δεν γνωρίζει, χωρίς να συναντά αντίσταση από κανέναν, γίνεται θρασύτατη. Ενεργούν όμως, «ευθαρσώς», γιατί εμείς «καθεύδομεν».

Βέλη εναντίον της προσευχής στα σχολεία από την Ελευθεροτυπία με τη συνεργασία "θεολόγων".


Διαβάστε το άρθρο της Ελευθεροτυπίας για την πρωινή προσευχή των μαθητών στα σχολεία και θαυμάστε τις ανοησίες "θεολόγων" της Ελλάδας.


Το πολύ το Κύρ' ελέησον...
του Άρη Χατζηγεωργίου
«Πάτερ ημών ο εν τοις ουρανοίς, αγιασθήτω το όνομά σου... δικό σας τώρα»!!! Κυκλοφορεί και σαν μαθητικό ανέκδοτο αλλά η ιστορία είναι πραγματική. Πουρνό πουρνό σε συνοικιακό Λύκειο της Αθήνας, μαθητής έχει κληθεί να πει την πρωινή προσευχή, ανεβαίνει στο μικρόφωνο, λέει τα πρώτα λόγια, σταματά και μιμούμενος αστέρα νυχτερινής πίστας καλεί το «κοινό» να συνεχίσει εκείνο τραγουδώντας το «σουξέ»...
Το παραπάνω συμβάν πιθανόν να ξεπερνά κάποια όρια, όμως στα εκατοντάδες δημοτικά, γυμνάσια και λύκεια της Ελλάδας, χιλιάδες μαθητές ξεκινούν κάθε «εργάσιμη» μέρα με την κυριακή προσευχή. Μια εντελώς προσωπική πράξη λατρείας και επικοινωνίας με τον Θεό μετατρέπεται σε καθήκον υπαγορευόμενο από νόμους που συνοδεύεται από σύνταξη σε γραμμές, παραγγέλματα και άλλες οδηγίες προς μαθητευομένους. Καθήκον που συχνά αντιμετωπίζεται σαν σχολική υποχρέωση με βαριά καρδιά από εκπαιδευτικούς αλλά και μαθητές...

Άσκηση αυτοσυγκέντρωσης

«Νιώθει κανείς πολύ άσχημα... Είναι ό,τι πιο γελοίο υπάρχει», μας λέει ο Αλέξανδρος Καριώτογλου, διδάκτωρ Θεολογίας, διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και στενός συνεργάτης του αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου: «Βίωσα για χρόνια την υποχρέωση ως καθηγητής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση», λέει ο κ. Καριώτογλου. «Επειδή οι διευθυντές αντιμετωπίζουν τη δυσκολία της εφαρμογής του θεσμού, συνήθως το φορτώνουν στους θεολόγους. Αναλάμβανα με χαρά αυτό το φορτίο, φρόντιζα όμως από την αρχή της χρονιάς να εξηγώ στα παιδιά ότι έχει μεγάλη σημασία, πριν από κάθε σημαντική εργασία και μάλιστα πνευματική, να έχουμε 2-3 λεπτά για να αυτοσυγκεντρωθούμε. Έλεγα στα παιδιά ότι όποιος πιστεύει μπορεί να ζητήσει τη βοήθεια του Θεού. Αλλά εάν δεν πιστεύει, και έχει κάθε τέτοιο δικαίωμα, μπορεί απλώς να σιωπά και αυτό είναι πάρα πολύ καλό και θεραπευτικό». Όταν μάλιστα τον ρωτούμε για τα παιδιά των μεταναστών, λέει χωρίς δισταγμό πως «εάν είχα σε σχολείο πολλούς μουσουλμάνους, ειλικρινά θα έβγαζα ένα παιδί να διαβάσει τον πρώτο στίχο του Κορανίου...».

Ατομική υπόθεση

«Η προσευχή είναι καθαρά ατομική υπόθεση. Μου είναι δύσκολο να νιώσω ανάταση εάν προσπαθώ μαζί με άλλους σαν στρατιωτάκι, όπως γίνεται στα σχολεία, ή ακόμη και στις εκκλησίες όπου συχνά καθένας χαζεύει δεξιά και αριστερά και μόνο αυτοσυγκέντρωση δεν έχει», αντιτείνει ο Κώστας Μπέης, ομότιμος καθηγητής της Νομικής και άνθρωπος με βαθιά σχέση με το θείο. Και φέρνει δύο φωτεινά παραδείγματα για το προσωπικό στοιχείο της επικοινωνίας με το υπερβατικό: «Γνωρίζουμε ότι ο Σωκράτης, συμμετέχοντας στην εκστρατεία της Ποτίδαιας, έμεινε όλη τη νύχτα βυθισμένος στους στοχασμούς του πριν προσκυνήσει τον ήλιο και αναλάβει υπηρεσία. Και ο ίδιος ο Ιησούς όμως δεν εμφανίζεται σε κανένα ευαγγελικό κείμενο να προσεύχεται μαζί με άλλους. Πάντοτε προτιμούσε να απομονώνεται γι' αυτό τον σκοπό».

Πνεύμα και τάξη

Τι γίνεται όμως όταν ο άνθρωπος έρχεται σε αντιπαράθεση με τους ανθρώπινους νόμους; Η εκτέλεση προσευχής στα σχολεία προβλέπεται με σαφήνεια από σειρά νομικών κειμένων, το προεδρικό διάταγμα 210 του 1998 και ετήσιες εγκυκλίους του υπουργείου Παιδείας (και Θρησκευμάτων βεβαίως). Σε ιστοσελίδες εθνικοθρησκευτικού περιεχομένου είναι συχνό το φαινόμενο κάποιοι να καταγγέλλουν ότι στο τάδε σχολείο οι καθηγητές ή οι δάσκαλοι αδιαφορούν για την προσευχή. «Πέφτει άγριο ξεφωνητό, άνθρωποι γίνονται στόχος και αυτό είναι πολύ βαρύ», λέει η Βασιλική Γεωργιάδου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης στο Πάντειο. «Το σχολείο δεν υπάρχει για να κάνει το παιδί πιστό ενός δόγματος, ούτε για να τονώσει το θρησκευτικό του φρόνημα. Γι' αυτό υπάρχουν τα κατηχητικά. Δεν είναι η υποχρεωτική προσευχή που θα με κάνει χριστιανό. Αυτό είναι καταναγκαστική πίστη. Είμαστε Ιράν;», αναρωτιέται η κ. Γεωργιάδου.

Εκ Θεού άρχεσθαι...

«Οι νόμοι και οι διατάξεις που υφίστανται δεν είναι κάτι που πιεστικά και μόνο με τη βία του νόμου έχει επιβληθεί στα ελληνικά σχολεία. Είναι η παράδοση του Ελληνισμού, της ορθόδοξης πίστης που οδηγεί να αρχίζουμε από τον Θεό τις εργασίες μας», λέει ο Ηλίας Φραγκόπουλος, αντιπρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων (ΠΕΘ): «Δεν πιέζουν οι νόμοι όποιον δεν θέλει να κάνει προσευχή». Τι γίνεται όμως με τον στιγματισμό όσων αρνούνται να ακολουθήσουν τους άλλους που συμμετέχουν ενεργά στην προσευχή; Τι γίνεται με τα χιλιάδες παιδιά μεταναστών που έρχονται από άλλες θρησκείες και χριστιανικά δόγματα; «Οι Έλληνες ορθόδοξοι ειδικά δεν έδειξαν ποτέ μίσος έναντι των άλλων», επιμένει ο κ. Φραγκόπουλος. «Να σας θυμίσω τι έγινε στην κατοχή με τους Έλληνες Εβραίους; Όταν τα παιδιά είναι κοντά μου και ξέρουν ότι τα αγαπώ, τέλειωσε η δουλειά».

Πίσω τα μουσουλμανάκια

«Η πρωινή σύνταξη δεν είναι μόνο για την προσευχή», συνεχίζει ο κ. Φραγκόπουλος. «Ανακοινώσεις γίνονται, οδηγίες δίνονται, ακούγονται λόγια που διαμορφώνουν την καθημερινή ζωή στο σχολείο. Νομίζω ότι εκεί τα μουσουλμανάκια μπορούν να μείνουν στο τέλος της σύνταξης...». Μα, αυτό δεν είναι επικίνδυνος διαχωρισμός; ρωτούμε. «Είναι διαχωρισμός, αλλά πάντα μέσα στο πνεύμα της συνεργασίας και της μη εχθρικής αντιμετώπισης του άλλου (!!!). Τα θέματα λύνονται μέσα στο κλίμα της αγάπης και της συναδελφικότητας που πρέπει να καλλιεργούμε στα παιδιά. Δεν πρέπει να απεμπολήσουμε τον εαυτό μας και την ταυτότητά μας για να είμαστε καλοί με τους άλλους...», επιμένει ο αντιπρόεδρος της ΠΕΘ.

Παραβιάσεις συνείδησης

«Δεν είναι δυνατόν το θέμα της θρησκευτικής συνείδησης να είναι αντικείμενο οποιουδήποτε καταναγκασμού και ομαδικής αντιμετώπισης», τονίζει ο καθηγητής Μπέης. «Στο Σύνταγμα μπορεί να αναφέρεται ότι η παιδεία πρέπει να φροντίσει και για τη θρησκευτική διαπαιδαγώγηση, αλλά στο άρθρο 2 τονίζει ότι ο σεβασμός και η προστασία της αξίας του ανθρώπου είναι πρωταρχική υποχρέωση της πολιτείας». «Η ελευθερία της θρησκευτικής συνείδησης προβλέπεται από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και αυτή την ελευθερία, σύμφωνα με το άρθρο 9, την έχει και το μικρό παιδί. Τα όσα γίνονται αντιστάσεως μη ούσης συμβαίνουν...», σημειώνει ο Κ. Μπέης.
«Ζήτημα παραβίασης της ελευθερίας της συνείδησης τίθεται όχι μόνο για τα αλλόθρησκα ή αλλόδοξα παιδιά», αναφέρει η Εύη Ζαμπέτα, αναπληρώτρια καθηγήτρια Εκπαιδευτικής Πολιτικής Πανεπιστημίου Αθηνών και συγγραφέας του βιβλίου «Σχολείο και θρησκεία»: «Όσοι κάνουν έρευνα γνωρίζουν ότι τα παιδιά είναι παρόντα στην προσευχή, είτε είναι χριστιανοί είτε όχι, γιατί κανείς δεν θέλει να διαφέρει. Υπάρχει διαδικασία απαλλαγής με αίτηση του γονέα, αλλά πάσχει, γιατί σε αναγκάζει να δηλώσεις ταυτότητα, οδηγεί σε περιθωριοποίηση και δημιουργεί προϋποθέσεις κοινωνικού αποκλεισμού. Εάν δεν πας το πρωί εκεί που πάνε όλα τα παιδιά, είσαι μόνος σου στη γωνία και δακτυλοδεικτούμενος. Είναι σαν το σχολείο να δηλώνει σε ποιον ανήκει». Και ο φόβος απεμπόλησης της ταυτότητας; «Δεν απειλείται η ταυτότητα όταν σέβεται τον εαυτό της και τους άλλους. Είναι ούτως ή άλλως κυρίαρχη», επιμένει η κ. Ζαμπέτα.

Μια δουλειά να κάνουμε...

«Στην ορθόδοξη εκκλησία πηγαίνουμε γιατί το θέλουμε και μάλιστα χωρίς αυστηρούς όρους για την ώρα, όπως συμβαίνει με καθολικούς και προτεστάντες», αναφέρει ο Α. Καριώτογλου: «Είμαστε Εκκλησία της ελευθερίας και θεολογικά το θεωρώ ασύμβατο να υποχρεώνουμε τα παιδιά σε μια τέτοιου είδους προσευχή». Γιατί τότε στο σχολείο να πρέπει όλοι μαζί να προσεύχονται σε τόσο περιοριστικό πλαίσιο; «Δεν βλέπω κανέναν περιορισμό», εμμένει στη θέση του ο αντιπρόεδρος των θεολόγων: «Τι θα έπρεπε; Να κάνει ένας προσευχή και άλλοι να σηκώνουν τη σημαία ή να μιλούν για τον Ολυμπιακό; Εάν πούμε να κάνουμε όλοι μαζί μια δουλειά, θα την κάνουμε. Η αυτοπειθαρχία είναι πολύ σημαντικό πράγμα και κερδίζεται μέσα στο σύνολο που πειθαρχεί με τάξη...».
«Υπάρχει τάξη μέσα στις ευαγγελικές περικοπές; Η θρησκευτική συνείδηση δεν έχει πειθαρχία, είναι άναρχη. Κάποιοι αποσύρονται και προσεύχονται, άλλοι παίζουν μπάλα, άλλοι κάνουν πλάκα, γιατί όχι; Η προσευχή δεν μπορεί να θεωρείται δουλειά. Όσοι θέλουν πειθαρχία να πάνε να τη ζητήσουν στο στρατό», λέει θυμωμένος ο Κ. Μπέης.

Λαός προσευχόμενος!

«Η ομαδική προσευχή παραπέμπει σε θρησκευτικό φονταμενταλισμό και είναι εκτός του θρησκευτικού μας πολιτισμού», λέει η Βασιλική Γεωργιάδου. «Όταν μάλιστα επιμένεις έχοντας απέναντι παιδιά άλλων θρησκειών και δογμάτων, αγνοείς τις ευαισθησίες που εσύ προβάλλεις -υποτίθεται- μέσα από την πράξη της προσευχής. Τους δίνεις δυνατότητα αυτοαποκλεισμού, αλλά στην πραγματικότητα, τους αποκλείεις εσύ. Αγνοείς πολυπολιτισμικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας». Η κ. Γεωργιάδου στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας (ESS, 2007) χειρίστηκε το θέμα «Εκκλησιασμός, Θρησκευτικότητα και Προσευχή» και θυμάται ακόμη πόσο εντυπωσιακό ήταν ένα από τα ευρήματα, ότι οι Έλληνες εμφανίζονταν με κολοσσιαία διαφορά ως ο πλέον προσευχόμενος λαός, καθώς μόλις το 4% απαντούσε ότι «ουδέποτε προσεύχεται», ενώ στις καθολικές χώρες, ο μέσος όρος των μη προσευχομένων ήταν 32%! Σε εκείνη την έρευνα οι Έλληνες έσπαγαν τα κοντέρ στην επίδειξη ξενοφοβίας - ευτυχώς όμως άλλη έρευνα του 2006 στα σχολεία του Δήμου Αθηναίων έδειχνε ότι οι Έλληνες μαθητές, στη συντριπτική τους πλειονότητα, αποδέχονται και κάνουν παρέα με παιδιά μεταναστών. Τους νόμους όμως ποιος τους φτιάχνει;...
http://www.enet.gr/?i=news.el.ellada&id=40705
http://www.enet.gr/?i=issue.el.home&date=2009-05-04&id=40707
http://www.enet.gr/?i=issue.el.home&date=2009-05-04&id=40706

Απάντηση στο άρθρο της Ελευθεροτυπίας από το ιστολόγιο http://thriskeftika.blogspot.com/2009/05/blog-post_4349.html

Το άρθρο της Ελευθεροτυπίας για την πρωινή προσευχή στα σχολεία αποκαλύπτει την πνευματική φτώχεια και τη θεολογική αφασία όχι μόνο του αρθρογραφούντος δημοσιογράφου αλλά και καθηγητών και καθηγητριών Πανεπιστημίου αλλά και μερικών θεολόγων. Θα απαντήσουμε σε λίγες μόνο από τις άστοχες δηλώσεις για το ζήτημα της προσευχής που φιλοξενεί το άρθρο αυτό:
1. Ο Αλέξανδρος Καριώτογλου, διδάκτωρ Θεολογίας,
διδάσκων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και στενός συνεργάτης του αρχιεπισκόπου Ιερωνύμου, όπως μας πληροφορεί η Ελευθεροτυπία, δηλώνει για την προσευχή στα σχολεία: «Νιώθει κανείς πολύ άσχημα... Είναι ό,τι πιο γελοίο υπάρχει». Και προσθέτει: «Είμαστε Εκκλησία της ελευθερίας και θεολογικά το θεωρώ ασύμβατο να υποχρεώνουμε τα παιδιά σε μια τέτοιου είδους προσευχή».
Γελοίες είναι οι θέσεις του κ. Καρυώτογλου και όχι ο θεσμός της πρωινής προσευχής. Τα παιδιά έρχονται στο σχολείο για να διαμορφώσουν το χαρακτήρα τους και η συμμετοχή τους στην πρωινή προσευχή αποτελεί μέρος αυτής της παιδείας. Η Εκκλησία ασφαλώς σέβεται την ελευθερία αλλά φροντίζει για την πνευματική κατάρτιση των μελών της και άρα και των παιδιών. Το ίδιο και το ελληνικό σχολείο οφείλει να παρέχει πνευματικά εφόδια στους μαθητές και ένα από αυτά είναι και η χριστιανική τους παιδεία.
Και για να μην ξεχνιόμαστε, ο κ. Καρυώτογλου υπήρξε συγγραφέας σχολικών βιβλίων Θρησκευτικών! Για να ξέρουμε τι είδους «θεολόγους» επιλέγει το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο για τη συγγραφή των βιβλίων Θρησκευτικών.
2. Ανάμεσα στα άλλα τραγελαφικά γράφει ο Κώστας Μπέης: «Η προσευχή είναι καθαρά ατομική υπόθεση. Μου είναι δύσκολο να νιώσω ανάταση εάν προσπαθώ μαζί με άλλους σαν στρατιωτάκι, όπως γίνεται στα σχολεία, ή ακόμη και στις εκκλησίες όπου συχνά καθένας χαζεύει δεξιά και αριστερά και μόνο αυτοσυγκέντρωση δεν έχει». Ωραία! Τότε να καταργήσουμε τις ακολουθίες, να κλείσουμε τους ναούς και να προσεύχεται ο καθένας όπου, όποτε και όπως ξέρει. Τι λέτε κ. Μπέη; Η προσευχή είναι και προσωπική υπόθεση, γίνεται και κατά μόνας, είναι όμως και συλλογική και γίνεται και ομαδικά στο ναό, στο σχολείο και αλλού. Οι κατεξοχήν φίλοι της ησυχίας, οι ορθόδοξοι μοναχοί προσεύχονται κατά μόνας στο κελλί τους αλλά μαζεύονται και όλοι μαζί στο ναό για κοινή προσευχή. Επίσης κάνετε λάθος όταν λέτε ότι ο Ιησούς προσευχόταν μόνο κατά μόνας. Στο Μυστικό Δείπνο, όπου έγινε η παράδοση του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας μόνος ήταν ο Κύριος; Στις Συναγωγές όπου πήγαινε ο Κύριος ήταν μόνος; Ας μην λέμε ό,τι μας κατεβαίνει στο κεφάλι.
3. Γράφει ο αρθρογράφος: «Σε ιστοσελίδες εθνικοθρησκευτικού περιεχομένου είναι συχνό το φαινόμενο κάποιοι να καταγγέλλουν ότι στο τάδε σχολείο οι καθηγητές ή οι δάσκαλοι αδιαφορούν για την προσευχή». Λέει η Βασιλική Γεωργιάδου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης στο Πάντειο «Πέφτει άγριο ξεφωνητό, άνθρωποι γίνονται στόχος και αυτό είναι πολύ βαρύ»,. «Το σχολείο δεν υπάρχει για να κάνει το παιδί πιστό ενός δόγματος, ούτε για να τονώσει το θρησκευτικό του φρόνημα. Γι' αυτό υπάρχουν τα κατηχητικά. Δεν είναι η υποχρεωτική προσευχή που θα με κάνει χριστιανό. Αυτό είναι καταναγκαστική πίστη. Είμαστε Ιράν;», αναρωτιέται η κ. Γεωργιάδου.
Ασφαλώς και δεν θα με κάνει Χριστιανό η πρωινή προσευχή. Αλλά επειδή είμαι Χριστιανός δικαιούμαι να κάνω προσευχή στο σχολείο. Και ποιος μας είπε ότι το σχολείο πρέπει να είναι άθρησκο και δεν πρέπει να τονώνει το θρησκευτικό συναίσθημα; Και ποιο συναίσθημα πρέπει να τονώνει; Το συναίσθημα της αναρχίας, της αμφισβήτησης των πάντων, του σπασίματος των βιτρινών και του αγώνα για την αριστερίστικη ψευτοελευθερία; Όσο για το «άγριο ξεφωνητό» από ιστοσελίδες εθνικοθρησκευτικού περιεχομένου που καταγγέλλουν όσους παραβιάζουν τη νομοθεσία για την πρωινή προσευχή, δεν ξέρουμε αν μας συγκαταλέγει σε αυτές η κ. Γεωργιάδου. Αλλά εμείς θα συνεχίσουμε να καταγγέλλουμε όλους όσοι προσπαθούν να αποχριστιανίσουν το ελληνικό σχολείο, όσο ψηλά κι αν βρίσκονται. Γιατί δεν είμαστε Ιράν, όπως διερωτάται η κυρία καθηγήτρια, αλλά –δόξα τω Θεώ - δεν ζούμε και στα αθεϊστικά καθεστώτα του κομμουνισμού που έπεσαν και «ην η πτώσις αυτών μεγάλη».

"Οι γονείς μας έγιναν καθολικοί, αφού δεν υπήρχε ορθόδοξη εκκλησία" - «Χαμένοι» Έλληνες στη Χιλή ξαναβρίσκουν τις ρίζες τους.


«Χαμένοι» Έλληνες στη Χιλή ξαναβρίσκουν τις ρίζες τους. Επίσημα στη Χιλή ζουν περίπου 5.000 Έλληνες, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι δεύτερης και τρίτης γενιάς. Η δημιουργία όμως μιας νέας κοινότητας στα νότια της χώρας, απέδειξε ότι οι Έλληνες που ζουν στη νοτιότερη χώρα της Λατινικής Αμερικής, κοντά στην Ανταρκτική, είναι περισσότεροι.
«Νομίζαμε ότι δεν θα μαζευτούμε πάνω από 14 άτομα, αλλά σε διάστημα μισού χρόνου γίναμε 46 και σύντομα θα ξεπεράσουμε τους 50», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Θωμάς Πούλος Γκάνλη, πρόεδρος της νεοϊδρυθείσας ελληνικής κοινότητας στο Puerto Montt, μια πόλη λιμάνι, πριν την αρχή της Παταγονίας.
Όλα ξεκίνησαν πριν περίπου ένα χρόνο, όταν με πρωτοβουλία του Συντονιστή του Συμβουλίου Αποδήμου Ελληνισμού (ΣΑΕ), Νικηφόρου Νικολαϊδη και της ελληνικής πρεσβείας στη Χιλή, αποφασίστηκε η δημιουργία της έβδομης ελληνικής κοινότητας στην ιδιόμορφη αυτή γεωγραφικά χώρα, το μήκος της οποίας φτάνει τα 4.000 χιλιόμετρα.
«Υπήρχαν στοιχεία για μερικούς Έλληνες στη δέκατη περιφέρεια της Χιλής. Όμως λόγω των μεγάλων αποστάσεων, η επικοινωνία τους με τους Έλληνες ήταν δύσκολη. Έτσι αποφασίσαμε να βοηθήσουμε στη δημιουργία μια νέας ελληνικής κοινότητας», ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Νικηφόρος Νικολαϊδης.
Η νέα ελληνική κοινότητα του Puerto Montt σήμερα αριθμεί 46 μέλη. Το περίεργο είναι ότι κανείς τους δεν μιλά ελληνικά, ενώ όλοι είναι καθολικοί. «Μπορεί να μη μιλάμε ελληνικά, αλλά οι παππούδες μας ήταν Έλληνες που ήρθαν να βρουν την τύχη τους εδώ κοντά στο τέλος του κόσμου. Δυστυχώς λόγω της μεγάλης απόστασης από την Ελλάδα, ξεχάσαμε τα ελληνικά και οι γονείς μας έγιναν καθολικοί, αφού δεν υπήρχε ορθόδοξη εκκλησία. Αυτό όμως που δεν μπορούμε να ξεχάσουμε είναι οι ρίζες μας», τόνισε ο Θωμάς Πούλος. Οι γονείς του κατάγονται από τα Ιωάννινα και το επίθετό τους ήταν Γιωτόπουλος.
«Είμαι πολύ ευτυχισμένη που όσοι έχουμε ελληνικές ρίζες, αρχίζουμε πια να επικοινωνούμε μαζί και να ανταλλάσουμε πληροφορίες, ακόμη πια και να μαθαίνουμε λίγες ελληνικές λέξεις. Αφού δεν μπορούμε να πάμε στην Ελλάδα, είναι πια σα να είμαστε πιο κοντά στην χώρα των παππούδων μας. Είμαι επίσης χαρούμενη που η κόρη μου γνωρίζει περισσότερα για την καταγωγή της. Είμαι πολύ περήφανη», δήλωσε η Χιμένα Πρένς Ρόρις. Οι γονείς της Χιμένα Πρενς Ρόρις κατάγονται από το Λεωνίδιο της Πελοποννήσου.
Ένας από τους πλέον εύπορους Έλληνες στην περιοχή, ο καπετάν Κωνσταντίνος Κοτσίφας, επίσης δεύτερης γενιάς, δώρισε στην κοινότητα ένα οικόπεδο. «Θέλουμε να χτίσουμε ένα σπίτι με ελληνική αρχιτεκτονική, αλλά δεν ξέρουμε πως είναι τα σπίτια στην Ελλάδα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της ελληνικής κοινότητας στο συνεργάτη του ΑΠΕ-ΜΠΕ Δημήτρη Παρούση, ο οποίος εδώ και τρία χρόνια πραγματοποιεί το γύρο του κόσμου αναζητώντας «χαμένους» Έλληνες.
«Το περίεργο είναι ότι ενώ πιστεύαμε ότι υπάρχουν στην περιοχή λιγότεροι από 15 Έλληνες, ο πυρήνας αυτών των ανθρώπων και η θέλησή τους να κάνουν μια ελληνική κοινότητα, δημιούργησε ένα δίκτυο το οποίο εντόπισε και άλλους «χαμένους» Έλληνες, αλλά και πολλούς φιλέλληνες, οι οποίοι πλέον είναι καταγεγραμμένοι αλλά και οργανωμένοι», τόνισε ο εκπρόσωπος του ΣΑΕ στη Λατινική Αμερική.


Πηγή :http://www.sae.gr/

3 Μαΐ 2009

ΤΑ ΑΔΙΕΞΟΔΑ ΤΟΥ ΘΡΗΣΚΕΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ


Η συζήτηση για το μάθημα των Θρησκευτικών έρχεται και επανέρχεται με αφορμή διάφορες εγκυκλίους του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων. Άρθρα γράφονται, πολιτικά κόμματα και συνδικαλιστικές ενώσεις εκφράζουν απόψεις και η Εκκλησία της Ελλάδος - πολύ σωστά – εκφράζει την ανησυχία της έναντι του κινδύνου περιθωριοποιήσεως του μαθήματος. Μέσα στην όλη συζήτηση από ορισμένα πολιτικά πρόσωπα και από στήλες αρθρογραφίας ακούσθηκε και η «καινοτόμος» πρόταση: Να παύσει το μάθημα να βασίζεται στην Ορθόδοξη Χριστιανική Πίστη και Παράδοση (ομολογιακό μάθημα) και να γίνει θρησκειολογικό, δηλαδή να παρουσιάζει την ιστορία και την διδασκαλία όλων ή των περισσοτέρων θρησκευμάτων της Υφηλίου. Έχω την άποψη ότι η πρόταση περί θρησκειολογικού μαθήματος είναι ένα πυροτέχνημα χωρίς σοβαρή νομική και παιδαγωγική τεκμηρίωση οδηγεί δε σε πολλά αδιέξοδα.
Και εξηγούμαι:
Α)
Όπως είναι γνωστό στα μειονοτικά σχολεία της Θράκης διδάσκεται με φροντίδα της Ελληνικής Πολιτείας το μάθημα των Θρησκευτικών βασισμένο στο Κοράνιο και στην Ισλαμική παράδοση. Μάλιστα στην Ειδική Παιδαγωγική Ακαδημία Θεσσαλονίκης, το κρατικό δηλαδή ίδρυμα που εκπαιδεύει δασκάλους για τα μουσουλμανικά σχολεία, υπάρχει υποχρεωτικό και πρωτεύον μάθημα με τίτλο Ισλαμολογία. Οι δάσκαλοι των μουσουλμανικών δημοτικών σχολείων της Θράκης βοηθούνται από το Ελληνικό Κράτος να διδάξουν ένα μάθημα Θρησκευτικών με καθαρά ομολογιακό – μουσουλμανικό περιεχόμενο. Ερωτώ, λοιπόν, τους οπαδούς της θρησκειολογίας. Αν – υποθετικά – καθιερωθεί δια νόμου στην Ελλάδα το θρησκειολογικό μάθημα, θα ισχύσει και για τα μειονοτικά σχολεία; Αν ισχύσει - διότι οι νόμοι του κράτους έχουν γενική εφαρμογή – τότε θα καταργήσουμε ένα δικαίωμα της μουσουλμανικής μειονότητος και θα προκληθούν διεθνείς διαμαρτυρίες ότι καταργούμε την διδασκαλία του Κορανίου στους μουσουλμανόπαιδες. Εάν εξαιρεθούν τα μειονοτικά σχολεία από αυτή την διάταξη, τότε θα έχουμε έλλειψη ισονομίας και διακριτική μεταχείριση εις βάρος των Ορθοδόξων, πράγμα απαράδεκτο σε μία δημοκρατία. Ουσιαστικά «μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα».
Β) Εάν το μάθημα των Θρησκευτικών αποκτήσει θρησκειολογικό περιεχόμενο, τότε θα αναγκασθούν και οι Θεολογικές Σχολές Αθηνών και Θεσσαλονίκης να μετατρέψουν το περιεχόμενο σπουδών σε θρησκειολογικό για να ετοιμάζουν τους μελλοντικούς καθηγητές που θα διδάξουν το μάθημα στα σχολεία. Τότε, όμως, θα χαθεί το ενδιαφέρον πολλών ξένων φοιτητών από την Ανατολική Ευρώπη, την Αφρική και αλλού, οι οποίοι μέχρι σήμερα έρχονται στην χώρα μας για να σπουδάσουν Ορθόδοξη Θεολογία. Αν οι δύο Θεολογικές μας Σχολές παύσουν να μεταδίδουν Ορθοδοξία και εκπέσουν σε θρησκειολογικές τότε θα εμφανισθούν πανεπιστημιακά ιδρύματα άλλων χωρών, ίσως στην Ανατολική Ευρώπη, που θα προσκαλούν τους σπουδαστές όλης της Υφηλίου να σπουδάσουν την Ορθόδοξη Θεολογία. Η Ελλάς θα χάσει μία σημαντική γέφυρα πολιτιστικής και θρησκευτικής επαφής με τους Ορθοδόξους σπουδαστές της Οικουμένης, οι οποίοι αποφοιτώντες αναλαμβάνουν σημαντικές εκκλησιαστικές και επιστημονικές θέσεις στη χώρα τους. Εμφανίζεται δε και το εξής διπλωματικό παράδοξο: Από τη μία πλευρά η Ελλάς να πιέζει την Τουρκία για να επαναλειτουργήσει η Χάλκη ως Ορθόδοξη (ομολογιακή) Θεολογική Σχολή και από την άλλη πλευρά να ακούονται φωνές στην Ελλάδα περί θρησκειολογικής μεταλλάξεως των δύο Θεολογικών Σχολών.
Γ) Τίθεται δε το ερώτημα και από παιδαγωγικής απόψεως: Τι πρότυπα ήθους, πολιτισμού και κοινωνικής ζωής θα μεταδώσει ένα μάθημα θρησκειολογίας; Σήμερα, έστω και με τη γνωσιολογική και όχι κατηχητική μορφή του, το μάθημα των Ορθοδόξων Θρησκευτικών μεταδίδει ορισμένα πρότυπα και αξίες με βάση το Ευαγγέλιο. Η θρησκειολογική προσέγγιση λ.χ. τί πρότυπο οικογένειας θα προβάλλει; Το Χριστιανικό ή το πρότυπο πολλών μουσουλμανικών χωρών όπου επιτρέπονται οι τέσσερις σύζυγοι για τον άνδρα; Η θρησκειολογία είναι ένα συνονθύλευμα εγκυκλοπαιδικών γνώσεων που θα δημιουργήσουν σύγχυση στο παιδί. Όπως τονίζει και ο καθηγητής Γ. Μπαμπινιώτης, το παιδί πρέπει να διδαχθεί τα Θρησκευτικά με βάση την θρησκεία των γονέων του και την Ορθόδοξη παράδοση του τόπου, στον οποίο ζει.
Δ)
Γιατί άραγε τέτοια μανία να εφαρμόσουμε το θρησκειολογικό πρότυπο, όταν στην Ευρώπη επικρατεί το ομολογιακό μάθημα; Αν ήταν επιτυχημένη λύση η θρησκειολογία θα την εφήρμοζαν οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Όμως η συντριπτική πλειοψηφία των χωρών επιλέγει την διδασκαλία της επικρατούσης θρησκείας και όχι την θρησκειολογία. (Βλέπε σχετικό άρθρο μου στην ΠΕΙΡΑΪΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ Νοεμβρίου 2008).
Επικαλούνται ορισμένοι μία σύσταση της Κοινοβουλευτικής Συνελεύσεως του Συμβουλίου της Ευρώπης, την οποία ερμηνεύουν ως υποστηρικτική του θρησκειολογικού προσανατολισμού. Η συγκεκριμένη, όμως, πρόταση (1720 του 2005) δεν έχει δεσμευτικό χαρακτήρα. Το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει 47 κράτη μέλη και ας μη το συγχέουμε με την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία έχει 27 κράτη μέλη. Οι προτάσεις της Κοινοβουλευτικής Συνελεύσεως έχουν πολιτικό χαρακτήρα και δεν έχουν τύχει επεξεργασίας από παιδαγωγούς, εκπαιδευτικούς κ.λ.π. Θυμίζω εξ άλλου ότι πάλι η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης σε μία άλλη απόφασή της (1481 του 2006) προτείνει να διδάσκονται στα σχολεία όλης της Ευρώπης τα εγκλήματα των Κομμουνιστικών ολοκληρωτικών καθεστώτων. Οι υποστηρικτές του θρησκειολογικού μαθήματος γιατί αναφέρουν μόνο την πρώτη και λησμονούν τη δεύτερη από τις προαναφερθείσες αποφάσεις;
Ε) Υπάρχουν
κάποιοι καλοπροαίρετοι, οι οποίοι στην προσπάθειά τους να προστατεύσουν το μάθημα των Θρησκευτικών προτείνουν: Να του δώσουμε θρησκειολογικό περιεχόμενο, ώστε να μην υπάρχει νομική βάση για τους απαλλασσομένους. Έτσι όλη η τάξη θα παρακολουθεί Θρησκευτικά. Απαντώ ότι το επιχείρημα πάσχει νομικά. Και στην Αγγλία το μάθημα έχει θρησκειολογικό χαρακτήρα, όμως πάλι υπάρχουν απαλλασσόμενοι. Κάποιοι Έλληνες Θεολόγοι αναζητούν μία μέση λύση μεταξύ ομολογιακού και θρησκειολογικού μαθήματος ονομάζοντάς το «πολιτιστικό». Όμως ήδη από το 2000 ο βουλευτής και καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Ευάγγελος Βενιζέλος έχει προειδοποιήσει: «Ένα πολιτιστικά προσανατολισμένο μάθημα των θρησκευτικών δεν παύει να είναι μάθημα θρησκευτικών και άρα ισχύουν όσα προαναφέρθηκαν ως προς τη δυνατότητα απαλλαγής» (1) . Συμπέρασμα δικό μου: Ας μην βιαστούμε να απορθοδοξοποιήσουμε το μάθημα με την ελπίδα ότι θα το «σώσουμε». Διότι έτσι και την ελληνορθόδοξη παράδοση θα βγάλουμε από τα σχολεία και τις απαλλαγές δεν θα αποφύγουμε!
Το μάθημα των Θρησκευτικών στη χώρα μας πρέπει να είναι βασισμένο στην Ορθοδοξία, στην Βίβλο και τους Πατέρες, να εμπλουτιστεί με αναφορές στα μεγάλα θρησκεύματα του κόσμου και στα σύγχρονα κοινωνικά προβλήματα και να είναι υποχρεωτικό για όλους τους Ορθοδόξους μαθητές. Οι αλλόθρησκοι και ετερόδοξοι, αν θέλουν να απαλλαγούν, θα πρέπει να παρακολουθούν ένα εναλλακτικό υποχρεωτικό μάθημα. Αυτή είναι η καλύτερη λύση από πλευράς παιδαγωγικής, νομικής και εθνικής.
(1) Οι σχέσεις Κράτους και Εκκλησίας, εκδ. Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 2000, σελ. 129.
Κωνσταντίνος Χολέβας
Πολιτικός επιστήμων
Πηγή: efkozani

ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΖΕΤΑΙ ΝΕΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ


Εδώ και λίγα χρόνια παρατηρούμε την προσπάθεια ορισμένων ιστορικών, διανοητών και πολιτικών να κατασκευάσουν μια νέα ιστορία για την περιοχή μας με κύριο στόχο την βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων.Το επιχείρημα πιστεύω ότι είναι αφελές, διότι τα ελληνοτουρκικά και το Κυπριακό δεν θα λυθούν αν σβήσουμε από τα βιβλία του σχολείου τα εγκλήματα των Οθωμανών και των Νεοτούρκων ή αν ξεχάσουμε τον Κολοκοτρώνη και την Ποντιακή γενοκτονία. Η βελτίωση θα έλθει αν και όταν αποχωρήσει ο Αττίλας από την Κύπρο και όταν παύσει η τουρκική στρατοκρατία να προκαλεί στο Αιγαίο, στην Θράκη κ.α. Η συζήτηση στη χώρα μας αποκορυφώθηκε με το βιβλίο ιστορίας της Στ’ Δημοτικού, το οποίο διδάχθηκε κατά την περίοδο 2006-2007 και τελικά απεσύρθη τον Σεπτέμβριο του 2007 μετά από Πανελλήνια κατακραυγή. Υπάρχει όμως μια γενικότερη προσπάθεια κατασκευής μιας νέας ιστορίας για τα Βαλκάνια και για την Κύπρο.
Η παμβαλκανική εμβέλεια
του εγχειρήματος καταδεικνύεται από την έκδοση μιας τετράτομης ιστορίας των Βαλκανικών λαών, η οποία μεταφράσθηκε στα ελληνικά, τουρκικά, βουλγαρικά, αλβανικά και σκοπιανά. Η συνισταμένη των τεσσάρων τόμων είναι η αθώωση και ο εξαγνισμός της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Είναι προφανές ότι η αντίληψη αυτή υποστηρίζεται από παράγοντες, οι οποίοι θέλουν να προωθήσουν την Τουρκία στην Ευρώπη. Επίσης το τετράτομο αυτό έργο υποστηρίζει τις σκοπιανές θέσεις στο μακεδονικό και γενικά παραποιεί τις πηγές προωθώντας μία τεχνητή και προκατασκευασμένη βαλκανική ιστορία. Εκδότης του έργου είναι το Κέντρο για την Δημοκρατία και την Συμφιλίωση στην Νοτιοανατολική Ευρώπη, το οποίο εδρεύει στην Θεσσαλονίκη. Κύριος χρηματοδότης είναι το Ίδρυμα Σόρος και αυτό δεν το λένε κάποιοι συνωμοσιολόγοι, αλλά το ίδιο το Ευρωκοινοβούλιο στο ψήφισμά του της 4-3-2008 σχετικά με την ευρωπαϊκή πορεία της ΠΓΔΜ. Είναι απορίας άξιον ότι ένας διεθνούς φήμης Ουγγροαμερικανός χρηματιστής ενδιαφέρεται για την κατασκευή νέας ιστορίας στην περιοχή μας. Μέχρι τώρα γνωρίζαμε ότι την μελέτη της ιστορίας προωθούν επιστήμονες, πανεπιστήμια, βιβλιοθήκες. Τώρα βλέπουμε έναν χρηματιστή να συγκινείται τόσο πολύ για την ύλη ιστορίας που θα διδαχθούν τα παιδιά μας στα Βαλκάνια και στην Κύπρο.
Στην Ελλάδα έγινε προσπάθεια να εισαχθεί στα λύκεια το τετράτομο έργο, αλλά το υπουργείο Παιδείας αρνήθηκε υπό την πίεση και των θυελλωδών αντιδράσεων για το βιβλίο της Στ’ Δημοτικού. Το φθινόπωρο του 2008 άρχισε η προσπάθεια εισαγωγής του έργου στα σχολεία της Κύπρου. Η όλη προσπάθεια συμπίπτει με την εμφάνιση περίεργων ιδεών από ορισμένους επιστήμονες που εμφανίζονται ως ειδικοί για την παιδεία στην Κύπρο. Υπό την ανοχή της σημερινής κυβερνήσεως προωθείται μια εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, η οποία έχει στόχο την απομάκρυνση από το «ελληνικό εθνικό πρότυπο» και παραλλήλως προβάλλεται από λίγους - αλλά θορυβώδεις - προπαγανδιστές η ανάγκη προβολής μιας «κυπριακής εθνικής ταυτότητας». Δυσάρεστη έκπληξη για την κυπριακή κοινωνία απετέλεσε η εγκύκλιος του υπουργού Παιδείας κ. Ανδρέα Δημητρίου για τα γεγονότα της τουρκανταρσίας του 1963-64, η οποία επέρριπτε τις ευθύνες στην ελληνοκυπριακή πλευρά. Οι αντιδράσεις οξύνθηκαν όταν ο εν λόγω υπουργός της κυβερνήσεως Χριστόφια ζήτησε από τους εγκλωβισμένους μαθητές του γυμνασίου Ριζοκαρπάσου - στα Κατεχόμενα - να ντυθούν Τούρκοι σε μια θεατρική παράσταση ώστε να προωθήσουν την συνύπαρξη Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων! Η παράσταση τελικά δεν έγινε, διότι αρνήθηκαν να συμπράξουν οι εκπαιδευτικοί του σχολείου.
Η συντριπτική
πλειοψηφία των εκπαιδευτικών, αλλά και της ελληνοκυπριακής κοινωνίας γενικότερα, αντιτίθεται στις σπασμωδικές αυτές ενέργειες των συνεργατών του προέδρου Χριστόφια. Φαίνεται ότι κάποιοι δοκιμάζουν τα νεύρα και τις αντοχές της κοινωνίας και αναλόγως θα δράσουν. Το σύνθημα των κυβερνώντων είναι η καλλιέργεια «κουλτούρας επαναπροσέγγισης» και φυσικά κάθε λογικός άνθρωπος επιθυμεί την συμφιλίωση των δύο πλευρών στη Μεγαλόνησο. Οι αντιρρήσεις που εκφράζονται εστιάζονται σε δύο σημεία: Πρώτον με το σύνθημα αυτό δίδεται λανθασμένο πολιτικό μήνυμα και αθωώνεται ουσιαστικά ο Αττίλας. Δεύτερον δεν θα επιτευχθεί η προσέγγιση με τον αφελληνισμό των Κυπρίων, όταν μάλιστα οι Τουρκοκύπριοι παραμένουν φανατικοί Τούρκοι εθνικιστές και δεν συζητούν την αλλαγή της ταυτότητάς τους.
Είναι πραγματικά θλιβερό να βλέπουμε μεμονωμένα άτομα στην ελεύθερη Κύπρο να καλλιεργούν την ανιστόρητη ιδέα του κυπριακού έθνους. Η Κύπρος έχει μέλλον στην Ευρώπη και στην Αν. Μεσόγειο ως τμήμα του πανάρχαιου και διαχρονικού ελληνικού πολιτισμού και έτσι την βλέπουν οι σοβαροί Ευρωπαίοι και οι Άραβες. Η ιδέα περί κατασκευής μιας νέας εθνικής ταυτότητας εξ άλλου είναι άκρως αντιδημοκρατική. Τεχνητά έθνη κατασκεύαζαν τα ολοκληρωτικά καθεστώτα. Ο Τίτο κατασκεύασε το ανύπαρκτο «μακεδονικό έθνος» και ο Στάλιν το έθνος των Λευκορώσων (όπως ο ίδιος παραδέχθηκε). Σε μία ευρωπαϊκή δημοκρατική Κύπρο τέτοιες ιδέες απλώς προδίδουν την έλλειψη σοβαρότητας των εισηγητών τους.
Η ισχυρότερη αντίδραση στην κατασκευή νέας ιστορίας για την Κύπρο προήλθε από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Κύπρου και προσωπικά από τον Αρχιεπίσκοπο Χρυσόστομο Β’. Σε επανειλημμένες δηλώσεις του τόνισε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία της Κύπρου θα αγωνισθεί με κάθε τρόπο για την διαφύλαξη της ελληνικότητας της Κυπριακής παιδείας, θα συντηρήσει τη μνήμη των Κατεχομένων εδαφών και θα ιδρύσει δικά της σχολεία, τα οποία θα δίνουν έμφαση σε μαθήματα όπως η ελληνική γλώσσα, η ιστορία και τα θρησκευτικά.
Κωνσταντίνος Χολέβας
Πολιτικός επιστήμων
Πηγή: efkozani
Δείτε και:
http://www.cdsee.org/jhp/news_131106.html
http://www.cdsee.org/pdf/b_horiz8.pdf

2 Μαΐ 2009

Γιατί το μήνυμα της Αναστάσεως το άκουσαν πρώτες άπ’ όλους οι μυροφόρες;


Άκουσαν πρώτες οι μυροφόρες γυναίκες το «Χριστός ανέστη», διότι τους άξιζε πράγματι να το ακούσουν. και τους άξιζε, διότι αυτές έδειξαν αρετές πού δεν έδειξαν ούτε οι μαθηταί του Κυρίου. Ποιες αρετές έδειξαν;
• Από την πρώτη μέρα πού γνώρισαν τον Κύριο στη Γαλιλαία, έγιναν πιστές μαθήτριες του, τον ακολουθούσαν και δαπανούσαν από τα υπάρχοντα τους για τη συντήρηση εκείνου καθώς και του ομίλου των μαθητών του˙ «ότε ην εν τη Γαλιλαία ηκολούθουν αυτώ» (Μάρκ. 15,41) και «διηκόνουν αύτω εκ των υπαρχόντων αυταίς» (Λουκ. 8,3).
• Την ώρα της θυσίας του, ενώ όλοι είχαν εγκαταλείψει τον Κύριο, ενώ ό μεν Ιούδας τον πρόδωσε για τριάκοντα αργύρια, ενώ ό Πέτρος τον αρνήθηκε εμπρός σε μια υπηρέτρια και μάλιστα με όρκο, ενώ οι άλλοι μαθηταί πλην του Ιωάννου «πάντες αφέντες αυτόν έφυγαν» (Ματθ. 26,56), ενώ όλοι όσους είχε ευεργετήσει καθ’ όλο το διάστημα της δημοσίας δράσεως του πήγαν και ενώθηκαν μαζί με τους εχθρούς και φώναζαν «Άρον άρον, σταύρωσον αυτόν» (Ίωάν. 19,15), μέσα στη γενική αυτή εγκατάλειψη οι μυροφόρες έμειναν πιστές και αφοσιωμένες στον Κύριο. Έμειναν κοντά στον Διδάσκαλο, ζώντας το δράμα από απόσταση τόση όση τους επέτρεπαν οι συνθήκες. ούτε ένα λεπτό δεν αποχωρίσθηκαν από αυτόν. «Ήσαν δε εκεί και γυναίκες πολλαί από μακρόθεν θεωρούσαι, αίτινες ηκολούθησαν τω Ιησού από της Γαλιλαίος διακονούσαι αυτώ˙ εν αίς ην Μαρία ή Μαγδαληνή, και Μαρία ή του Ιακώβου και Ιωσή μήτηρ, και ή μήτηρ των υιών Ζεβεδαίου» (Ματθ. 27,55-56) «και Σαλώμη, αι…και διηκόνουν αυτώ, και άλλαι πολλαί αϊ συναναβάσαι αυτώ είς Ιεροσόλυμα» (Μάρκ. 15,40-41). Βρήκαν το ψυχικό σθένος να μείνουν εκεί, στο Γολγοθά. Είδαν το φρικτό θέαμα. Άκουσαν όλους τους λόγους, πού είπε ό Χριστός επάνω στο σταυρό, άκουσαν και το «Τετέλεσται» Ιωαν. 19,30).
• Άλλα και μετά το θάνατο του δεν αναχώρησαν. Έμειναν θρηνώντας κοντά στο σταυρό. Και μόλις παρουσιάστηκε ό Ιωσήφ ό από Αριμαθαίας και ό Νικόδημος με την άδεια του ενταφιασμού, αυτές έτρεξαν, τους βοήθησαν, τους συνόδευσαν στο μνημείο, και δενέφυγαν από ‘κει παρά μόνο όταν ό ήλιος της δραματικωτέρας αυτής ημέρας έριξε πάνω στη γη τις τελευταίες του ακτίνες.
• Την αγάπη τους όμως, την ανδρεία τους, τη μεγάλη ψυχή τους την έδειξαν κατ’ εξοχήν τη νύχτα της Αναστάσεως, «τη μια των σαββάτων» (Λουκ. 24,1). Τότε, ενώ ήξεραν ότι το μνήμα είναι σφραγισμένο, ότι λίθος μεγάλος και βαρύς φράζει την είσοδο του, ότι ένοπλοι Ρωμαίοι στρατιώτες φρουρούν τον τάφο κ’ έχουν εντολή να χτυπήσουν καθένα πού θα τολμούσε να πλησίαση εκεί, εν τούτοις οι μυροφόρες γυναίκες «λίαν πρωί» (Μάρκ. 16,2), «όρθρου βαθέος» (Λουκ. 24,1), πριν ακόμη ανατείλει ό ήλιος, ξεκινούν να έρθουν στο μνήμα φέρνοντας μαζί τους αρώματα, τα όποια είχαν ετοιμάσει, για να μυρώσουν το σώμα του Χριστού. Κανένας φόβος και καμιά δυσκολία δεν στάθηκαν ικανά να τις εμποδίσουν.
Το μόνο πού τις απασχολούσε ήταν, πώς θ’ αποκυλίσουν τον τεράστιο και ασήκωτο εκείνο λίθο από το άνοιγμα του μνημείου. Μία τέτοια αγάπη, μία τέτοια αφοσίωση, μία τέτοια ανδρεία ήταν δυνατόν να μη δη, να μην εκτιμήσει, να μη βραβεύσει ό Κύριος; Αμοιβή λοιπόν της αγάπης τους ήταν το ότι πρώτες αυτές άκουσαν τη μεγάλη είδηση, το άγγελμα της Αναστάσεως, το «Χριστός ανέστη», από άγγελο Κυρίου.
Επίσκοπος Αυγουστίνος Ν. ΚαντιώτηςΑπό:blogs.sch.gr/kantonopou/

Σχέδιο αποδόμησης της Ορθοδόξου Χριστιανικής πίστεως;


Χριστός Ανέστη, και « Κρυφό σχολειό»;




Η Νέα τάξη πραγμάτων, μεταξύ των άλλων, για την επιβολή των επιδιώξεων της υιοθέτησε την πολυπολιτισμικότητα των λαών και την ετερότητα των μειονοτικών και των μεταναστών. Και μάλιστα αντί της εθνότητας των λαών, του εθνικού Κράτους-Πολιτείας προέβαλε το κοινωνικό Κράτος, την Συνταγματική Πολιτεία στο όνομα ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου, μιας κοινωνικής δικαιοσύνης με υποκρισία πού ξεπερνά τα όρια του ταρτουφισμού.
Κατά συνέπεια με την αποεθνοποίηση των λαών και την επιβολή της πολυπολιτισμικότητας και της ετερότητας κατακερμαρτίζονται και αφανίζονται τα εθνικά γνωρίσματα: ομογλωσσία, ομοθρησκεία, ομογένεια, κυρίαρχες ιδεολογίες, η ιστορία κάθε λάου, η κυρίαρχη-επικρατούσα Θρησκεία και ασφαλώς διαταράσσεται και διασπάται η συνοχή των κοινωνιών και των συνεκτικών γνωρισμάτων τους. Όλα αντικαθίστανται με την υποκουλτούρα, με το απαράδοτο και τίθενται επί ίσοις όροις αξίες και απαξίες της ζωής. Κάθε αντίθετη άποψη-θέση χαρακτηρίζεται εθνικιστική, ρατσιστική και περιβάλλεται με το ένδυμα του φανατισμού. Όπου επεκράτησαν οι αντιλήψεις-ιδεοληψίες της παγκοσμιοποιήσεως συνέβη το αυτονόητο: οι μειονότητες να αποκτήσουν ευρύτερα δικαιώματα των Ιθαγενών, αλλά, και το χειρότερο, επειδή το σύστημα αυτό της ανατροπής και ισοπέδωσης των αξιών, των υπαρκτών δικαιωμάτων και διαχρονικών ιστορικών και πνευματικών παραδόσεων, οδήγησε στην υποβάθμιση του ανθρώπινου προσώπου και των παραδεδομένων αξιών, είχε ως αποτέλεσμα αφ' ενός μεν η λεγόμενη πολυπολιτισμικότητα να μην έχει σχεδόν καμιά σχέση με τον πολιτισμό και τις αξίες του, και αφ' ετέρου δε η ετερότητα των μεταναστών οδήγησε στην απομόνωση-γκετοποίηση αυτών των ιδίων.
Ο κοινωνικός ανταγωνισμός και η πάλη των τάξεων λειτούργησαν και λειτουργούν αρνητικά στην κοινωνική συνοχή, την οποία συγκρατούσαν και συγκρατούν η εθνική συνείδηση, η ομογένεια και ομοθρησκεία. Τις συνέπειες της πολυπολιτισμικότητας και της ετερότητας των μεταναστευτικών λαών και της καταργήσεως της εθνότητας τις δοκίμασε πρώτα ο λεγόμενος υπαρκτός σοσιαλισμός των Ανατολικών Χωρών- με τα γνωστά αποτελέσματα-, και έπειτα η Ευρώπη, η όποια απέκτησε πρόσφατα πικρή εμπειρία και επιστρέφει τώρα στον πρώτο της ρυθμό και τρόπο ζωής. Κλασσικό παράδειγμα η Βρετανία, η Γαλλία, η Ολλανδία, η Γερμανία και άλλες χώρες, οι όποιες εγκαταλείπουν την αρχή της πολυπολιτισμικότητας και της ετερότητας και επιστρέφουν στα εθνικά και θρησκευτικά τους ιδεώδη, στα ιστορικά και πνευματικά μορφώματα.
Το παράδοξο είναι ότι αυτήν την καινοτόμο παρακμή και απόρριψή της τη μεταφέρουμε άκριτα εμείς οι Έλληνες στη Χώρα μας. Υπονομεύουμε μόνοι μας το έθνος μας και την Ορθοδοξία μας. Η ίδια η Πολιτεία- το Κράτος με την αποεθνοποίηση του εκπαιδευτικού μας συστήματος και με την αποδόμηση της Ορθοδόξου Χριστιανικής Πίστεως αναιρεί τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του έθνους και τον χαρακτήρα της Ορθοδοξίας. Έτσι η πολυπολιτισμοποίηση της Εκπαίδευσης επιδιώκεται από την Πολιτεία μέσω των σχολικών βιβλίων: Ιστορίας, Λογοτεχνίας-Νέων Ελληνικών και των βιβλίων των Θρησκευτικών - Δημοτικού, Γυμνασίου και Λυκείου. Η προσπάθεια πού έγινε από την Πολιτεία το 1998-2000, και συνεχίζεται μέχρι σήμερα, με τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα και τα νέα σχολικά Βιβλία και ιδιαίτερα για την αλλαγή του χαρακτήρα του μαθήματος των Θρησκευτικών σε Θρησκειολογικό ή πολυπολιτισμικό από Ομολογιακό και Κατηχητικό πού είναι, επισημάνθηκε πρώτα από τον Καθηγούμενο της Ιεράς Μονής Οσίου Γρηγορίου του Αγίου Όρους π. Γεώργιο Καψάνη με εισήγηση του στο Η' Πανελλήνιο Θεολογικό Συνέδριο το 1999 και τονίστηκε αμέσως με έμφαση από τον τότε Αρχιεπίσκοπο της Εκκλησίας της Ελλάδος μακαριστό Χριστόδουλο, ( Πρακτικά Η' ΠΘΣ, Αθήνα 1999,σσ.118-120,150-154).
Η αποδόμηση της ιστορίας
, της εθνικής συνειδήσεως και του ελληνικού πολιτισμού αναπόφευκτα οδηγούν στη διάλυση του έθνους και στην εδαφοποίηση της πολυπολιτισμικότητας και της ετερότητας των μειονοτήτων και μεταναστών. Η αποεθνοποίηση του Κράτους συντελεί αναμφισβήτητα στη διάσπαση της κοινωνικής συνοχής και η δημιουργία πολυπολιτισμικής δημοκρατίας καταργεί κυρίαρχες αξίες, δικαιώματα διαφόρων κοινοτήτων και βαθαίνει τις παντός είδους διακρίσεις. Όλα αυτά ενισχύονται και από την αποδόμηση της ορθοδόξου Χριστιανικής Πίστεως. Άς ελπίζουμε όμως ότι η Πολιτεία θα αντιληφθεί το μέγεθος της κρίσεως αυτής και θα αναλάβει τις ευθύνες πού της ανήκουν και θα αναχαιτίσει την ορμή της παγκοσμιοποίησεως πού ισοπεδώνει και εξισώνει αξίες και απαξίες, ή ακριβέστερα αφαιρεί αξίες και προσθέτει απαξίες. Η δε Εκκλησία, ευελπιστούμε ότι δεν θα επιτρέψει την αλλοίωση του χαρακτήρα της Ορθοδοξίας- έχει τη δύναμη να προβάλει συστηματικά την εξ Αποκαλύψεως διά Ιησού Χριστού αλήθεια του Ευαγγελίου.
Όσο και αν φαίνεται απίστευτο, εισήλθαμε σε περίοδο μιας νέας αιχμαλωσίας, διανύουμε την περίοδο της παγκοσμιοποιούμενης κοινωνίας. Χρειαζόμαστε και πάλι, περισσότερο το Ψαλτήρι, το Τριώδιο και το Πεντηκοστάριο ως εργαλεία ενός νέου «κρυφού σχολείου». Αυτό γράφεται με πλήρη συνείδηση, το βεβαιώνουν γεγονότα εσωτερικά και διεθνή. Η αποεθνοποίηση του Γένους των Ελλήνων, ο εκβαρβαρισμός της Ελληνικής γλώσσης και η αποδόμηση της Ορθοδόξου χριστιανικής πίστεως παραπέμπουν ευθέως στην αναγκαιότητα ενός νέου «κρυφού σχολείου». Η κρίση πού μαστίζει την ανθρωπότητα και πλήττει καίρια και τον ελληνοχριστιανικό μας πολιτισμό δεν αντιμετωπίζεται με οθνεία στοιχεία, ιδεοληψίες και κοινωνικό - πολιτικά ιδεολογήματα. Χρειάζεται η αλήθεια της θείας εν Χριστώ Αποκαλύψεως.
Έτσι θα κρατήσουμε την 25η Μαρτίου ως εορτή της εθνικής μας παλιγγενεσίας και ως εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, της σαρκώσεως του Λόγου του Θεού. Έτσι θα περάσουμε από την αγωνία και τη δοκιμασία του Τριωδίου, τη βάσανο των παθών και της σταυρώσεως του Χριστού στην Ανάσταση του Θεανθρώπου, ο όποιος «σαρκί του θανάτου γευσάμενος» έγινε «ο Κύριος της δόξης». Θα περάσουμε από το Τριώδιο στο Πεντηκοστάριο, και από την Ανάσταση και την Ανάληψη του Αναστάντος Χριστού στην Πεντηκοστή, στην παγκοσμιότητα της Ορθοδοξίας, η οποία ανακεφαλαιώνεται και επαναλαμβάνεται με το Χριστός Ανέστη.
Καλό και ευλογημένο Πάσχα.
του Ηλία Δ. Μπάκου
Δρος Θεολογίας-Φιλολόγου
Από το περιοδικό της ΠΕΘ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ», Ιανουάριος-Μάρτιος 2009, τεύχος 1
Πηγή: «Π.Ε.Θ »

Περιορισμό διδακτέας ύλης και καινούργια σχολικά βιβλία προαναγγέλλει ο Α. Σπηλιωτόπουλος.


Ο Υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Άρης Σπηλιωτόπουλος κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, προανήγγειλε περιορισμό της διδακτέας ύλης και καινούργια σχολικά βιβλία.
Ο κ. Σπηλιωτόπουλος, μιλώντας σε ειδική εκδήλωση, υπογράμμισε: «Στο πλαίσιο της συνεργασίας μου με όλους τους φορείς, που άπτονται των αρμοδιοτήτων του υπουργείου Παιδείας, η επίσκεψή μου στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο δεν είναι μόνο συμβολικής, αλλά και ουσιαστικής, σημασίας. Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην επίτευξη του στόχου μας για την αναβάθμιση των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, της αλλαγής του τρόπου προσέγγισης της εκπαιδευτικής κοινότητας και γενικότερα της εδραίωσης μιας ποιοτικότερης Παιδείας στη χώρα μας. Άλλωστε, το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο είναι αυτό που σε μεγάλο βαθμό θα κληθεί να υλοποιήσει κάποιες από τις πλέον σημαντικές προτάσεις του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του Εθνικού διαλόγου για την Παιδεία. Θέλω με τη σημερινή ευκαιρία να τονίσω ότι αν και κινούμαστε σε δύσκολες συνθήκες έχουμε υποχρέωση να υπερβούμε τα εμπόδια και την οικονομική δυσπραγία και να προχωρήσουμε μπροστά. Να ανακόψουμε τον κύκλο των χαμένων ευκαιριών. Η κατάσταση στην Παιδεία δεν αντέχει άλλες αναβολές και μεταθέσεις. Αυτή είναι η αλήθεια. Ήδη από τον Ιανουάριο στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο είναι σε εξέλιξη θέματα, τα οποία άπτονται και με το θέμα του εθνικού διαλόγου, όπως:
- Ο επανασχεδιασμός της ερευνητικής διαδικασίας για την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού υλικού της υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Μιλάμε για την αξιολόγηση των βιβλίων.
- Η μελέτη για τον προσδιορισμό του «στοιχειώδους περιεχομένου της γνώσης», με στόχο τον περιορισμό της διδακτέας ύλης στα ουσιώδη, κάτι που αποτελεί στόχο του διαλόγου για την Παιδεία. Άλλωστε, το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο συμμετέχει ενεργά σε αυτή τη διαδικασία και με συγκεκριμένες προτάσεις και με επιμέρους επιτροπές, οι οποίες μελετούν και εξελίσσουν τα θέματα.
- Με έμφαση στην αξιοποίηση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας (ΤΠΕ) και στη στήριξη των Ατόμων με Αναπηρία (ΑμεΑ) και των Ευαίσθητων Κοινωνικών Ομάδων (ΕΚΟ) σε συνδυασμό με τις σχετικές προτάσεις του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (ΣΠΔΕ), προχωρούμε στη σχετική αναμόρφωση των Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.
-Σχεδιάζονται, παράλληλα, επιμορφωτικά προγράμματα εκπαιδευτικών, που αφορούν την εισαγωγική επιμόρφωση των νεοδιόριστων εκπαιδευτικών και προσωρινών αναπληρωτών, την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σχετικά με την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία, καθώς και πιλοτικές εφαρμογές εξ αποστάσεως εκπαίδευσης και τηλεδιασκέψεων με σχολικούς συμβούλους, σχολικές μονάδες κ.λπ. Άλλο μεγάλο ζήτημα, που απασχολεί το Ινστιτούτο, είναι τα σχολικά βιβλία. Η δημιουργία, δηλαδή, ελκυστικών και άρτιων από επιστημονική άποψη σχολικών βιβλίων, που θα φέρνουν στους μαθητές το μήνυμα της ενεργής κατάκτησης της γνώσης και θα τους ωθούν στην αυτενέργεια. Παράλληλα, η δημιουργία επιμορφωτικού υλικού για δάσκαλους και καθηγητές με σκοπό την κινητοποίηση τους ενδιαφέροντός τους και την βελτίωση της διδασκαλίας τους σύμφωνα με τις σύγχρονες διδακτικές αντιλήψεις. Επίσης, δίνουμε ιδιαίτερη βαρύτητα στον επαγγελματικό προσανατολισμό και στην επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση σε συνεργασία με την ΓΣΕΕ, την ΑΔΕΔΥ και τα Επιμελητήρια, προκειμένου να συνδεθεί με πρακτικό τρόπο η επιλογή του κλάδου σπουδών με την αγορά εργασίας και τις δυνατότητες, που αυτή παρέχει».
=================================
Στα νέα αναλυτικά προγράμματα, που θα αποτελέσουν οδηγό για τα καινούργια σχολικά βιβλία, θα εστιάσει η επόμενη συνεδρίαση του Συμβουλίου Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στις 11 Μαΐου.
Θετικό κατ΄αρχήν το πρώτο σχέδιο του Υπουργού,ο οποίος φέρεται διατεθειμένος να προχωρήσει στην αντικατάσταση των σχολικών εγχειριδίων που παρουσιάζουν σοβαρά προβλήματα. Tο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, σύμφωνα με την εφ. Απογευματινή σχεδιάζει το ξαναγράψιμο όλων των σχολικών βιβλίων Δημοτικού και Γυμνασίου και εξαρχής τη συγγραφή των βιβλίων του Λυκείου έως το 2013 (βλέπε…ΕΣΠΑ). Τα βιβλία του Δημοτικού και του Γυμνασίου (με χρηματοδότηση από το ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ/ Γ΄ ΚΠΣ…) έχουν ηλικία μόλις δυο-τριών χρόνων, με κάποια να μην έχουν εκδοθεί ακόμα(!) και με την αξιολόγησή τους να μην έχει γίνει μέχρι σήμερα. Τα βιβλία του Λυκείου(με χρηματοδότηση από το ΕΠΕΑΕΚ Ι /Β΄ ΚΠΣ) ,αν και παλαιότερα δεν έχουν κι ούτε πρόκειται να αξιολογηθούν.Η δουλειά συνεχίζεται ακατάπαυστα με παραγωγή άχρηστων βιβλίων.
Πιστεύουμε όμως ότι πρώτα πρέπει να γίνει αντικατάσταση όλων των υπεύθυνων για τα σημερινά βιβλία . Δεν πρέπει τα ίδια πρόσωπα να ξαναγράψουν ή να επιλέξουν συγγραφείς .
Δυστυχώς δεν παρέχουμε παιδεία με αρχές και αξίες, με ελπίδα και πρότυπα.

Βόλος: Απάτη – μαμούθ με διαμερίσματα από Μάρτυρες του Ιεχωβά.

Ολόκληρο κύκλωμα εξαπάτησης ανυποψίαστων Βολιωτών είχε στήσει τον τελευταίο χρόνο Αθηναίος κτηματομεσίτης, γιος παλιού ποδοσφαιριστή της Νίκης Βόλου, μαζί με δύο ακόμα Βολιώτες. Οι τρεις «συνεργάτες», εκμεταλλευόμενοι την οικονομική κρίση, φαίνεται ότι άνοιξαν… εμπόριο ελπίδας για δεκάδες θύματά τους στο Βόλο, πείθοντάς τους ότι έχουν τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις υψηλές αποταμιεύσεις τους. Με την υπόσχεση ότι θα εξασφάλιζαν φθηνά ακίνητα-φιλέτα, τα οποία είχαν περιέλθει στην κατοχή τραπεζών από πλειστηριασμούς, φέρεται ότι κατόρθωσαν να βάλουν στο χέρι σαράντα Βολιώτες και το ποσό των πέντε εκατομμυρίων ευρώ περίπου! Ο Αθηναίος κτηματομεσίτης –μάρτυρας του Ιεχωβά καθώς και ο συνεργάτης του στο Βόλο, όπως και γνωστός Βολιώτης τραπεζικός που εμφανίζεται να παίζει σημαντικό ρόλο, είχαν στήσει τη μηχανή με τρόπο απολύτως πειστικό. Πιο συγκεκριμένα, υποσχόμενοι ακίνητα μεγάλης αξίας κυρίως στην Αθήνα, αλλά και σε άλλες περιοχές της χώρας, αποσπούσαν τεράστια ποσά από επιφανείς Βολιώτες, αλλά και από εύπορους μάρτυρες του Ιεχωβά, αφού τα δύο από τα τρία μέλη της ομάδας ανήκουν στο συγκεκριμένο θρήσκευμα, γεγονός που τους προσφέρει νομική θωράκιση σε σχέση με τους ομόθρησκούς τους. Το χαρακτηριστικό της απάτης είναι ότι για τα τεράστια ποσά που ενθυλάκωνε η ομάδα ως αντίκρισμα παρείχε συναλλαγματικές μεγαλύτερης αξίας από τα ποσά, ως περίσσια εξασφάλιση, με το επιχείρημα ότι τα προς αγορά ακίνητα αποτελούσαν μεγάλη επενδυτική ευκαιρία και άφηναν τεράστιο περιθώριο κέρδους και έτσι είτε τα αγόραζαν τελικά οι υποψήφιοι πελάτες είτε παρέμεναν στους «εγκεφάλους», κανείς δεν θα έχανε, αφού οι πελάτες αν δεν τους άρεσε το ακίνητο θα εξαργύρωναν τις κερδοφόρες συναλλαγματικές που είχαν στα χέρια τους. Τελικά ούτε τα ακίνητα αγοράστηκαν ούτε οι συναλλαγματικές πληρώθηκαν, παρά το γεγονός ότι έληξαν! Οι δύο πρώτες μηνύσεις έχουν κιόλας κατατεθεί και αμέσως μετά το Πάσχα πληροφορίες αναφέρουν ότι θα ακολουθήσουν και άλλες, αφού τα ποσά που χάθηκαν είναι τεράστια, με χαρακτηριστικότερη την περίπτωση γνωστού Βολιώτη φυσιοθεραπευτή, που ακόμα περιμένει το ξενοδοχείο στην Αράχοβα, του οποίου υποτίθεται ότι θα γινόταν ιδιοκτήτης έναντι του ποσού των 700.000 ευρώ, τα οποία παρέδωσε στους… χρυσοφόρους επενδυτές!
Πώς λειτουργούσε το κύκλωμαΟι «αντιπρόσωποι» του κτηματομεσίτη της Αθήνας στο Βόλο προσέγγισαν ιδιώτες με οικονομική επιφάνεια, ποντάροντας στην πρόθεσή τους να αξιοποιήσουν μεγάλα χρηματικά ποσά που είχαν διαθέσιμα. Το δέλεαρ που παρουσίαζαν ήταν η μεγάλη οικονομική απόδοση, που θα μπορούσε να τους προσφέρει η αγορά ενός πολυτελούς ακινήτου, ακόμη και ξενοδοχειακών μονάδων σε προνομιακές περιοχές της Ελλάδας και σε συμφέρουσα τιμή. Στην προσπάθεια να πείσουν τα υποψήφια θύματά τους, ενημέρωναν ως «ειδικοί» επί της κτηματαγοράς ότι αγοράζουν το ακίνητο κοψοχρονιά, αφού βγήκε στο «σφυρί», επενδύοντας με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το κεφάλαιό τους, το οποίο θα μπορούσαν αργότερα να πολλαπλασιάσουν, εάν αποφάσιζαν την πώληση του ακινήτου που θα περιέλθει στην κατοχή τους. Οι εντυπωσιακές ευκαιρίες στην αγορά ακινήτου οδήγησαν δεκάδες Βολιώτες να εμπιστευτούν μεγάλο μέρος ή και το σύνολο των τραπεζικών τους καταθέσεων στους «αντιπροσώπους» του κεντρικού κτηματομεσίτη. Παραδίδοντας το χρηματικό πακέτο για την αγορά του ακινήτου, θεωρούσαν ότι θα είχαν το… κεφάλι τους ήσυχο, αφού λάμβαναν πίσω συναλλαγματική και μάλιστα μεγαλύτερης αξίας από το ποσό που είχαν δώσει. Αποδείχθηκε όμως άνθρακες ο θησαυρός, όταν οι υποψήφιοι αγοραστές διαπίστωσαν ότι στα χέρια τους δεν έμειναν παρά ληγμένες συναλλαγματικές χωρίς αντίκρισμα. Χαρακτηριστική είναι η προθυμία των διαμεσολαβητών να δείξουν στα θύματά τους ακίνητα που θα αγόραζαν. Όπως η περίπτωση, σύμφωνα με πληροφορίες, μηχανικού, η οποία βρέθηκε μπροστά στο ακίνητο-«ευκαιρία» και όταν έδειξε ότι δεν της αρέσει, πήρε τη δέσμευση ότι θα της βρουν καλύτερο...
Πρώτες μηνύσειςΟ κρυφός μέχρι πρόσφατα προσωπικός καημός δεκάδων επαγγελματιών λαμβάνει πλέον άλλες διαστάσεις μετά τις δύο πρώτες μηνύσεις που κατατέθηκαν στην Αθήνα εναντίον τού εκεί κτηματομεσίτη και εκτιμάται ότι ανοίγει το δρόμο για τη διερεύνηση της υπόθεσης. Οι μηνύσεις κατατέθηκαν από δύο Βολιώτες - θύματα της απάτης, ενώ δεν αποκλείεται να κινηθούν δικαστικά και εναντίον των τοπικών «συνδέσμων» του κτηματομεσίτη της Αθήνας. Την ίδια ώρα πληροφορίες αναφέρουν ότι θύμα της υπόθεσης στο Βόλο περιήλθε σε ιδιαίτερα δεινή θέση, καθώς βρέθηκε εμπλεκόμενος, όταν μήνυση κατέθεσε άλλο θύμα της ίδιας κομπίνας στην Αθήνα… Συγκεκριμένα, από την Αθήνα υποψήφιος αγοραστής πείστηκε από το κύκλωμα και μαζί με το ρευστό έδωσε στον κτηματομεσίτη της πρωτεύουσας επιταγές ύψους 200.000 ευρώ. Οι επιταγές έφτασαν στα χέρια του Βολιώτη μάρτυρα του Ιεχωβά. Οι επιταγές των 200.000 ευρώ τού δόθηκαν μαζί με συναλλαγματικές 500.000 ευρώ, για ισόποσο μετρητό που εμπιστεύτηκε για την αγορά υπό πλειστηριασμό ξενοδοχείου στην Αράχοβα. Όταν αντιλήφθηκε τη χασούρα των 700.000 ευρώ, ο Βολιώτης έσπευσε να εξαργυρώσει τις επιταγές για να περισώσει έστω και ένα μέρος του ποσού που θέλησε να επενδύσει. Το θύμα εξ Αθηνών είδε τον τραπεζικό του λογαριασμό να μειώνεται, δίχως να έχει προχωρήσει η αγορά για την οποία είχε δηλώσει ενδιαφέρον και κατέθεσε μήνυση, εναντίον του Βολιώτη κτηματομεσίτη που δραστηριοποιείται στην Αθήνα. Με συνέπεια ο Βολιώτης φυσιοθεραπευτής να αναζητά τρόπο να αποδείξει ότι δίχως να γνωρίζει και ενώ και ο ίδιος έχασε τις αποταμιεύσεις του, έχει εμπλακεί σε μια υπόθεση-«κουβάρι», αφού οι επιταγές τού εξ Αθηνών θύματος είχαν περιέλθει στα χέρια του ως αντίκρισμα για το ποσό που κατέβαλε ο ίδιος προκειμένου να γίνει ιδιοκτήτης ξενοδοχείου στην Αράχοβα!
Πολλά τα θύματα και μεγάλα τα ποσά

Μία ατελείωτη λίστα οικονομικά επιφανών επαγγελματιών φέρεται ότι είναι τα θύματα της καλοστημένης κομπίνας. Γιατροί, μηχανικοί και έμποροι έχουν μείνει με κενές συναλλαγματικές στα χέρια και οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα ενδεχόμενα θα ακολουθήσουν τη δικαστική οδό, σε μια προσπάθεια να περισώσουν ό,τι μπορούν από τα χρήματά τους. Τεράστια ποσά έχουν «κάνει φτερά». Τα πρώτα στοιχεία αναφέρουν ότι τουλάχιστον 17 μάρτυρες του Ιεχωβά έχουν πέσει θύματα της απάτης και έχουν εμπιστευτεί από 50.000 έως 100.000 ευρώ κατά περίπτωση. Υπάρχουν όμως και άλλες περιπτώσεις επαγγελματιών. Όπως γιατρός του Βόλου, που εμπιστεύτηκε 170.000 ευρώ, έμπορος γυψοσανίδων, ο οποίος μετρά απώλεια 1.400.000 ευρώ, έμπορος αξεσουάρ αυτοκινήτων που έδωσε 300.000 ευρώ, τραπεζικός που διέθεσε 1.300.000 ευρώ, μηχανικός της Νομαρχίας, η οποία έχασε 95.000 ευρώ, μηχανικός που διέθεσε ποσό 40.000 ευρώ.
Γιατί προτίμησαν τους Μάρτυρες του Ιεχωβά.Δεν μοιάζει καθόλου τυχαίο ότι οι φερόμενοι ως εμπλεκόμενοι στο κύκλωμα αγοραπωλησίας ακινήτων επέλεξαν σε πολλές περιπτώσεις να προσεγγίσουν και να αποσπάσουν χρηματικά ποσά Μάρτυρες του Ιεχωβά. Εκ του θρησκεύματός τους οι Μάρτυρες δεν στρέφονται δικαστικά κατά «αδερφών» τους και φαίνεται ότι έλαβαν σοβαρά υπόψη τους αυτή την παράμετρο, σε μια προσπάθεια να κρατήσουν μακριά από τη Δικαιοσύνη ορισμένα από τα θύματά τους.
Πηγή:http://www.taxydromos.gr/ArticleDetail.aspx?nodeSerial=001001006&nodeId=51&articleId=15888

Η ΑΓΙΑ ΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΚΙΟ ΤΩΝ ΕΡΓΑΤΩΝ


«Δεν θα αδικήσης τον πλησίον σου, δεν θα αρπάσης ό,τι του ανήκει. Το ημερομίσθιον του εργάτου σου δεν θα μείνη μαζή σου έως το πρωϊ. Θα πληρώσης αυτόν το ίδιο βράδυ.» (Λευιτικόν ΙΘ΄ 13)
«Δεν θα ελαττώσης ούτε θα κατακρατήσης το ημερομίσθιον πτωχού και ενδεούς τόσον εκ των αδελφών σου Ισραηλιτών, όσον και από τους ξένους που ευρίσκονται εις τας πόλεις σας. Θα πληρώσης αυτόν την ιδίαν ημέραν. Δεν θα δύση ο ήλιος, χωρίς αυτός να έχη λάβει το ημερομίσθιόν του, διότι είναι πτωχός και εις αυτό στηρίζει την ελπίδα του. Εάν δεν τον πληρώσης εγκαίρως, θα φωνάξη κατά σού με αγανάκτησιν προς τον Κύριον και θα καταλογισθή εις σέ αμαρτία.» (Δευτερονόμιον ΚΔ΄ 14-15)
«Διότι και η Αγία Γραφή λέγει· «δεν θα δέσης και δεν θα κλείσης το στόμα του βωδιού, που αλωνίζει»· και «ο εργάτης είναι άξιος του μισθού του».» (Α΄ Προς Τιμόθεον Ε΄18)
«Και τώρα η σειρά σας πλούσιοι· κλάψτε με ολολυγμούς και θρήνους διά τας δυστυχίας και ταλαιπωρίας, αι οποίαι έρχονται κατεπάνω σας. Ο πλούτος σας, (που με αδικίας είχατε αποκτήσει και εις τον οποίον εστηρίξατε τας ελπίδας σας,) έχει σαπίσει και τα πολυτελή ενδύματά σας έχουν σκοροφαγωθή μέσα εις τας ιματιοθήκας σας. Ο χρυσός και ο άργυρος, που εθησαυρίσατε, έχουν κατασκουριάσει και η σκουριά των θα μένη ως (φοβερά) μαρτυρία εναντίον (της ιδιοτελείας και της σκληρότητός) σας και θα καταφάγη τας σάρκας σας σαν φωτιά. Εσυσσωρεύσατε θησαυρούς, αλλά εις καταδίκην σας κατά τας μεγάλας εκείνας ημέρας της Κρίσεως. Ιδού ο μισθός των εργατών, που εθέρισαν τα απέραντα χωράφια σας και τον οποίον σεις (αδίκως και πλεονεκτικώς) κατεκρατήσατε, κραυγάζει εναντίον σας. Και αι ομαδικαί βοαί των θεριστών, που τους αδικήσατε, έχουν φθάσει σαν επίκλησις δικαιοσύνης μέσα εις τα αυτιά του Κυρίου των Δυνάμεων. Εζήσατε με απολαύσεις και ηδονάς εις την γην και εσπαταλήσατε εις αμαρτωλάς διασκαδάσεις, σαν άσωτοι, τα αγαθά σας. Εκαλοθρέψατε και επαχύνατε τας καρδίας (και τα σώματά σας), σαν θρεφτάρια που προορίζονται διά την ημέραν της σφαγής των. (Σαν ημέρα σφαγής και ολέθρου θα ξεσπάσει εναντίον σας η δικαία κρίσις του Θεού.) Κατεδικάσατε τον αθώον, εφονεύσατε τον δίκαιον. Δεν αντιστέκεται εις την μοχθηρότητα και ασυνειδησίαν σας.» (Επιστολή Ιακώβου Ε΄1-6)
«Θα οδηγήσω υμάς εις δίκην και κρίσιν και εγώ θα είμαι ταχύς μάρτυς κατηγορίας εναντίον των μάγων, εναντίον των μοιχαλίδων, εναντίον εκείνων που ορκίζονται ψευδώς εις το όνομά μου, και εκείνων που αποστερούν την αμοιβήν του ημερομισθίου εργάτου, εναντίον αυτών που καταδυναστεύουν την χήραν και γρονθοκοπούν τους ορφανούς, όπως και εναντίον εκείνων, που διαστρέφουν την δικαίαν κρίσιν των ξένων και εκείνων οι οποίοι δεν με φοβούνται, λέγει ο Κύριος Παντοκράτωρ.» (Μαλαχίας Γ΄ 5)
«Οι κάτοικοί σου ελάμβαναν δώρα, διά να χύσουν αδίκως αίμα αθώων, έπαιρναν τόκον, ελάμβανον όσον το δυνατόν περισσότερα από τους συμπολίτας των. Έφθασες εις ολοκλήρωσιν της κακίας σου καταδυναστεύουσα τα θύματά σου, εμέ δέ με ελησμόνησες, λέγει ο Κύριος.» (Ιεζεκιήλ ΚΒ΄ 12)
«Ω σύ Ιωακείμ, βασιλεύ των Ιουδαίων, ο οποίος κτίζεις τα ανάκτορά σου με αδικίας και καταδυναστεύσεις, σύ ο οποίος εξαναγκάζεις τον πλησίον σου δωρεάν να εργάζεται διά σέ και δεν τού δίδεις τον δίκαιον μισθόν του! Έκτισες διά τον εαυτόν σου επιβλητικόν ανάκτορον, ευάερα υπερώα με ευρέα ανοίγματα παραθύρων, των οποίων η ξυλεία είναι από κέδρους και έχουν χρισθή με σμάλτον.Μήπως νομίζεις, ότι θα βασιλεύσης επί πολύ; Εφ’ όσον και σύ παροργίζεις τον Θεόν, όπως και ο πατέρας σου ο Άχαζ, σύ και οι άνθρωποί σου δεν θα χαρούν τα ανάκτορά σου και τα καλά σου· δεν θα φάγουν και δεν θα πίουν ευφραινόμενοι. Ήτο καλύτερον διά σέ να ήσο δίκαιος εις τας κρίσεις σου και να τηρής δικαιοσύνην. Οι άνθρωποι όμως παρ’ όλα αυτά δεν ήλθαν εις συναίσθησιν, δεν απέδωκαν δικαιοσύνην εις τον ταπεινόν, ούτε δικαίαν κρίσιν εις τον πτωχόν. Και αυτό έγινε, διότι σύ δεν ηθέλησες να γνωρίσης εμέ τον Θεόν σου, λέγει ο Κύριος. Ιδού, δεν είναι ευθείς και ειλικρινείς οι οφθαλμοί σου, δεν είναι καλή η καρδία σου, αλλά έχει στραφή και επιδοθή εις την πλεονεξίαν και εις το να χύνης αίμα αθώον, εις το να διαπράττης αδικήματα και να κάμνης φόνους. Διά τούτο αυτά λέγει ο Κύριος εναντίον του Ιωακείμ, υιού του Ιωσίου, ο οποίος είναι βασιλεύς των Ιουδαίων: Αλλοίμονον εις τον άνδρα αυτόν! Δεν θα τον θρηνήσουν με κοπετούς λέγοντες, ω αδελφέ! Ούτε θα κλαύσουν δι’ αυτόν λέγοντες, Αλλοίμονον Κύριε! Θα ενταφιασθή όπως ο όνος. Θα συρθή και θα ριφθή πέραν από την πύλην της Ιερουσαλήμ.» (Ιερεμίας ΚΒ΄ 13-19)
«Αλλά μή είσαι υπερβολικά απαιτητικός απέναντι ουδενός και χωρίς ορθοφροσύνην να μή πράττης τίποτε.Εάν έχης δούλον, να συμπεριφέρεσαι προς αυτόν, όπως προς τον εαυτόν σου. Διότι με το αίμα σου τον απέκτησες. Εάν έχης δούλον, να συμπεριφέρεσαι απέναντί του ως προς αδελφόν, διότι έχεις την ανάγκην του, όπως ανάγκην έχεις και της ζωής σου. Εάν τον κακομεταχειρισθής, σηκωθή δέ αυτός και φύγη, εις ποίον δρόμον θα τρέξης να τον αναζητήσης και τον εύρης;» (Σοφία Σειράχ ΛΓ΄ 30-33)
«Οι κύριοι να παρέχετε εις τους δούλους σας πάντοτε το δίκαιον και την ισοτιμίαν, (εν ονόματι της αδελφικής αγάπης, που σας συνδέει,) γνωρίζοντες ότι και σείς έχετε κύριον εις τους ουρανούς.» (Προς Κολασσαείς Δ΄ 1)
«Και οι κύριοι κατά τον αυτόν τρόπον να συμπεριφέρεσθε προς τους δούλους σας (με καλωσύνην και με αγάπην), αφίνοντες κατά μέρος τας απειλάς και τας τιμωρίας. Να γνωρίζετε δέ ότι και σείς οι ίδιοι έχετε ως εξουσιαστήν σας τον Κύριον, ο οποίος είναι εις τους ουρανούς και ο οποίος δεν μεροληπτεί χαριστικώς υπέρ κανενός, (αλλά θα αποδώση εις τον καθένα το πρέπον είτε δούλος είναι αυτός είτε ελεύθερος).» (Προς Εφεσίους ΣΤ΄ 9)
Οι μεταφράσεις είναι από την εξαίρετη απόδοση του Ιωάννη Θ. Κολιτσάρα (εκδ. Ζωής).
Επιμέλεια: VatopaidiFriend

Πηγή:http://vatopaidi.wordpress.com/

1 Μαΐ 2009

ΣΦΕΒΑ:Ανακοίνωση για την επίσκεψη Καραμανλή στην Αλβανία


Με μεγάλη έκπληξη και απορία τα μέλη της ΣΦΕΒΑ, παρακολουθήσαμε τα διαδραματισθέντα κατά την επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού κ. Κων. Καραμανλή στην Αλβανία την περασμένη Δευτέρα 27-4-2009. Κανείς βεβαίως δεν διαφωνεί με την προσπάθεια να καλλιεργηθούν σχέσεις φιλίας και συνεργασίας με τους γειτονικούς μας λαούς. Ωστόσο δεν περιμέναμε ποτέ ότι στις επαφές της, η ελληνική κυβέρνηση (μετά από αφωνία 5 ημερών) θα άφηνε εντελώς αναπάντητη τη σοβαρότατη αλβανική δικαστική πρόκληση εις βάρος του αγωνιστή προέδρου της ΟΜΟΝΟΙΑΣ και δημάρχου Χειμάρρας κ. Βασ. Μπολάνου.
Έντονη επίσης ήταν η απογοήτευση που μας εξέφρασαν πολλοί Βορειοηπειρώτες που παρακολούθησαν τον κ. Καραμανλή να αναφέρεται αόριστα σε μειονότητες, να σιωπά επί της ουσίας στα φλέγοντα θέματα που απασχολούν τους Βορειοηπειρώτες (εκπαίδευση, ελευθερία θρησκείας, ελεύθερη απογραφή, καταπάτηση περιουσιών, κ.α.), να εξισώνει για πρώτη φορά τους Έλληνες Βορειοηπειρώτες με τους αλβανούς μετανάστες στην Ελλάδα, και να εναγκαλίζεται την αλβανική πολιτική ηγεσία δίνοντας μία πλαστή εικόνα ότι διώξεις δεν υφίστανται και όλα βαίνουν καλώς στις μεταξύ μας σχέσεις. Αλήθεια, έχει ξεκαθαρίσει η επίσημη Ελλάδα ποιά περιοχή θεωρεί ως Βόρειο Ήπειρο; Αποδεχόμαστε ότι είναι μόνο οι μειονοτικές ζώνες(τα 99 χωριά του Αργυροκάστρου και των Αγίων Σαράντα) όπως δηλώνουν οι Αλβανοί, και αν όχι γιατί δεν το θέτουμε στις διμερείς συνομιλίες με τους Αλβανούς; Και δεν μπορούσε ο Έλληνας πρωθυπουργός (εφόσον τελικά πραγματοποίησε την επίσκεψη) να αφιερώσει λίγες ώρες για μία επίσκεψη στη Βόρειο Ήπειρο,στέλνοντας και τα ανάλογα μηνύματα, αλλά περιορίστηκε να συναντήσει την ηγεσία της ομογένειας (δηλ. τον υπόδικο για τους Αλβανούς κ.Β.Μπολάνο) ανεπίσημα, στο περιθώριο του προγράμματός του; Πολύ περισσότερο θλιβόμαστε αν αληθεύουν τα γραφέντα σε αλβανικές εφημερίδες ότι υπήρξε αμοιβαία υποχώρηση από δηλώσεις τόσο για τη Βόρειο Ήπειρο από την πλευρά μας, όσο και για το θέμα των Τσάμηδων από την πλευρά των Αλβανών, καθώς εξισώνονται δύο εντελώς ετεροβαρή και ανόμοια ζητήματα.. Αν πάλι όπως έγραψαν οι δημοσιογράφοι που κάλυψαν την επίσκεψη, θεωρείται επιτυχία η υπογραφή συμφωνίας για την υφαλοκρηπίδα (που έγινε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο) και τα στρατιωτικά νεκροταφεία (με την "μεγαλοψυχία" της Αλβανίας που επέτρεψε ένα επιπλέον από το ήδη υπάρχον) λυπούμαστε βαθύτατα για τους στόχους που θέτει η ελληνική διπλωματία.
Πολύ φοβούμαστε ότι με τον τρόπο αυτό όχι μόνο δεν στηρίζουμε τους αδελφούς μας αλλά αποθαρρύνονται και οι λίγοι Βορειοηπειρώτες που αγωνίζονται στις πατρογονικές τους εστίες ενάντια σε κάθε είδους πιέσεις και δυσκολίες, καθώς η Ελλάδα φαίνεται να αντιμετωπίζει το θέμα όχι ως πρωτεύον εθνικό ζήτημα, αλλά υποτονικά, μέσα στο όλο πλέγμα των σχέσεων μας με την Αλβανία.
Πηγή:http://www.sfeva.gr/2855432A.el.aspx

Oι απόψεις του ιστολογίου μπορεί να μη συμπίπτουν με τα περιεχόμενα του άρθρου

Η φωτογραφία μου
Για επικοινωνία : Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: aktinesblogspot@gmail.com