«Αύτη ημέρα Κυρίου, αγαλλιάσθε λαοί. Ιδού γαρ του φωτός ο νυμφών και η βίβλος του λόγου της ζωής εκ γαστρός προελήλυθε».

«Αύτη ημέρα Κυρίου, αγαλλιάσθε λαοί. Ιδού γαρ του φωτός ο νυμφών και η     

βίβλος του λόγου της ζωής εκ γαστρός προελήλυθε».

Αρχ. Παύλου Δημητρακοπούλου

Θεολόγου- συγγραφέως

Εν Θεσσαλονίκη τη 7η Σεπτεμβρίου 2026

    Εορτάζει και πανηγυρίζει, αγαπητοί μου αδελφοί, σήμερα η αγία μας Εκκλησία την χαρμόσυνη και πανευφρόσυνη εορτή και πανήγυρη της γεννήσεως της μητρός του Κυρίου μας και μητέρας όλων μας, της Θεοτόκου Μαρίας. Ανέτειλε στον κόσμο αυτόν εκείνη, που με την σειρά της έφερε τον κόσμο τον ήλιο της δικαιοσύνης Χριστόν. Με την έλευσή της ο Θεός προαναγγέλει τα προοίμια της σωτηρίας του γένους των ανθρώπων.

    Προκειμένου ο Θεός να πραγματοποιήσει το προαιώνιο σχέδιο της ενσάρκου θείας οικονομίας του έπρεπε να έρθει στον κόσμο το κατάλληλο εκείνο σκεύος της εκλογής, που θα αποτελούσε το άξιο κατοικητήριο και ναό της Θεότητός του. Το μέσο δηλαδή εκείνο, διά του οποίου θα εδανίζετο την ανθρώπινη φύση. Και η μόνη αξία για να δεχθεί μέσα της το πυρ της θεότητος, η μόνη αξία για να αποτελέσει την κλίμακα από την οποία θα κατέβαινε ο Θεός στη γή, ήταν η Θεοτόκος. Αφού λοιπόν ο Θεός κατασκεύασε πρώτα τον έμψυχο αυτόν ουρανό τον λογικό παράδεισο, τον θρόνον της Θεότητός του, την μακαρία Παρθένο, τότε ήρθε το πλήρωμα του χρόνου, για να κατέβει στη γη, να προσλάβει την φύση μας μέσω της Θεοτόκου και να συναναστραφεί ως άνθρωπος ανάμεσα στους ανθρώπους.

    Όπως όλα τα γεγονότα της ζωής της, έτσι και ο τρόπος της γεννήσεώς της ήταν υπερφυσικός και πέρα από τους νόμους της φύσεως. Οι γονείς της, Ιωακείμ και Άννα, δίκαιοι και ευσεβείς και ενάρετοι, ήταν ήδη περασμένης ηλικίας και δεν είχαν τέκνο. Επί πλέον η Άννα ήταν στείρα και η τεκνογονία ήταν αδύνατη και λόγω ηλικίας και λόγω στειρώσεως. Ωστόσο παρά το προχωρημένο της ηλικίας των δεν  έπαυαν να  παρακαλούν τον Θεόν με θερμές προσευχές να τους δώσει ο Θεός τέκνο και να πάρει από πάνω τους το όνειδος της ατεκνίας. Υποσχέθηκαν δε ότι αν φέρουν στον κόσμο παιδί, να το προσφέρουν ως αφιέρωμα σ’ Εκείνον.

    Κατά τον άγιο Γρηγόριο Παλαμά οι γονείς της Θεοτόκου «περίλυποι από τις προσβολές, αφού εθυμήθηκαν τον Αβραάμ και την Σάρα και όλους τους άλλους, που εδοκίμασαν την λύπη για την ατεκνία…απεφάσισαν να καταφύγουν και αυτοί στη παράκληση προς τον Θεόν. Και ο μεν σώφρων Ιωακείμ αναχωρεί προς την έρημο, κατοικεί σ’ αυτήν και τηρεί νηστεία, αναπέμποντας προς τον Θεόν προσευχή να γίνει πατέρας. Και δεν σταμάτησε την δέηση, ούτε επέστρεψε από εκεί, πριν δεχθεί την βεβαίωση περί της αποδοχής του αιτήματός του από τον Θεόν. Η δε ομόφρων με αυτόν Άννα κλείνεται σ’ ένα γειτονικό κήπο και με πονεμένη καρδιά βοά προς τον Κύριο: ‘εισάκουσέ με Θεέ των πατέρων μου και ευλόγησέ με όπως ευλόγησες την μήτρα της Σάρας’».  Πράγματι ο Θεός άκουσε τις προσευχές τους και όταν ήρθε το πλήρωμα του χρόνου, έστειλε άγγελο, καθ’ όν χρόνον εκείνοι προσηύχοντο, για να τους αναγγείλει το χαρμόσυνο γεγονός. Και τους έδωσε κόρη «την θαυμασιωτάτην από όλες τις θαυμάσιες που φάνηκαν ανέκαθεν», κατά τον άγιο Γρηγόριο Παλαμά, «το κειμήλιον της Οικουμένης», κατά την έκφραση του αγίου Κυρίλλου Αλεξανδρείας, την γεννήτρια του δημιουργού των όλων, την «του πεσόντος Αδάμ ανάκλησιν και των δακρύων της Εύας την λύτρωσιν», αυτήν που έκαμε τη γη ουρανό και τον Υιόν του Θεού άνθρωπον, τους δε ανθρώπους υιούς του Θεού κατά Χάριν. 

    Όταν δε η Παναγία έφθασε σε ηλικία τριών ετών, οι γονείς της την προσέφεραν σύμφωνα με την υπόσχεσή τους ως αφιέρωμα στον Θεόν, για να κατοικεί εκεί μέσα στα Άγια των Αγίων του ναού του Σολομώντος, δηλαδή στον πιο ιερό και άγιο τόπο του ναού. Εκεί υπήρχε η κιβωτός της Διαθήκης, μέσα στην οποία εφυλάσσοντο οι πλάκες του νόμου, η στάμνος με το μάννα και η ράβδος του Ααρών, η βλαστήσασα. Στον χώρο αυτόν δεν επιτρεπόταν να εισέλθει κανείς, ούτε οι ιερείς, αλλά μόνον ο Αρχιερέας μια φορά τον χρόνο, την ημέρα του εξιλασμού και αφού προηγουμένως προσέφερε θυσίες για τον εαυτό του και για τον λαό. Μέσα, λοιπόν, σ’ αυτόν τον άγιο χώρο έζησε τα νεανικά της χρόνια η Θεοτόκος, τρεφομένη διά χειρός αγγέλου. Και ήταν η μόνη αξία να κατοικεί μέσα σ’ αυτόν τον χώρο εξ’ αιτίας της υπερβολικής καθαρότητος της ψυχής και του σώματός της. Χάρις στην άγρυπνη προσοχή και τον συνεχή αγώνα της δεν επέτρεψε ούτε την παραμικρή αμαρτία να μολύνει την καθαρότατη και πανάμωμη ψυχή της.

    Αν και έζησε μέσα στον κατακλυσμό της αμαρτίας του κόσμου, εν τούτοις έμεινε αβλαβής και ακεραία και αμόλυντος από το φθοροποιό δηλητήριο της αμαρτίας. Αν και έζησε στη γη η ζωή της ήταν αγγελική. Η καρδιά της ήταν εξ’ ολοκλήρου στραμμένη προς τον Θεό και το θέλημά του. Και καθώς αυξανόταν κατά την σωματική ηλικία, έτσι πάλι προόδευε συνεχώς και καρποφορούσε σε κάθε αρετή, ώστε να κάμει κτήμα της όλες τις αρετές στον ύψιστο βαθμό και να μην υστερεί σε τίποτε. Το κάλος και η ωραιότητα της ψυχής της ξεπερνούσε κάθε άλλο κτίσμα, νοητό και αισθητό.

    Και το θαυμαστότερο από όλα είναι, ότι η Παναγία έφθασε με την βοήθεια της θείας Χάριτος στην υψηλότατη αυτή κορυφή της αγιότητος και καθαρότητος, ενώ έζησε στην περίοδο της προ Χριστού εποχής. Σε μια δηλαδή εποχή, στην οποία δεν προηγήθηκε η απολυτρωτική θυσία του Υιού της και δεν είχαν δοθεί ακόμη οι άφθονες δωρεές και τα χαρίσματα του αγίου Πνεύματος. Ούτε πάλι ήρθε στον κόσμο πριν από την πτώση του Αδάμ, όπου δεν υπήρχε αμαρτία στον κόσμο και ο άνθρωπος είχε έμφυτη την κλίση προς το αγαθό και μπορούσε να αποκρούσει κάθε προσβολή του πονηρού. Έτσι όταν έφθασε στην κατάλληλη ηλικία και ήρθε η ώρα να κυοφορήσει μέσα της τον Υιό του Θεού, ήταν ξένη και αμέτοχη και προς την παραμικρή αμαρτία. Γι’ αυτό άλλωστε και ο αρχάγγελος Γαβριήλ της απηύθυνε τον χαρμόσυνο χαιρετισμό: «Χαίρε κεχαριτωμένη Μαρία ο Κύριος μετά σου», που είναι το αντίθετο της λύπης της πρώτης κατάρας της Εύας. Ο αρχάγγελος προαναγγέλλει στην παρθένο, ότι από αυτήν θα σαρκωθεί και θα γεννηθεί ο Υιός του Θεού, χωρίς να κάνει κανένα λόγο για κάθαρση της ψυχής της από αμαρτίες και πνευματική προετοιμασία, πράγμα που σημαίνει ότι η Θεοτόκος ήταν έτοιμη να δεχθεί μέσα της, ως καθαρότατος ναός, τον Υιόν του Θεού.

    Βλέποντας λοιπόν και εμείς, αδελφοί μου, όλα αυτά τα μεγαλεία της και τον πλούτο των αρετών της, ας φροντίσουμε να την μιμηθούμε κατά δύναμιν. Ας αγωνιστούμε, να καθαρίσουμε την ψυχή μας από κάθε μολυσμό σαρκός και πνεύματος. Ας ζητήσουμε τις πρεσβείες της και την βοήθειά της στον αγώνα μας, διότι είναι η κοινή μητέρα όλων μας. Επειδή εκείνη είναι ευσπλαγχνική και ποθεί την σωτηρία μας, σπεύδει να μας βοηθήσει, όταν την επικαλούμαστε με πόθο. Εκείνο που ζητάει από μας είναι να μετανοούμε συνεχώς και να αγωνιζόμαστε να τηρούμε τις εντολές του Υιού της, όπως τις εφύλαξε και εκείνη όταν ζούσε στον κόσμο αυτό. Εύχομαι η Χάρις και οι δωρεές της να είναι με όλους μας. Αμήν.