Σταθερότης εἰς τάς ἐμπειρίας τῶν Ἁγίων

 

Σταθερότης εἰς τάς ἐμπειρίας τῶν Ἁγίων

Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου π. Διονυσίου Τάτση

  Πολλοὶ χριστιανοὶ ἔχουν γνώσεις γιὰ τὸν Σωτήρα Χριστό, γιὰ τίς ἐντολές του, γιὰ τίς ὑποχρεώσεις ποὺ ἀπορρέουν ἀπ᾽ αὐτές, γιὰ τὸν τρόπο τῆς πνευματικῆς ζωῆς, γιὰ τοὺς βίους τῶν ἁγίων κ.λπ. Ἱκανοποιοῦνται καὶ χαίρονται γιὰ ὅσα γνωρίζουν. Ὅμως οἱ γνώσεις αὐτές δοκιμάζονται ἀπὸ τὴν ἐπήρεια τῶν παθῶν ποὺ φωλιάζουν μέσα τους. Εἶναι γνώσεις ἀσταθεῖς, γιατὶ ποτὲ δὲν ἐφαρμόστηκαν καὶ δὲν ὑπάρχει ἡ ἀναγκαία ἐγρήγορση.

  Ὁ ἅγιος Ἰουστῖνος Πόποβιτς παρομοιάζει τίς γνώσεις μὲ μικρὸ νησὶ στὸν ὠκεανὸ τῆς ἀνθρώπινης ὕπαρξης, τὸ ὁποῖο συχνὰ πλημμυρίζει ἀπὸ τὰ ὀργισμένα κύματα. Τὰ πάθη δηλαδή, ἐπηρεάζουν τίς γνώσεις τοῦ ἀνθρώπου καὶ ἀποδεικνύεται ὅτι εἶναι ρηχές, χωρὶς βαθιὲς ρίζες. «Γιὰ παράδειγμα τὸ πάθος τοῦ θυμοῦ, πρὸς στιγμὴν θολώνει αὐτὴ τὴν ἐλάχιστη γνώση μέσα στὸν ἄνθρωπο, τὸ ἴδιο καὶ τὸ πάθος τῆς φιλαργυρίας, τῆς φιληδονίας, τοῦ φθόνου, τῆς γαστριμαργίας κ.ἄ.».

  Τὰ πάθη εἶναι ἀντίθετα μὲ τίς ἐντολὲς τοῦ Θεοῦ, τίς ὁποῖες οἱ ἄνθρωποι γνωρίζουν ἐπιφανειακά, γι᾽ αὐτὸ καὶ ἐπηρεάζονται εὔκολα. Ἀντίθετα οἱ ἅγιοι – ποὺ πρέπει νὰ εἶναι τὸ φωτεινὸ παράδειγμα γιὰ τοὺς ἀγωνιζόμενους χριστιανούς – εἶχαν διευρύνει τίς γνώσεις τους γιὰ τὸ μυστήριο τῆς σωτηρίας μέσῳ τοῦ Χριστοῦ καὶ εἶχαν ἀποκτήσει πνευματικὲς ρίζες καὶ καταπολεμοῦσαν εὔκολα τὰ πάθη τους. Βρίσκονταν σὲ συνεχῆ νήψη ψυχῆς καὶ καρδίας καὶ γι᾽ αὐτὸ ποτὲ δὲν εἶχαν ἀνάπαυση στὸν ἀγώνα τους, ἐπισημαίνει ὁ ἅγιος Ἰουστῖνος. Προέτρεπε δὲ τοὺς χριστιανοὺς νὰ μελετοῦν τοὺς βίους τῶν ἁγίων, γιατὶ εἶναι «τὰ δόγματα μεταφρασμένα σὲ ζωή». Καὶ στὴν ἐρώτηση τί εἶναι τὰ δόγματα, ἀπαντοῦσε ὅτι «εἶναι οἱ βίοι τῶν ἁγίων στὴν πράξη».

  Τὸ φαινόμενο αὐτὸ ποὺ σχολιάζουμε τὸ συναντοῦμε καὶ σὲ κληρικοὺς καὶ γνωστοὺς θεολόγους. Εἶναι λαμπεροὶ στὴ θεωρία καὶ τὴ θεολογικὴ ἀνάλυση, ἀλλὰ τὰ κεράκια τῆς σοφίας τους τὰ σβήνει ὁ σφοδρὸς ἄνεμος τῶν παθῶν τους. Στὸν προφορικὸ καὶ γραπτό τους λόγο εἶναι ἄριστοι, στὴν πράξη ὅμως ὑστεροῦν τόσο πολύ, ποὺ σκανδαλίζουν ὅσους τοὺς γνωρίζουν καὶ ἐπικοινωνοῦν μαζί τους.Τὴν πτώση αὐτὴ τὴν φοβόταν ὁ ἅγιος Ἰουστῖνος, γι᾽ αὐτὸ καὶ παρακαλοῦσε τὰ πνευματικά του τέκνα κι ἐκείνους ποὺ τὸν παρακολουθοῦσαν στὰ ὅσα ἔλεγε καὶ ἔγραφε, νὰ προσεύχονται γι᾽ αὐτὸν γιὰ νὰ μὴ ἁμαρτήσει ποτὲ μὲ τὴ διάνοιά του. Ἔλεγε μὲ ἐξομολογητικὸ τρόπο: «Ἐγὼ πασχίζω πάντοτε νὰ ἐπιβεβαιώνω τίς σκέψεις μου στὰ γραπτὰ τῶν ἁγίων Πατέρων. Παρακαλῶ λοιπὸν κι ἐσᾶς, ὅσα λαμβάνετε ἀπὸ ἐμένα, νὰ τὰ ἐπαληθεύετε μ᾽ αὐτήν τή σταθερότητα ἐπάνω στοὺς ἁγίους Πατέρες, μὴ τυχὸν καὶ ἡ ψυχή μου ἁμαρτήσει μὲ τὴ διάνοια, μὴ προσκολληθεῖ ἡ διάνοιά μου σὲ κάποιο ἁμάρτημα καὶ ἁμαρτήσει στὸ ἱερὸ μυστήριο τῆς Ἁγίας Τριάδος. Γι᾽ αὐτό, μὴ πάψετε νὰ εὔχεσθε γιὰ μένα ὥστε πάντοτε ὁ νοῦς μου νὰ εἶναι ἕνας χαρούμενος δοῦλος τῆς ἁγίας ταπεινοφροσύνης καὶ τῆς ἱερῆς προσευχῆς, τῆς ἀδιάλειπτης καὶ ἀκούραστης».

orthodoxostypos