Φῶς ἀπό τό λυχνάρι τοῦ Ἁγίου Παϊσίου

Φῶς ἀπό τό λυχνάρι τοῦ Ἁγίου Παϊσίου – 1ον

Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου Διονυσίου Τάτση

1ον

  Εἶναι χρήσιμο νὰ θυμούμαστε τὶς διδαχὲς τὸν Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας καὶ νὰ ἐμπνευόμαστε ἀπ’ αὐτές. Νὰ ἀποτελοῦν ὁδηγὸ στὴν πολυκύμαντη ζωή μας καὶ φῶς στὸ πνευματικὸ σκοτάδι ποὺ μᾶς περιβάλλει.

Οἱ συνειδητοὶ χριστιανοὶ εἶναι λιγότεροι ἀπ’ ὅ,τι φανταζόμαστε. Πολλοὶ φέρουν τὸ ὄνομα χριστιανός, ἀλλὰ πόσοι τὸ τιμοῦν στὴ ζωή τους; Δὲν πρέπει νὰ μένουν στὴν καύχηση, ἀλλὰ νὰ ἀποδεικνύουν μὲ τὶς πράξεις τους τὴ Χριστιανική τους ἰδιότητα. Νὰ ἔχουν ἠθικὸ κριτήριο, πνευματικὴ εὐαισθησία καὶ σταθερὴ ἀπόφαση νὰ ζοῦν σύμφωνα μὲ τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ. Οἱ πειρασμοὶ πάντα θὰ ὑπάρχουν καὶ πρέπει νὰ ἀντιμετωπίζονται μὲ πνευματικὸ ἀγώνα καὶ ὅταν ὁδηγοῦν στὴν ἁμαρτία, νὰ μὴ λησμονοῦν ὅτι ἡ πόρτα τῆς μετανοίας εἶναι ἀνοικτή.

Οἱ διδαχὲς ποὺ ἀκολουθοῦν, σχολιασμένες τὸ κατὰ δύναμη, μποροῦν νὰ παρομοιαστοῦν ὡς ἀναμμένο κεράκι, ποὺ δὲν σβήνει, γιατί τροφοδοτεῖται ἀπὸ τὴν ἱερὴ ἐμπειρία τοῦ Ἁγίου Παϊσίου.

* * *

1. Πνευματικὴ ἐλεημοσύνη

Ὁ ἐνάρετος ἄνθρωπος κάνει πνευματικὴ ἐλεημοσύνη, παράλληλα μὲ τὴν ὑλική. Διδάσκει μὲ ταπείνωση, προσφέροντας τὴν ἐμπειρία του ἀπὸ ὅλο τὸν προσωπικό του ἀγώνα, τὴν ὁποία ἀποδίδει σὲ ἄλλους! Δὲν χρησιμοποιεῖ τὸ ἐγώ.

2. Ἀποφυγὴ ναυαγίου

Μεγάλη προσοχὴ χρειάζεται ὁ νέος μοναχὸς νὰ μὴ μπεῖ σὲ σαραβαλιασμένο καράβι, μὲ κίνδυνο τὸ ἀναπόφευκτο ναυάγιο, δηλαδὴ νὰ μὴ ἐμπιστευθεῖ Γέροντα κοσμικόφρονα.

3. Ὑπαίθριον ἀρχονταρίκι

  Παντοῦ ὑπάρχουν χῶροι γιὰ τοὺς ἐπισκέπτες. Διακρίνονται γιὰ τὴν ἄνεση, τὴν ἐπιμέλεια, τὴν ἐντυπωσιακὴ διακόσμηση -γιὰ νὰ προκαλεῖ τὰ ἐπαινετικὰ σχόλια καὶ τὴν ὑποκρισία στὶς ἐκδηλώσεις τῶν φιλοξενούντων καὶ τῶν φιλοξενουμένων. Τὰ θέματα τῶν συζητήσεων εἶναι πεζά, κοσμικά, χωρὶς πνευματικὸ περιεχόμενο. Τὰ σαλόνια τῶν κοσμικῶν καὶ τὰ ἀρχονταρίκια τῶν μοναστηριῶν ἔχουν πολλὲς ὁμοιότητες. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ μερικὲς ἐξαιρέσεις. Εἶναι τὰ ἀρχονταρίκια ἐνάρετων γερόντων, ὅπου χαίρεσαι τὴν ἁπλότητα καὶ τὴν πτωχεία τους καὶ κυρίως δέχεσαι τὶς βιωματικὲς διδαχὲς τῶν ἀρχοντάρηδων.

Ὁ Ἅγιος Παΐσιος εἶχε ὑπαίθριο ἀρχονταρίκι, μὲ μερικὰ ἄσκιστα κούτσουρα γιὰ καθίσματα, μία πέτρινη πλάκα γιὰ τραπέζι, ἕνα πεζουλάκι κολλητὸ στὴν πλευρὰ τῆς ἀσκητικῆς καλύβης καὶ πιὸ ’κεῖ, κάτω ἀπὸ τὸ δέντρο, ἕνα ξύλινο κάθισμα γιὰ τὸν ἑαυτό του. Κερνοῦσε λουκούμι καὶ νερὸ καὶ ὅταν οἱ προσκυνητὲς τὸν ρωτοῦ­σαν, ἀπαντοῦσε μὲ τὶς πειστικὲς διδαχές του!

orthodoxostypos

Φῶς ἀπό τό λυχνάρι τοῦ Ἁγίου Παϊσίου -2ον

2ον

4. Ἁπλὴ ζωή

Συμβουλὴ τοῦ Ἁγίου Παϊσίου πρὸς ὑποψήφιο κληρικό: «Νηστεία, ἀγρυπνία, προσευχή. Αὐτὰ ἄν τὰ ἐφαρμόζεις στὴ ζωή του θὰ πετύχεις πολλά. Στὴ ζωή σου νὰ εἶσαι ἁπλός. Βλέπεις τὴν καλύβη μου ποὺ εἶναι φτωχική. Νὰ ὑπάρχουν στὸ σπίτι σου μόνο τὰ ἀναγκαῖα. Τὰ πολλὰ πράγματα δὲν βοηθοῦν στὴν πνευματικὴ ζωή».

*  *  *

5. Δοξολογία, δέησις, αἴτησις

Ὁ πραγματικὸς χριστιανὸς θέλει νὰ προσεύχεται συνεχῶς. «Ἀρχίζει μὲ τὴ δοξολογία, προχωράει στὴ δέηση καὶ τὴν αἴτηση, καὶ πάλι ἀπὸ τὴν ἀρχή. Ὁ προσευχόμενος. θυμᾶται καὶ τοὺς ἀδελφούς του καὶ καθημερινὰ παρακαλεῖ τὸν Θεὸ νὰ τοὺς φωτίσει, νὰ τοὺς ἐλεήσει καὶ νὰ τοὺς κατευθύνει στὸ δρόμο τῆς σωτηρίας», λέει ὁ Ἅγιος Παΐσιος.

*  *  *

6. Ἡ θυσία τῆς ἀγάπης

Ἀγάπη θὰ πεῖ θυσία γιὰ τοὺς ἄλλους. Ἕνας ἀσκητὴς δὲν ἔχει ὑλικὰ ἀγαθά, γιὰ νὰ προσφέρει. Ἔχει ὅμως τὴν προσευχὴ γιὰ τοὺς ἀδελφούς, ποὺ μπορεῖ νὰ καλύψει τὶς ἀνάγκες τους. Ἦταν ἀποκαλυπτικὸ ἕνα σημείωμα πάνω ἀπὸ κρεμασμένο γραμματοκιβώτιο στὴν κύρια εἴσοδο τῆς καλύβης τοῦ Ἁγίου Παϊσίου: «Γράφετε τί θέλετε, ρίξετε τὸ σημείωμα στὸ κουτὶ καὶ θὰ σᾶς βοηθήσω περισσότερο μὲ τὴν προσευχὴ παρὰ μὲ τὶς πολυλογίες. Ἔτσι θὰ ἔχω χρόνο νὰ βοηθήσω περισσότερους πονεμένους. Ἐδῶ φυσικὰ ἦλθα γιὰ προσευχὴ καὶ ὄχι γιὰ νὰ κάνω τὸ δάσκαλο».

*  *  *

7. Ὄχι πολυμέριμνοι

Οἱ σύγχρονοι ἄνθρωποι ἀσχολοῦνται μὲ πολλὲς ὑποθέσεις ποὺ δὲν ἔχουν σχέση μὲ τὴ ζωή τους, ἐνῶ ἀμελοῦν γιὰ τὴν προσωπική τους πρόοδο. Γι’ αὐτὸ καὶ ἀντιμετωπίζουν πολλὰ προβλήματα καὶ ταλαιπωροῦνται… Ὁ Ἅγιος Παΐσιος λέει: «Νομίζω ὅτι ὅταν ἀσχοληθεῖ κανεὶς μὲ τὸν ἑαυτό του, ὅλα βρίσκουν τὸν κανονικό του ρυθμό. Κι αὐτὸ πρέπει νὰ κάνουμε. Ὁ διάβολος, βλέπετε, ἀνοίγει δουλειά, δίνει ἐργόχειρο στὸν καθένα».

*  *  *

8. Ἀνωφελεῖς συζητήσεις

Ἡ συζήτηση μὲ ἀνθρώπους ποὺ ἔχουν μόρφωση καὶ πτυχία δὲν εἶναι εὐχάριστη, ὅταν εἶναι ἄσχετοι μὲ τὴν πίστη στὸ Θεό. Συχνὰ δείχνουν κάποιο ἐνδιαφέρον γιὰ πνευματικὰ θέματα, τοὺς λείπει ὅμως ἡ καλὴ προαίρεση καὶ τοὺς περισσεύει ἡ ὑπερηφάνεια καὶ ὁ ἐγωϊσμός. Ὁ Ἅγιος Παΐσιος ἔλεγε σχετικά: «Ὅταν τυχαίνει καμιὰ συζήτηση γεμάτη ἐρωτήσεις ἀπὸ  ἄνθρωπους ποὺ ἔχουν ἐξωτερικὴ μόρφωση, μὲ ζαλίζουν μὲ πεντακόσιες ἐρωτήσεις καὶ μὲ πιάνει τὸ κεφάλι. Αὐτὸ εἶναι ποὺ μὲ κουράζει».

Φῶς ἀπό τό λυχνάρι τοῦ Ἁγίου Παϊσίου – 3ον

3ον

9. Ἡ ὑποκρισία καλύπτει τὴν πραγματικότητα

Οἱ ἄνθρωποι δὲν εἶναι αὐτὸ ποὺ φαίνονται. Στὴν κοινωνία χρησιμοποιοῦν τὴν ὑποκρισία καὶ τὴν εὐγένεια. Χαιρετοῦν μὲ χαμόγελο καὶ γλυκὰ λόγια γιὰ ἐντύπωση. Ὅταν ὅμως βρεθεῖς πολὺ κοντά τους καὶ ἐπικοινωνήσεις μαζί τους, τὶς πιὸ πολλὲς φορές, σὲ ἀπογοητεύουν. Ὁ Ἅγιος Παΐσιος παρομοίαζε αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους μὲ τὶς τσουκνίδες «ποὺ ἀπὸ μακριὰ φαίνονται πράσινες, δροσερές, σὰν πεδιάδα, σὰν κῆπος, μὰ ὅταν πλησιάσεις καὶ τὶς ἀγγίξεις, τότε βλέπεις τὴν ἀσχήμια τους καὶ νιώθεις τὸ κεντρί τους».

10. Ὄχι ἀπόλυτος κρίσις

Συνήθως οἱ ἄνθρωποι εὔκολα κρίνουν κι εὔκολα ἐπαινοῦν. Εἶναι ἀπόλυτοι κι ἐπίμονοι, χωρὶς νὰ ἔχουν καλὴ πληροφόρηση καὶ γνώση. Προκαλοῦν σχόλια καὶ δημιουργοῦν καταστάσεις, ποὺ καταλήγουν σὲ ὀξύτητες καὶ διενέξεις. Ὁ Ἅγιος Παΐσιος συμβουλεύει: «Στὶς κρίσεις σας πάντα νὰ βάζετε ἕνα ἐρωτηματικό. Δὲν ξέρετε τί μπορεῖ νὰ συμβαίνει».

11. Ὑπεράσπισις τῆς πίστεως

Στὶς κοινωνικὲς σχέσεις καὶ στὶς διάφορες συνομιλίες δὲν λείπει τὸ πάθος τοῦ θυμοῦ. Πολλοὶ ἄνθρωποι ὑποστηρίζουν μὲ φανατισμὸ τὶς ἀπόψεις τους καὶ ἐκτοξεύουν συχνὰ δηλητηριώδη βέλη στοὺς ἀντιφρονοῦντες. Τὴν ἴδια τακτικὴ τηροῦν καὶ ὅταν μιλοῦν γιὰ ἐκείνους ποὺ ἐνδεχομένως τοὺς κατέκριναν γιὰ συγκεκριμένες πράξεις τους ἢ τοὺς ἀδίκησαν μὲ κάποιο τρόπο. Ὅμως οἱ θυμώδεις τύποι λησμονοῦν ὅτι τὸ πάθος τους εἶναι ὀλέθριο καὶ γιὰ τοὺς ἴδιους, γι’ αὐτὸ καὶ πρέπει νὰ τὸ χαλιναγωγοῦν. Μόνο σὲ μία περίπτωση πρέπει νὰ ἐκδηλώνεται. Ὁ Ἅγιος Παΐσιος λέει: «Ὁ θυμὸς χρειάζεται, ὅταν πρόκειται νὰ ὑπερασπιστοῦμε τὴν πίστη μας καὶ ὄχι φυσικὰ τὸν ἑαυτό μας. Ὅταν βλέπουμε ὅτι πολεμεῖται ἡ πίστη μας, πρέπει νὰ θυμώνουμε. Ἂν κατηγορήσουν ἐμένα, ἔχω ὑποχρέωση νὰ τὸ δεχτῶ. Ἂν ὅμως κατηγορήσουν ἢ πολεμήσουν τὴν Ὀρθοδοξία, χρειάζεται νὰ θυμώσω».

12. Ἡ δοξολογία ἀλλάζει τὰ πράγματα

Οἱ ἀσθένειες ταλαιπωροῦν τοὺς ἀνθρώπους. Περισσότερο ὑποφέρουν οἱ κοσμικοὶ ποὺ δὲν ἔχουν πνευματικὰ βιώματα καὶ τὶς βλέπουν ὡς ἄδικο μαστίγωμα, ποὺ δὲν μποροῦν νὰ βροῦν τὴν αἰτία. Ὁ Ἅγιος Παΐσιος, σὲ ἐρώτηση ἄν ἡ ἀσθένεια εἶναι σταύρωση, εἶπε: «Ὅταν μπαίνει στὴ μέση ἡ δοξολογία, ὅλα τὰ πράγματα ἀλλάζουν».