Κυριακή Β΄ Λουκά -«...πλήν ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν».

 

ΚΥΡΙΑΚΗ Β’ ΛΟΥΚΑ

ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΗΝΑ

«...πλήν ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν».

Ἀδελφοί, νά ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς σας καί νά τούς εὐεργετεῖτε, χωρίς νά ἐλπίζετε τίποτε ὡς ἀνταπόδοσιν ἀπό αὐτούς. Μιμεῖται τόν Θεόν ἐκεῖνος πού εὐεργετεῖ τούς ἐχθρούς του, ἔστω κι ἄν μένουν ἀδιόρθωτοι. Ὅπως ὁ Κύριος Ἰησοῦς, ἔτσι καί οἱ περισσότεροι Ἅγιοι καί μεγάλοι σοφοί πού κατεῖχαν τήν θεανθρώπινη φιλοσοφία, σπουδαῖοι ἄνθρωποι, προσεύχονταν γιά τούς ἐχθρούς. Αὐτούς νά μιμηθοῦμε κι ἐμεῖς, ἁγία γερόντισσα,  γιά νά ἔχουμε μεγάλο μισθό εἰς τούς οὐρανούς.

Ἀποτελεῖ ἐξακριβωμένη ἀλήθεια ὅτι ἡ θεανθρώπινη φιλοσοφία βρίσκεται ὁλόκληρη στόν θεανθρώπινο βίο. Ὅποιος διάγει τέτοιον βίο, αὐτός κατέχει αὐτήν τήν ὀρθόδοξον φιλοσοφίαν. Ὡς ἐκ τούτου, ὁ κάθε χριστιανός εἶναι χάρη στήν κλήση του φιλόσοφος, ἐφ’ ὅσον, ζῶντας στό θεανθρώπινο σῶμα τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, κατά τό μέτρο τῆς πίστεως, τῆς ἀγάπης καί τῆς προσηλώσεώς του στίς ἀρετές, βιώνει  τήν ἐντολή «...πλήν ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν», μέ τόν τρόπο πού ἔζησε καί βίωσε ἐδῶ στή γῆ ὁ σαρκωθείς Θεός καί Κύριος.

Τό ἀναπάντητο ἐρώτημα τῆς ἀνθρώπινης διάνοιας «τί ἐστιν ἀλήθεια»[1], ὁ Χριστός τό ἔλυσε συγκεκριμένα καί ρεαλιστικά. Κατέδειξε καί ἀπέδειξε ὅτι στό Πρόσωπό Του ἔχει ἐνσαρκωθεῖ καί προσωποποιηθεῖ ὅλη ἡ θεία Δικαιοσύνη, Ἀλήθεια, Ἀγάπη. Κατά συνέπεια, βασική ἀρχή τῆς «κατά Χριστόν» φιλοσοφίας εἶναι ἡ ἐξῆς: ὁ Θεάνθρωπος Ἰησοῦς εἶναι τό μέτρον πάντων τῶν ὄντων καί τῶν πραγμάτων. Ὁ Θεάνθρωπος εἶναι πάντοτε παρών καί προσέφερε τόν ἴδιο Του τόν Ἑαυτό, ἥτοι τήν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν, τῆς Ὁποίας Αὐτός, ἡ Δευτέρα Ὑπόστασις  τῆς Ὑπεραγίας Τριάδος, εἶναι ἡ Κεφαλή, καί ἡ ἐντολή τοῦ: «ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν», αἰώνιος.

Μέ τόν Χριστό, οἱ χριστιανοί ἀποκτοῦν ἐπίγνωση τοῦ τί εἶναι ὁ ἀληθινός Τριαδικός Θεός, τί εἶναι ὁ πραγματικός ἄνθρωπος, τί εἶναι ὁ πραγματικός κόσμος. Ἀγαπῶντας τούς ἐχθρούς-τούς μισοῦντας, τελεσιουργεῖται μέσα στόν ἄδυτο χῶρο τῆς ψυχῆς τοῦ καθενός, τό μυστήριον τῆς Βασιλείας, γνωστό μόνον στόν Θεόν καί σ’ αὐτούς πού δέχονται τήν εὐεργετική αὔρα τῆς θείας Ἐνεργείας. Αὐτά, ἐν τούτοις, δέν λέγονται καί δέν γράφονται· ὅμως ἐνίοτε βλέπουμε σέ ἀνθρώπους συγκλονιστικές ἀλλαγές· ἄνθρωποι πού μοιάζουν νά ἔχουν φτάσει στό βάθος τῆς ἀβύσσου, νά μεταβάλλονται μέ τήν ἀγάπη στούς ἐχθρούς σέ τέκνα Φωτός καί μετανοίας.

Συνεπῶς ἐκεῖνος πού ἀγαπᾶ μέ ὅλη του τήν ψυχή αὐτούς πού τόν ὑβρίζουν ἤ τόν ἀδικοῦν καί τοῦ στεροῦν τά πράγματά του καί προσεύχεται γι’ αὐτούς, ἀνεβαίνει σέ λίγο καιρό σέ ὑψηλό βαθμό πνευματικῆς προκοπῆς. Γιατί, ὅταν αὐτό γίνεται μέ αἴσθηση τῆς καρδιᾶς, κατεβάζει τόν ἄνθρωπο σέ ἄβυσσο ταπεινώσεως καί σέ πηγές δακρύων καί ἀνεβάζει στόν οὐρανό τῆς ἀπάθειας-ἀκακίας τόν νοῦ καί τόν κάνει θεωρητικό, μέ γεύση αἰώνιας ἀγαθότητος καί πρωτόκτιστου κάλλους.

Φρονοῦμε, χριστιανοί μου, ὅτι ἡ εἰλικρινής καί τελεία πρός τόν πλησίον ἀγάπη, κυρίως πρός τούς ἀδικοῦντας, ἀποκτᾶται μέ τήν τήρηση τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ. Μέ τήν τήρηση τῆς ἐντολῆς «...ἀγαπᾶτε τούς ἐχθρούς ὑμῶν...», συνυπάρχει ἡ ἀπάθεια. Ἐκεῖνοι πού δέν ἀγαποῦν τούς ἀδελφούς των, κυρίως τούς ἀδικοῦντας, δέν εἶναι δυνατόν νά ἔχουν ἀγάπη πρός τόν Θεόν ἤ νά ἀπολαύσουν τήν Χάρη καί κηδεμονία πού προέρχεται ἀπό τόν Ἰησοῦν Χριστόν, τόν Θεόν ἡμῶν.

Ἄς φοβηθοῦμε ἀδελφοί καί ἄς κάνουμε τό πᾶν γιά νά μή φανοῦμε ἔξω ἀπό τήν ἀγάπη πρός τόν Θεό καί ἄσπλαχνοι πρός τούς ἐπηρεάζοντας ἀδελφούς μας. «Διότι αὐτός πού δέν ἀγαπᾶ τόν ἀδελφόν πού τόν εἶδε, πῶς θά  ἀγαπήσει τόν Θεόν πού δέν Τόν εἶδε»;[2] Αὐτός δέ, πού δέν ἀγαπᾶ τόν Θεόν, πῶς θά συνυπάρξει μέ τόν Χριστό; Καί αὐτός πού δέν συνυπάρχει μέ τόν Θεάνθρωπο Σωτῆρα, στό τέλος, θά ἀπομακρυνθεῖ ἀπ’ Αὐτόν· καί ἐκεῖνος πού ἀπομακρύνεται ἀπό τόν Κύριον Ἰησοῦν, ὁπωσδήποτε θά πέσει στή γέενα τοῦ πυρός τοῦ αἰωνίου.

Ἀλλά ἐμεῖς, ἁγία γερόντισσα,  ἄς ἐπιδείξουμε ἔργα ἀγάπης, πρός τούς ἀδελφούς μας ἐν Χριστῷ· ἐλεῶντας τούς ὑβρίζοντας καί ἐπηρεάζοντας ἡμᾶς καί, εἰ δυνατόν, ἐπιστρέφοντας στόν Χριστόν καί στίς ἐντολές Του, τούς πλανεμένους.

Θυμίσου, χριστιανέ, ὅτι ὁ Χριστός πέθανε στόν Σταυρόν ὅχι ὑπέρ τῶν δικαίων, ἀλλά ὑπέρ τῶν ἁμαρτωλῶν καί βλέπε πόσο μεγάλο εἶναι αὐτό στά μάτια τοῦ Θεοῦ, δηλαδή τό νά λυπᾶται κάποιος γιά τούς ἁμαρτωλούς καί πονηρούς καί νά εὐεργετεῖ τούς ἐχθρούς περισσότερο ἀπό τούς δικαίους. Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος ἐπισημαίνει ὅτι αὐτό εἶναι ἄξιο θαυμασμοῦ[3].

Ὁ Τριαδικός Θεός καί ὁ Σωτῆρας Ἰησοῦς Χριστός παρευρίσκεται σέ κάθε ψυχή πού ἔχει λύπη καί πόνο γιά τούς ἐπηρεάζοντας καί ὑβρίζοντας καί πού μέ θλίψη καί δάκρυα προσεύχεται γι’ αὐτούς καί Τόν ἱκετεύει. Τό Πανάγιον Αἷμα τοῦ Θεανθρώπου Χριστοῦ εἶναι ἡ καινή δημιουργός καί πανεποιός δύναμις. Αὐτή εἶναι πού, πρῶτα ἀπ’ ὅλα, συμφιλίωσε τόν Θεό μέ τόν ἄνθρωπο· τόν ἄνθρωπο μέ τόν συνάνθρωπο.

Τέλος, ὅταν κάποιος σέ ἐχθρεύεται καί σέ ἀντιπαθεῖ, νά μή στραφεῖς ἐναντίον του, ἀλλά ἐναντίον τοῦ ψεύστη καί ἀνθρωποκτόνου καί κακούργου δαίμονα συντρίβοντάς τον, μέ τό νά σπλαχνισθεῖς τόν ἀδελφό σου.

Ἀμήν. Γένοιτο Κύριε Ἰησοῦ.

---

[1] (Ἰωάν. 18, 38)

[2] (Ἰωάν. 4, 20)

[3] (Ρωμ.5, 6-8)