Κυριακή των Αγίων Πατέρων της Α΄ Οικουμενικής Συνόδου

 

ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ Α’ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ

ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΗΝΑ

«Ὅτι τά ρήματα ἅ δέδωκάς μοι δέδωκα αὐτοῖς,… καί ἐπίστευσαν ὅτι σύ με ἀπέστειλας».

Παρέδωκα μέ τήν διδασκαλία μου εἰς τούς Ἁγίους Ἀποστόλους, τούς ὁποίους μοῦ ἔδωκες, τήν θείαν Ἀποκάλυψιν· ὅτι ἐγεννήθην καί ἐβγῆκα ἀπό τούς κόλπους Σου καί ἐπίστευσαν ὅτι σύ μέ ἀπέστειλας εἰς τόν κόσμον διά τῆς τῶν πάντων σωτηρίας.

Ἐν τούτοις, ὅπου Ἐγώ ἀντικαθίσταμαι μέ οἱονδήποτε ἄνθρωπον, ἔστω καί ἑκατό φορές ἀλάθητον, ἐκεῖ ἀποκόπτεται ἡ Ἐκκλησία ἀπό τήν θεανθρώπινη κεφαλή της, τόν Μεσσία καί ἐξαφανίζεται. Ἐξαφανίζεται ἡ θεανθρώπινη Ἀποστολική Ἱεραρχία καί συνεπῶς, ἡ ἴδια ἡ Ἀποστολική διαδοχή. Ἡ Ἐκκλησιαστική Ἱεραρχία, ἕλκει τήν καταγωγή της ἀπό τόν Ἴδιο, τόν Κύριο Ἰησοῦ Χριστό καί τό Ἅγιον Πνεῦμα, τό Ὁποῖο, κατῆλθε στούς Ἀποστόλους.

Ἔκτοτε ἡ Ἐκκλησιαστική Ἱεραρχία παρατείνεται ἀδιάκοπα στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, μέσῳ τῆς χειροτονίας, κατά τό ἱερό μυστήριο τῆς Ἱερωσύνης. Ὑποσχόμενος στούς Ἀποστόλους ὅτι θά εἶναι μαζί τους «πάσας τάς ἡμέρας ἕως τῆς συντελείας τῶν αἰώνων»[1], ὁ Σωτῆρας ἐξαγγέλει τό ὅτι ἡ διακονία τῶν Ἀποστόλων θά συνεχιστεῖ καί μετά ἀπό τούς Ἴδιους, διά τῆς Ἀποστολικῆς διαδοχῆς, ἕως τό τέλος τοῦ κόσμου.

Ἔχοντας ἐξουσιοδοτηθεῖ ἀπό τόν Ἴδιο τόν Σωτῆρα Χριστό, νά μεταδίδουν τήν ἱεραρχική ἐξουσία στούς διαδόχους τους, διά τῆς χειροτονίας, οἱ Ἀπόστολοι ὥρισαν τούς διαδόχους τους, Ἀποστολικούς Πατέρας· στή συνέχεια ἐκεῖνοι, τούς Ἁγίους Πατέρας τούς συγκροτήσαντας τάς Οἰκουμενικάς Συνόδους μέ ἐντολή νά φυλάσσουν ἀκεραῖαν τήν Ὀρθόδοξον πίστιν καί Παράδοσιν καί  νά τελοῦν τό αἰώνιο διακόνημα τῆς σωτηρίας. «Τήν ἀπ’ αἰῶνος, κεκαλυμμένην Χριστέ, σοφίαν μυσταγωγῶν, ἔδειξας ὁμοῦ, πᾶσι τοῖς Ἀποστόλοις, Σωτήρ ἐπί τοῦ δείπνου· ἥν ταῖς Ἐκκλησίαις, παρέδωκαν οἱ θεοφόροι»[2].

Γιά νά διαφυλαχθεῖ ἡ θεόσδοτη ἐξουσία στήν Ἐκκλησία, οἱ Ἀπόστολοι ἔδιναν λεπτομερεῖς ὁδηγίες γιά τό «…πῶς δεῖ ἐν οἴκῳ Θεοῦ ἀναστρέφεσθαι, ἥτις ἐστίν ἐκκλησία Θεοῦ ζῶντος, στῦλος καί ἐδραίωμα τῆς ἀληθείας»[3].

Στήν Ἐκκλησία τοῦ Θεανθρώπου Χριστοῦ, τήν μεγαλύτερη καί ὑψηλότερη ἐξουσία,  μετά τούς ἁγίους Ἀποστόλους, κατέχουν οἱ Οἰκουμενικές Σύνοδοι. Οἱ ἀποφάσεις τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων, ὅπως καί τῆς Α’ Οἰκουμενικῆς πού ἑορτάζουμε σήμερα, εἶναι δεσμευτικές γιά ὅλους τούς χριστιανούς, ὅλων τῶν ἐποχῶν.

Ὁ Χριστός, σύμφωνα μέ τή θεία Ἀποκάλυψη, εἶναι ὁ ἐνανθρωπήσας Υἱός τοῦ Θεοῦ· καί οἱ πιστοί, μέλη τοῦ παναγίου σώματός Του. Τό ὅτι δέ εἴμαστε ὅλοι ἕνα σῶμα ἐν Χριστῷ, θά τό ἐπιβεβαιώσει καί αὐτό ὁ Ἀπόστολος Παῦλος, λέγοντας: «Ἐσεῖς εἴστε σῶμα Χριστοῦ καί μέλη ἐκ μέρους»[4].

Ἕνα λοιπόν εἶναι γιά μᾶς ἀδελφοί μου τό λουτρό τῆς παλιγγενεσίας καί θεογενεσίας· μία πίστις, μία ἐλπίς, ἕνας Θεός ἐπάνω σέ ὅλους καί διά μέσῳ ὅλων καί σέ ὅλους μας, πού μέ ἀγάπη μᾶς συγκεντρώνει δίπλα Του, καί μᾶς καθιστᾶ μέλη ἀλλήλων καί αὐτοῦ τοῦ Ἰδίου.

Ἡ Ἁγία Α’ Οἰκουμενική Σύνοδος, ἐκήρυξε ὅτι: ὁ Πατήρ καί ὁ Υἱός καί τό Ἅγιο Πνεῦμα εἶναι ξεχωριστά πρόσωπα τῆς μιᾶς Θεότητος. Ἡ παραφροσύνη τοῦ Ἀρείου καί τῶν ὁμοίων του, λέγει ὅτι ἡ οὑσία τοῦ Θεοῦ καθορᾶται νοουμένη διά τῶν κτισμάτων. Οἱ θεῖοι Πατέρες ὀρθοδόξως λέγουν ὅτι ὁ Θεός εἶναι ἄγνωστος στήν οὐσία, γνωστός ὅμως στίς ἄκτιστες Ἐνέργειες. Ἔτσι ἕνας ἄκτιστος Θεός ὑπάρχει σέ μία ἄκτιστη θεότητα, διότι δέν εἶναι ἄκτιστος μόνο ὡς πρός τήν οὐσία, ἀλλά καί  ὡς πρός ὅσα ὑπάρχουν γύρω ἀπό τήν οὐσία, δηλαδή, ὡς πρός τίς θεῖες ἐνέργειες, τίς ὁποῖες οἱ αἱρετικοί θεωροῦν κτίσματα.

Οἱ θεολόγοι Πατέρες μᾶς λέγουν ὅτι ἡ ἄκτιστος φύσις, χαρακτηρίζεται ἀπό τήν ἄκτιστον ἐνέργειαν. Ἄν λοιπόν συμβεῖ, ἡ θεία φύσις νά μήν ἔχει ἐνέργεια διαφορετική ἀπό τόν ἑαυτό της, ἄκτιστη κι αὐτή, γνωστή σ’ ἐμᾶς ἀπό τά ἐνεργήματα καί ἐκείνη εἶναι ἐγκατεστημένη, μέ τέτοιο τρόπο πού δέν μπορεῖ κανένας να τό ἀντιληφθεῖ, πῶς θά μάθει κανείς κάποτε ὅτι ὑπάρχει κάποια ἄκτιστη φύσις πού δέν μπορεῖ νά γίνει γνωστή μόνη της, γνωρίζεται ὅμως ἀπό ἐκεῖνα πού βρίσκονται γύρω ἀπό αὐτήν, μεταξύ τῶν ὁποίων, κατά τόν Μέγαν Ἀθανάσιον, εἶναι καί ἡ δύναμις καί ἡ ἐνέργεια αὐτῆς;

Δόξα τῷ ἐνανθρωπήσαντι Υἱῷ καί Λόγῳ ὅτι ἐκεῖνος ἐξηγήσατο. Ὑπάρχει ἡ θεία Οὐσία ἁπλή, ἀδιαίρετος ὑπερηνωμένη· οἱ τρεῖς θεῖες Ὑποστάσεις μέ ἴδιον ὑποστατικόν ἱδίωμα ἑκάστου προσώπου· οἱ ἄκτιστες Ἐνέργειες· ὁ ἕνας Θεός. Ὁ ἐνανθρωπήσας Υἱός τοῦ Θεοῦ, μέ θείαν γέννησιν ἐκ Πνεύματος Ἁγίου καί Μαρίας τῆς Ἀειπαρθένου, κατέχει τό θεῖον γνώρισμα, στήν μίαν Ὑπόστασιν τῆς παναγίας Τριάδος, νά ἑνώνονται ἀτρέπτως καί ἀναλλοιώτως,(Λειτουργία Βασιλείου τοῦ Μεγάλου, Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου), ἡ θεία φύσις καί ἡ ἀνθρωπίνῃ φύσις στό πρόσωπο τοῦ Θεοῦ Λόγου.

«Εἷς Θεός οὖν ἡ Τριάς, οὐ τοῦ Πατρός ἐκστάντος εἰς υἱότητα, οὐδέ υἱοῦ τραπέντος εἰς ἐκπόρευσιν ἀλλ’ ἰδία ἄμφω, φῶς θεόν τά τρία, δοξάζω εἰς αἰῶνας» καί «Μόνη ἄφθορος κύεις, μόνη θηλάζεις βρέφος, μή λοχεύουσα, μόνην τόν Κτίστην τίκτεις, καί Δεσπότην σου, εἰ καί Μήτηρ καί δούλη. Σέ παρθενομήτωρ, ὑμνοῦμεν εἰς αἰῶνας»[5].

Στόν Ἀναστάντα καί Ἀναληφθέντα Χριστόν ἡ δόξα καί ἡ Βασιλεία εἰς τούς αἰῶνας. Ἀμήν.

---

[1](Ματθ. 18, 20)

[2](Η’ ὠδή, Τριώδιον, Μ. Τετάρτη ἐσπέρας)

[3](Α’ Τιμοθ. 3, 15)

[4](Α’ Κορινθ. 12, 27)

[5](Ὠδή η’, Παρασκευή ὄρθρος πρό τῶν Βαΐων)